Кіріспе
Америкалық суретші, жазушы, баспагер, орындаушы және физик (1911–2004) Бернард Харден Портер (14 ақпан 1911, Портер қонысы, Хоултон, Арусток округі, Мэн – 7 маусым 2004, Белфаст, Мэн) – американдық суретші, жазушы, баспагер, орындаушы және физик. Ол авангардтық өнер қозғалыстарының – Пошта өнері мен Табылған поэзияның өкілі болды. 2010 жылы оның туындылары Нью-Йорктегі Заманауи өнер мұражайында өткен көрмеде танылды.
Bernard Harden Porter (February 14, 1911, Porter Settlement in Houlton, Aroostook County, Maine – June 7, 2004, in Belfast, Maine) was an American artist, writer, publisher, performer, and physicist. He was a representative of the avant garde art movements Mail Art and Found Poetry. In 2010, his work was recognized by an exhibit at the Museum of Modern Art in New York.
Өмірбаян
Берн Портер Мэн штатында дүниеге келді және Колби колледжінде және Браун университетінде оқыды. Портердің таланты Рикердің кіші колледжінде байқалды және ол көп ұзамай Мэн штатының Уотервилл қаласындағы беделді Колби колледжінде стипендия алды. Оның негізгі пәндері физика, химия және экономика болды. Портер Браун университетінде магистр дәрежесін алды. 1935 жылы Портер Нью-Йорктегі Ачесон Коллоидтар корпорациясында жұмысқа орналасты. Ол теледидар суреттер түтігін графит қоспасымен қаптауды әзірлеуде жұмыс істеді. Парижде 1937-1938 жылдары ол Гертруда Штайн айналысына кірді. Портер Генри Миллердің "Рак тропигі" (роман) атты қолжазбасын оқыды. АҚШ Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысқаннан кейін, 1940 жылдан бастап Принстон қаласындағы Манхэттен жобасында әскер қызметкері болып жұмыс істеді, онда ол Альберт Эйнштейнмен танысты. Ол сол жерде және Теннесси штатының Оук Ридж қаласында ядролық бөліну әдістерін жасаумен айналысты. Содан кейін ол Берклидегі Калифорния университетінде жұмыс істеді. Оның алғашқы некесі (1946) жас студент Хелен Элейн Хендренмен бір жылдан кейін ажырасып кетті. 1944 жылы, Теннесси штатындағы Манхэттен жобасында жұмыс істеген кезінде де ол бейбітшілдік көзқарасын сақтап, Генри Миллердің анонимді памфлетін жариялады. Сол жылы ол Миллердің библиографиясы бойынша жұмыс істеп жатқанда, Биг Сурда Миллермен жақын қарым-қатынасқа келді. Портер шағын баспахана, "Берн Портер Кітаптарын" құрды, ол Генри Миллер туралы және Калифорния ақындарының өлеңдер жинақтарын жариялады. Сан-Францисколық кітап сатушы Джордж Лейте Портер арқылы "Circle" (1944-1948, 10 нөмір) әдеби журналын жариялады, онда Портер өнер мен ғылымның өзара байланысы туралы өз көзқарастарын, "SciArt манифестінде" (1950) ұсынды. Портердің ата-анасы Портердің әкесі 12 жасар қызға тиіскені үшін тұтқындалған кезде келіп, Портер оның әкесінің Мэн штатында балаларды зорлаудың ұзақ тарихы бар екенін білді. Әкесімен кездесуден бас тартып, Портер келесі бес жылды Гуамда өткізді, "Гуам Daily News" газетінде жұмыс істеді, официант болып жұмыс істеді және жарнама агенттігі үшін жазды. Осы уақыт ішінде Портер Оңтүстік Тынық мұхитында саяхаттап, суретшілер мен жазушылармен кездесіп, Хиросима мен Нагасакидің жаңадан құрылуын бақылады. 1955 жылы Калифорнияға оралғаннан кейін антрополог және жазушы Маргарет Эудин Престонға үйленді. Олар Тасманиядағы Бурниде ағаш өңдеу зауытында және Венесуэлада жұмыс істеді. 1960 жылдары Портер 1967 жылға дейін Хантсвиллдегі NASA Маршалл ғарыш ұшу орталығында "Сатурн V" бағдарламасының бір бөлігі болды. Маргарет 1975 жылы қайтыс болды. Портер келесі отыз жылды поэзия жазумен, пошта арқылы өнер туындыларын таратумен, хат алмасумен, саяхаттаумен және Мэн штатының Белфаст қаласындағы "Үздік Ойлау Институтында" қонақтарды қабылдаумен өткізді. Өмірінің соңғы он жылдығын Мэн штатының Белфаст қаласында өткізді.
