Австралиядағы ежелгі қазбалар орны: Кадди Спрингс

Кіріспе

Австралиядағы археологиялық орын

Кудди-Спрингс – Австралияның солтүстік-орталық Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы, Уолгет округінің Каринда қаласының жанындағы маңызды археологиялық және палеонтологиялық орын. Кудди-Спрингс – ашық орын, оның қазба қалдықтары ежелгі, уақытша көлдің түбіндегі сазды алапта сақталған. Сазды алап жергілікті жаңбырлардан кейін сумен толады және әдетте кептіруге бірнеше ай уақыт кетеді, бұл факт ұзақ мерзімге қазба қалдықтарының сақталуына мүмкіндік берді. Бұл орын Австралия мегафаунасының қазба қалдықтарымен тас құралдардың алғашқы нақты байланысын көрсетті. Кудди-Спрингс 1870 жылдардың соңынан бері, сазды алаптың ортасына құдық қазылғаннан бастап, мегафаунаға қатысты орын ретінде белгілі. Австралия мұражайы 1933 жылы қазба жұмыстарын бастады, көптеген сүйектер табылғанымен, алғашқы зерттеулерде археологиялық жаңалықтар ашылмады. 1991-1996 жылдары Жаңа Оңтүстік Уэльс университетінің командасы кең ауқымды қазба жұмыстарын жүргізді, ал 1997-2009 жылдары Сидней университеті арқылы қазба жұмыстары жалғасты.

Этимология

"Карлы Марра" тайпасының тілінде "Кадди" сөзі "жаман" мағынасын білдіреді. Бұл Кэдди көліндегі судың сапасына байланысты түсіндірілді, ол сілтілі және pH деңгейі 7-ден 9-ға дейін. Атауына қарамастан, Кэдди Спрингс – тұрақты емес, уақытша көл, бұлақ емес.

Қазба тарихы

Тарихи кезеңде Кэдди-Спрингс аборигендер мен еуропалықтарға палеонтологиялық орын ретінде белгілі болды. Бұл орынға Муллиан бүркіті туралы аңыз байланысты, ол сүйектердің қалыптасуымен және оңтүстікке қарай Маккуарри батпақтарының пайда болуымен байланысты. Сондай-ақ, бұл орын Маккуарри батпақтары мен Барвон өзеніндегі Гира суқоймасына жалғанған арман жолының бір бөлігі болып табылады. Еуропалықтар алғаш рет 1830 жылдары Кэдди-Спрингс аймағына қоныстанды. 1876 жылы сазды алқаптың ортасына құдық қазылды, оның қолданыстан шыққан құрылысы 1920 жылдарға дейін сақталған. 1870 жылдары құдық қазылған кезде бірнеше ірі қазбаланған сүйектер табылып, Австралия мұражайына жіберілді, кейбіреулері кейін Ричард Оуэнге жіберілді. Ол қазбаларды Дипротодон, Эуовенья, Нототерий, Геньорнис, түрлі макроподидтер, Мегалания және кем дегенде бір крокодил туысы – Палимнархтың әртүрлі туыстарына жатқызып анықтады. 1920 жылдары қазба жұмыстарын жүргізуге әрекеттер жасалғанымен, Кэдди-Спрингсте алғашқы қазба жұмыстары 1933 жылға дейін басталмады. Австралия мұражайы басшылығымен жүргізілген зерттеушілер қазба жұмыстарын былай сипаттады: «Біз құдықтан шамамен 10 метр қашықтықта қазба жұмыстарын бастап, орталыққа қарай жылдық. Жұмыс тоқтағанға дейін, шамамен бес аптадан кейін, сазды алқап Фландрия далаларын еске түсірді, күрделі траншеялар мен шұңқырлар желісімен, көбінесе 5 фут тереңдікте, бірақ бір жағдайда 15 фут тереңдікте болды». Орыннан палеонтологиялық материалдар көптеп табылғанымен, 1933 жылғы қазба жұмыстарында археологиялық материалдар анықталған жоқ. 1991 жылы орыннан тозаңның сақталу мүмкіндігін тексеру мақсатында жүргізілген қазба жұмыстарынан кейін, толыққанды қазба жұмыстары қайта басталды. Бұл қазбалар сүйектердің жоғары концентрациясын және қабыршақталған тас артефактілердің тығыз қабатын ашты, бұл орынның археологиялық және палеонтологиялық әлеуеті бар екенін көрсетті. Негізгі археологиялық қазба жұмыстары 1996-2009 жылдар аралығында жүргізілді. Қазба материалдарының көп бөлігі қазір Австралия мұражайында сақтаулы және ірі көрмелерде көрсетілген.

