Кіріспе
Джозеф Кристиан Лили (20 наурыз 1760 – 29 қаңтар 1827), сондай-ақ Дж. К. Лили ретінде белгілі, – даниялық неоклассикалық сәулетші және интерьер дизайнері. Оның мансабының бастапқы кезеңі Данияда өтті, онда ол көбінесе интерьер дизайны және жиһаз жасауымен танымал. Кейінірек Шлезвиг-Гольштейнде жұмыс істеді, онда ол жеке архитектуралық еңбектерімен көзге түсті.
interior designer. His early career was in Denmark, where he is mainly known for his interior designs and furniture production. His later career was in Schleswig Holstein, where he is known for his independent architectural works.
Ерте өмір және тәрбие
Жозеф Кристиан Лилли Копенгагенде шебер шкафшы Георг Фридрих Лилли мен оның әйелі Мария Ева Шилс отбасында дүниеге келді. Ол шкаф жасаушы ретінде білім алған болуы мүмкін деп есептеледі. 1774-1780 жылдар шамасында Дания Корольдік өнер академиясында оқыды, сол кездегі академия директоры және Данияның XVIII ғасырдың соңындағы жетекші сәулетшісі Каспар Фредерик Харсдорфтың шәкірті болды, қазір ол «Дания классицизмінің әкесі» деп аталады. Лилли 1775 жылы академияның «кіші күміс медалі» мен «үлкен күміс медалі» жүлдесін жеңіп алды. Кейін 1777 жылы кішкентай алтын медальді, ал 1779 жылы үлкен алтын медальді жеңіп алды, сол жылы оның құрбысы, архитектура студенті Кристиан Фредерик Хансен де алтын медальді жеңіп алды. Лилли мен Хансен дос болып, Лилли оның мансабы бойында тығыз жұмыс істеді.
Даниядағы алғашқы еңбек жолы
Лилли 1781–1782 жылдары академияның құрылыс класында ауыстырып алмалы мұғалім болып жұмыс істеді, ал 1783 жылы мұғалім ретінде толық уақытты лауазымға ие болды, бірақ ешқашан профессор болған жоқ, бұл оның академия мүшесі бола алмайтынын білдірді. 1784 жылдың басында ағаш өңдеушілердің гильдиясы оның отбасылық ағаш өңдеу шеберханасын басқаруға лицензия алуына кедергі келтірді, оны оның жақында қайтыс болған анасы күйеуі қайтыс болғаннан кейін жесір ретінде басқарған болатын. Гильдия оны гильдия құқықтарына ие деп мойындамады, себебі ол мақұлдауға ұсынылған жұмысы үшін гильдия тануын алмаған еді. Академия, Йоханнес Видевельт басшылығымен, Лиллидің Копенгагенде ағаш өңдеуші ретінде сауда лицензиясын алу туралы өтінішін қолдады. 1779 жылы Канцелярия оған барлық гильдия құқықтарын берді, өйткені ол академияның үлкен алтын медалін жеңіп алған еді. Сол жылы ол сауда лицензиясын алды және 1784 жылдан 1799 жылға дейін шеберхананы басқарды. Сол жылы Харсдорфтың ұсынысы бойынша ол жаңа директор Карстен Анкердің тапсырмасымен Корольдік жиһаз қоймасында инспектор және дизайнер болып жұмысқа қабылданды. Қойма – отандық жиһаз өндірісін жақсарту мақсатында құрылған ұлттық мекеме болды. 1784 жылдың 25 маусымында Ребекка Мари Клаузенге үйленді. Оның таланты Christiansborg сарайындағы пәтерлердің ішкі дизайнында да пайдаланылды. Оның алғашқы ірі жұмысы 1786 жылы Аугустенборгтың жаңадан үйленген ханшайымы Луиза Аугуста мен ханзада Кристиан Фридрих үшін сарайдағы люкстің безендірілуі болды. 1787 жылы академияда мұғалімдік міндеттерін орындамағаны үшін айыпталды және сегіз жыл бұрын алтын медаль алғандықтан оған тиесілі болатын саяхат стипендиясынан бас тартты. Сол жылы алтын медаль иегері және досы К. Ф. Хансенге де саяхат стипендиясынан бас тартты, бірақ жесір патшайым Джулиан Мари мен король Кристиан VII тікелей қаржылық рұқсатымен саяхаттауға мүмкіндік алды. 1788 жылы Лилли Копенгагендегі қала архитектор лауазымына өтініш бірақті, бірақ нәтиже болмады. Ол Францияда екінші әйелі Джули Меньеге (Менье) үйленді. 1790 жылы Лилли Кристиансборг сарайы мен Фредериксберг сарайындағы тәж мұрагері және регент Фредерик үшін пәтерлердің интерьерін жасады. 1790 жылдың 3 қарашасында Дания сарайының интерьер дизайнері болып тағайындалды. Ол 1793 жылы Норвегияға саяхат жасады. 1794–1795 жылдары Шех сарайының (қазіргі Кристиан IX сарайы) әртүрлі пәтерлерінің ішкі безендірілуі, сол кездегі тәж мұрагері мен оның отбасының үйі, оған да жатқызылады. 1794 жылы Кристиансборгтағы өрт оның сарайдағы көптеген жұмыстарын жойды, бірақ кейбір жеке бөліктері сақталды.
Любектегі кейінгі мансабы
XIX ғасырдың басында суретшілер үшін экономикалық жағдай қиын болды, себебі мемлекеттік қазынадан қаражат азайды, оның ішінде Христиансбордың жоғалуы, Амалиенборгта жаңа резиденциялар құрылуы және XIX ғасырдың басында болған соғыс жағдайларға байланысты. 1798 жылы банкротқа ұшырағаннан кейін ол Копенгаген мен Данияны тастап, Любекке көшіп кетті, осы жерде оның мансабының екінші жартысы басталды. Оның екінші әйелі 1804 жылғы 21 шілдеде Любекте қайтыс болды. 1801 және 1802 жылдары ол Холштейндегі Касторф пен Крамоншагенді құру кезінде С. Ф. Хансеннің резиденциялық сәулетшісі болды. 1804 жылы Лилли Любектегі Freie Zeichenschule мектебінің архитектура, перспектива және геометрия кафедрасының директоры және профессоры болды. Ол 1827 жылға дейін осы мектепте жұмыс істеді. 1805 жылдан бастап Йоханна Катарина Хаакпен бірге өмір сүрді. Лилли 1813 жылы Любектің бас сәулетшісі тағайындалды. Ол 1827 жылы Любекте қайтыс болды және Санкт-Юрген зиратында жерленді.