Суретші ретінде
Портер өзінің "тауарлары" үшін танымал, ол көптеген жинақтарда жариялады, соның ішінде табылған өлеңдер, ысырапшы, Do's кітабы, Диерезис, Мұнда әркімнің кітабы жоқ және тәтті аяғы. Бұл еңбектерді баспаға шығарғандар арасында Something Else Press, The Village Print Shop және Tilbury House бар. Берн Портердің суретші, жазушы, философ, ғалым ретінде жер астындағы беделі көркем суретшілер мен жазушылар арасында жақсы қалыптасқан, оның пікірлер философиясы құрметке ие. Дик Хиггинс, авангард жазушысы және Something Else Press баспасының баспашысы-редакторы, Портерді "Америкалық әдебиеттердің Чарльз Айвсы" деп атауға талпынды. Портерді табылған поэзияның ең ерте және ең көп өнім беретін практиктерінің бірі деп таныған Питер Франк (Самс Эльс Пресс туралы кітабында) былай деп жазды: "Портер поэма үшін [Марсель] Дюшанның өнер объектісі үшін, қолөнер фетишизмін жоюшы және құбылыс пен қабылдаушы арасындағы араласшы ретінде үлгілі суретші. Ол суретшінің жартылай құдайлық жаратушы рөлін қабылдамайды. Портердің көзі оқулықтардың кездейсоқ беттерінен, жарнамалардың алыс бұрыштарында, сәлемдесу карточкалары мен жөндеу нұсқаулықтарының сөздіктерінен кездейсоқ, әдебиеттен тыс әдебиеттерді іздеуден ешқашан шаршамайды". 1960-шы жылдардың аяғында Портердің жұмысы 0-ден 9-ға дейін журналда жарияланды, ол тіл мен мағына жасаумен тәжірибе жүргізген авангард журналы болды. Портердің мансабы күрделі және қарама-қайшылықтарға толы болды. Ол 1911 жылы Мэн штатының Портер қонысында дүниеге келген. Портер өмір бойы әдебиетті, әсіресе көркем өнерді және поэзияны жақсы көретін. Бала кезінде ол газеттерден алынған мәтіндер мен суреттерден жасалған коллаждармен толған сансыз кескін кітаптарын жасады. Бұл процесс ертедегі кескін кітаптарында қолданылған, кейіннен оның "Founds" деп аталатын визуалды коллаждық поэзияның әдісіне айналды. Суретшілердің кітаптарының, поэзия, типография және коллаж тәжірибелерінің авторы ретінде Портер өзінің алғашқы суретші кітабын 1941 жылы жариялады. Содан бері ол ондаған кітаптар мен поэзияның авторы болды, сондай-ақ суреттер, мүсіндер, баспалар жасады және фотосуретпен тәжірибе жүргізді (соның ішінде 1940-шы жылдардың басында фотограммалар). Ол сондай-ақ баламалы баспа, пошта өнері және орындаушылық поэзиямен тәжірибе жүргізген алғашқы адам болды. Өмірінің соңында Портердің қысқа кітаптары мен памфлеттері Энн Арбордағы Роджер Джексон Publishers баспасында жарық көрді, оның ішінде Луиза Р. Роартимен бірлесіп жазылған The World of Bern. Ол "Сен-Фак-Тың-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-Сен-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С-С- Ол бұны қайталаумен толық жазды. Мэн суретшісі және пошта суретшісі Карло Питор Портердің шығармашылығының жауабы болды және Портерге құрмет көрсету үшін көптеген туындылар, соның ішінде суреттер, плакаттар мен суретші пошта маркаларын жасады. Портердің пошта өнеріндегі ойлары Берн Портер Буксы Миллердің пацифистік трактатын "Қылмыскерлерді өлтіру" (1944) және Миллердің тағы он алты кітабын жариялады, соның ішінде Америка Құрама Штаттарында шығармашылық суретшінің жағдайы (Берн Портер, Хоултон, Мен., 1944), Бағышталған өткеннің ұқсастығы (Берн Портер, Беркли 1944), акварельдер