In the historic period, Cuddie Springs was known to both Aboriginal and European people as a palaeontological site. A Dreaming story about Mullyan the eaglehawk is associated to the formation of the bone deposits at the site and the formation of the Macquarie Marshes to the south and the site is also part of a Dreaming track tied to the Macquarie Marshes and the Geera waterhole on the Barwon River. Europeans first settled in the area around Cuddie Springs in the 1830s. A well was sunk into the middle of the claypan in 1876, the disused superstructure of which was still present in the 1920s. During the sinking of the well in the 1870s several large fossilised bones were recovered and were sent to the Australian Museum, some of which were later sent to Richard Owen who identified the fossils as belonging to different genus of Diprotodon, Euowenia, Nototherium, Genyornis, various Macropodidae, Megalania and at least one genus of crocodile, Pallimnarchus. Despite attempts in the 1920s to excavate it was not until 1933 that the first excavations took place at Cuddie Springs. Led by the Australian Museum, the principal researchers described the excavation thus:

We commenced our excavations about 10 yards from the well, working towards the centre, and before work was stopped, about five weeks later, the claypan resembled the fields of Flanders, with a complicated series of trenches and pits, mostly about 5 feet in depth, but in one case about 15 feet. Though a range of paleontological material was recovered from the site, no archaeological material was identified in the 1933 excavation. Full scale excavations at the site recommenced in 1991 after excavations designed to test the possibility of pollen preservation at the site uncovered a high concentration of bone and a dense layer of flaked stone artefacts, indicating the site had archaeological as well as paleontological potential. The main archaeological excavations were carried out between 1996 and 2009. The majority of the excavated material is currently stored at the Australian Museum, and has featured in major exhibitions.

Сайт параметрлері

Кэдди-Спрингс жартылай шөлейт аймақта орналасқан, бірақ паленологиялық мәліметтер 40 000 жыл бұрын мегафаунаны күтіндеуге қолайлы ашық бұталы жерлермен оралған үлкен, тұрақты көл болғандығын көрсетеді.