кітабы, Эхолалия (Берн Портер, Беркли 1945 жылы; Англияда бір уақытта), Генри Миллер Мисцеланиясы (Берн Портер, Сан-Матео, Калифорния, 1945), оның Миллер библиографиясы және Майкл Фракенкель. Портер Кеннет Патченнің "Көктің қабырғалары үшін панельдер" (Беркли 1946) жобасын жасаған; жас Филип Ламантияның алғашқы кітаптарын жариялаған (Эротикалық өлеңдер; 1946), Леонард Вольфтың: Хамадриад аңшылық (1948); Джеймс Шевилл (Тензиондар; 1947) және Роберт Дункан: Аспандық қала Жердегі қала (1947). Осы мақсатпен: Паркер Тайлердің "Гранит баттерфляй: тоғыз әндегі өлең" (Беркли 1945); Иван Голл ағылшынша өлеңдер "Сатурннан жеміс", Хиросима мен Нагасакиге жауап (1945; сонымен қатар Hemispheres Edition, Нью-Йорк 1946); Хьюберт Крикмор: Формула ...
Bern Porter Books published Miller's pacifist tract Murder the Murderers (1944) and sixteen other books by Miller, including The Plight of the Creative Artist in the United States of America (Bern Porter, Houlton, Me., 1944), Semblance of a Devoted Past (Bern Porter, Berkeley 1944), a book of watercolors, Echolalia (Bern Porter, Berkeley in 1945; at the same time in England), the Henry Miller Miscellania (Bern Porter, San Mateo, Calif, 1945), his Miller bibliography and Michael Fraenkel On the Genesis of the Tropic of Cancer (1946). Porter designed Kenneth Patchen's Panels for the Walls of Heaven (Berkeley 1946); published the first books of the young Philip Lamantia (Erotic Poems; 1946), by Leonard Wolf : Hamadryad Hunted (1948); James Schevill (Tensions; 1947) and Robert Duncan : Heavenly City Earthly City (1947). For this purpose: Parker Tyler's The Granite Butterfly: A Poem in Nine Cantos (Berkeley 1945); Yvan Goll English Poems Fruit from Saturn, a response to Hiroshima and Nagasaki (1945; also in Hemispheres Editions, New York 1946); Hubert Creekmore: Formula (Berkeley 1947); Albert Cossery: Men God Forgot (1948). From Guam Porter published the first book by James Erwin Schevill: The American Fantasies (Agana 1951). In the 1950s also appearing: poetry collections of Beat filmmaker Christopher Maclaine: The Crazy Bird (1951) and Word (1954); Gerd Stern: First Poems and Others (1952). Stern was a New Yorker friend Lamantia's, of his (first) wife. From the photographer Goldian (Gogo) Nesbit, the book Graffiti (1955) and two broadsides also appeared in 1955. Other authors of the series Bern Porter Broadsides were James Catnach, Kenneth Patchen, Mason Jordan Mason (Totem and Taboo) and Porter himself. From Schevill a poetry book The Right to Greet and Selected Poems (1959). From Kenneth Rexroth : A Bestiary for My Daughters Mary and Katherine (1955).
Ғалым ретінде
Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін Портер катодты сәулелі түтіктің дамуына үлес қосты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Портер Манхэттен жобасында жұмыс істеді. Ол Теннесси штатының Оук-Ридж қаласында атом бомбаларын құрастыруға қажетті жоғары тотыққан уранды бөлуге арналған жобаның бір бөлігінде жұмыс істеді. Хиросима мен Нагасакиге бомбалар тасталғаннан кейін Портер жобаға қатысқанына өкініп, белсенді бейбітшіл болды. 1960 жылдары Портер НАСА-ның Сатурн V адамды тасымалдайтын зымыран бағдарламасында жұмыс істеді.