Адамның Австралия мегафаунасымен бірге өмір сүргендігі туралы дәлелдер

Кадди-Спрингс жерін қазушылар мегафаунаның жойылуының басты себебі ретінде адамдарды жоққа шығарады. Олардың тұжырымы бойынша, адам мен мегафаунаның Кэдди-Спрингсте 10 мың жыл бірге өмір сүргені мегафаунаның құрып кетуіне адам Австралияны отарлауға дейін басталған климаттық өзгерістер себеп болды дегенді білдіреді. Вроу мен Филд кем дегенде 130 000 жыл бұрын болған кезеңді жойылуларды және Тасманиядағы мегафауна 46 000 жыл бұрын пайда болмағандығын, ал адамдар тек 37 000 жыл бұрын құрлық көпірінен өткенін айтады. Бұл сатылы түрде төмендеу, көбінесе адамдардан тәуелсіз жағдайларда орын алу, 400–300 000 жыл бұрын болған құрғақ және тұрақсыз жағдайларға байланысты экологиялық дәлелдерге байланысты. Мегафаунаның үлкен дене мөлшері төмен өнімділігін және халықтың төмен тығыздығын білдіреді, бұл оларды құрып кету қаупіне ұшыратады деп дәлелденді. Адамдар мен мегафаунаның Кэдди-Спрингстегі 10 000 жылдық бірге өмір сүруі, бұл Вроу мен Филдтің пікіріне негізделген, қарқынды сынға алынған. Бұл сын адам мен мегафауна арасындағы байланысты әлсірететін бірқатар егжей-тегжейлі анықтады. Біріншісі – табылған заттар, мысалы, плейстоцен дәуіріндегі қабаттардағы ұсақталатын тастардың салыстырмалы түрде көп саны, сондай-ақ тула ацз сияқты ұсақталған жаңқалар. Плейстоцендегі ұнтақ тастар ерекше, өйткені олар Австралияда бұрыннан белгілі болғаннан әлдеқайда ерте кең спектрлі өсімдіктерді өңдеу экономикасын білдіреді. Бұл табылған заттар ерекше, өйткені Австралияның басқа бөліктерінде олар кейінгі голоцендік кезеңдерде ғана кездеседі. Мегафаунаның сүйек қабаттарының арасында 40 000 жыл бұрын жойылып кеткен крокодилдің тісі бар. Тіс де қабығы алынып, қатты минералданған, сақталуы басқа сүйек пен тістермен бірдей емес. Тас бұйымдар бар, олардың үстіне шаштары мен қандары жабысып тұр, бірақ сол қабаттарда ақуыздың тіпті іздері де қалмаған мегафауна сүйектері бар. Осы бір-біріне сәйкес келмейтін табылған заттар жердің қалыптасу процесінде әртүрлі дәуірдегі материалдардың араласуы болған болуы мүмкін деген тұжырымға келеді. Бұл екінші маңызды детальға, стратиграфияға әкеледі. Кэдди-Спрингс Плейстоцен қабаттарынан соңғы материалдарды (мысалы, сиыр сүйектері) бөлетін тығыз дефляциялық асқабаққа ие. Жолдың үстіндегі қабаттарда сиыр сүйектері мен мегафауна сүйектері араластырылған, ал төменгі қабаттарда сиыр сүйектері жоқ. Археология профессоры Бруно Дэвид осы тас жолдың тастары қайдан пайда болғанын сұрады, тас жапырақтары жоқ өзен алаңында. Гиллеспи мен Брук сонымен қатар, тротуардағы тас артефактілер плейстоцендік археологиялық сайт үшін ерекше тығыз және ұңғыма құрылысы кезінде тасымалдалған болуы мүмкін немесе ин-ситу, бірақ кейінгі голоцендік археологиялық сайтты бейнелейтінін айтады, бұл бұзылған кейінгі плейстоцендік шөгінділерге орналасқан. Кэдди-Спрингсте еуропалықтардың ұзақ тарихы бар, мұнда 1876 жылы қазылған құдық 1990 жылдардағы қазбадан он метр қашықтықта және 1933 жылы Австралия мұражайы қазған траншеялар бар. Бұл оқиғалар стратиграфияның бұзылуына себеп болған. Гиллеспи мен Брук құдыққа келген ірі қара малдар плейстоцен кезеңіндегі су басу кезінде тас артефактілерді тротуар арқылы Плейстоцен қабаттарына итеріп жіберген болуы мүмкін деп қосты. Плейстоценнің қабаттарының бүтіндігін түсіну үшін асфальттың шығу тегін анықтау өте маңызды. Бірнеше автор плейстоцендік тас артефактілер мен мегафауна сүйектері жер асты су ағыны араластырған бөлек контексттерден шыққан болуы мүмкін деп болжады. Бұл жер астынан тамақтанатын бұлақ және жаңбырдан мезгіл-мезгіл суға батып тұратын жер болғандықтан, Кэдди-Спрингс шөгіндісін су қозғаған болуы мүмкін. Тарихи құдықтың тереңдігі жер асты суының деңгейі плейстоцен қабаттарының деңгейіне жақын болған болуы мүмкін екенін көрсетеді. Гиллеспи мен Дэвид Кэдди-Спрингс пластоцендік қабаттарындағы тік тұрықсыз Геньорнис жамбасының тік бағытын су ағынынан болатын шөгінді қозғалысымен түсіндіруге болады деп болжайды. Бұл мегафауна сүйектері ескі шөгінділерден шыққан болуы мүмкін екенін және тас артефактілер қабаттарына қайта өңделгенін көрсетеді. Тас бұйымдар мен сүйектердің арасындағы тікелей байланыс сүйектердегі кесу белгілері болады, бірақ Кэдди-Спрингсте "бірнеше кесу белгілері бар". Жоғарыда айтылғандай, мегафаунаның сүйектерінде протеиннің анықталмайтын мөлшері бар, сондықтан сүйектерді тікелей санау әлі күнге дейін сәтсіз болды. Археологиялық және палеонтологиялық табылғандардың ерекшелігі және оның ерекше стратиграфиясы адам мен мегафаунаның бірге өмір сүруіне күмән тудыратын егжей-тегжейлі сынға тартылды. Бұл қиындықтарға қарамастан, Кэдди-Спрингс Австралия мегафаунасының қалай құрып кеткені туралы зерттеулерге қатысты маңызды орталық ретінде ерекше маңызға ие.

The excavators of Cuddie Springs reject humans as the primary cause of megafauna extinctions. They conclude that the 10,000 years of co habitation of humans and megafauna at Cuddie Springs suggests that climate changes that began before the human colonisation of Australia were responsible for the megafauna extinctions. Wroe and Field cite the staggered extinctions that have been occurring since at least 130,000 years ago and the fact that megafauna in Tasmania do not occur after 46,000 years ago but people only arrived across a land bridge at 37,000 years ago. This staggered decline, mostly occurring in contexts independent of humans, is linked to environmental evidence for increasingly arid and erratic conditions since 400–300,000 years ago. The large body size of the megafauna suggests low fecundity and low population densities which have been argued to have made them susceptible to extinction due to habitat loss from increasing aridity. The 10,000 years of co habitation of humans and megafauna at Cuddie Springs that is the foundation of Wroe and Field's argument has been the subject of intense critical examination. This critique has identified a number of details that weaken the integrity of the association between humans and megafauna. First are the finds themselves, such as relatively large number of grinding stones in Pleistocene age layers, as well as tula adze like flakes. The Pleistocene grinding stones are notable because they imply a broad spectrum plant processing economy much earlier than previously known in Australia. These finds are anomalous because in other parts of Australia they are restricted to late Holocene contexts. Amongst the megafauna bone layers there is a tooth of a crocodile, Pallimnarchus sp., that became extinct long before 40,000 years ago. The tooth is also exfoliated and heavily mineralised and the preservation is not consistent with other bone and teeth in the same level. There are stone artefacts with hair and blood adhering, but in the same layers there are megafauna bones with not even traces of protein remaining. These inconsistent finds suggest that the process of site formation may have involved some mixing of materials of different ages. This leads to the second important detail, the stratigraphy. Cuddie Springs is unusual in having a dense deflation pavement that separates recent materials (such as cow bones) from the Pleistocene layers. The layers above the pavement contains cow bones mixed with megafauna bones but the layers below contain no cow bones. Archaeology Professor Bruno David has asked where the rocks in this pavement come from in a stone poor riverine plain, and suggested that they may have been carried by Aboriginal people from a gibber plain 4 km from the site or by farmers during the late 19th or early 20th century to create a firm footing for people or cattle. Gillespie and Brook also suggest that the stone artefacts in the pavement are unusually dense for a Pleistocene archaeological site and may have been transported during well construction or represent an in situ but late Holocene archaeological site overlaying disturbed Late Pleistocene sediments. There is a long history of European activity at Cuddie Springs, with a well dug in 1876, ten metres from the 1990s excavation and trenches dug by the Australian Museum in 1933. These events likely caused disturbance of the stratigraphy. Gillespie and Brook add that cattle visiting the well may have pushed stone artefacts through the pavement into the Pleistocene layers during waterlogged conditions. Tracing the origins of the pavement is crucial to understanding the integrity of the Pleistocene layers. Several authors have suggested that the Pleistocene stone artefacts and megafauna bones may have derived from separate contexts that have become mixed by underground water flow. Because it is a ground fed spring and a site that is periodically inundated by rain, sediment at Cuddie Springs is highly likely to have been moved by water. The depth of the historic well suggests that the ground water level may have been near the level of the Pleistocene layers. Gillespie and David suggest that the upright orientation of an unarticulated Genyornis femur in the Pleistocene layers at Cuddie Springs might be explained by sediment movement due to water flow. This suggests that the megafauna bones might derive from much older sediments and have been reworked into the stone artefact bearing layers. A more direct link between the stone artefacts and the bones would be cut marks on the bones, but there are "few cut marks on any bones" at Cuddie Springs. As mentioned above, the megafauna bones contain undetectable amounts of protein, so direct dating of the bones has so far been unsuccessful. The uniqueness of archaeological and palaeontological finds from Cuddie Springs and its unusual stratigraphy have attracted detailed critiques that cast doubt on the integrity of the human megafauna coexistence. Despite these problems, Cuddie Springs is uniquely significant as a major focus of research into the question of how the Australian megafauna became extinct.