Кіріспе

Гибралтар нүктесі маяғы – Канаданың Онтарио штатындағы Торонто қаласындағы Торонто аралдарында орналасқан маяк. 1808 жылы құрылысы басталған бұл маяк Ұлы көлдердегі ең көне, әлі күнге дейін сақталған маяк және Торонтоның ең көне ғимараттарының бірі. Маяк, әсіресе, оның алғашқы күзетшісі, неміс туған Джон Пол Радельмюллердің қазасымен танымал. Оның 1815 жылғы кісі өлтіруі Торонтоның ең танымал әуесқой әңгімесінің негізін құрайды. Жақында жүргізілген зерттеулер оның өлімі туралы дәстүрлі әңгіменің көптеген аспектілерін растады және қылмысқа айыпталған, бірақ соңында ақталған әскерлерді анықтады.

Тарих

1803 жылы Жоғарғы Канаданың Заң шығарушы Ассамблеясының заңымен басқа екі маяқпен бірге құрылысына рұқсат берілген Гибралтар нүктесі маяғының құрылысы 1808 жылға дейін басталмады. Оның биіктігі 16 метрге (52 фут) дейін салынды және 1832 жылы 25 метрге (82 фут) дейін кеңейтілді. Диаметрі негізде шамамен, ал жоғарыда шамамен құрайды. Негізі Квинстон карьерінде алынған тастан, ал кеңейтімі Кингстон тасынан жасалған. Маяқтың құрылысы мен күтілуіне барлық кемелер гаваньға кіргенде алынатын гавань алымы арқылы қаржыландырылды. 1809 жылдың тамызында аяқталғаннан кейін, маяқ жағалаудан 8 метр (25 фут) қашықтықта орналасқан. Содан бері құм жиналып, қазір ол шамамен жерге енген. Ашылғанда, маякқа маякшының үйі қоса берілді. Бұл - ағаш жақтаумен қапталған төртбұрышты ағаш үй еді. Ол екі қабатты, бірінші қабатта екі бөлме және жоғарғы қабатта ұйықтауға арналған орын болды. Кемелер жақындағанда, маякшы Торонто гавань басшысына хабарлау үшін ту көтеріп қоятын. Үй қазір жоқ. Мұнараның жарығы бастапқыда шамдармен жарықтандырылған емен мен шыныдан жасалған қоршау болды. 1832 жылдан бастап мұнара сперма майына, ал 1863 жылы көмірге ауысты. Бастапқы шам конструкциясы ағаштан жасалған және 1878 жылы болатқа ауыстырылды. 1916-17 жылдары электр жарығы орнатылды және 1945 жылы жаңартылды. 1958 жылы Metro Parks басқаруды өз қолына алып, 1961-62 жылдары жөндеу жұмыстарын жүргізді. Қазір пайдаланылмайтын маяқ кейде қоғамдық экскурсиялар үшін ашылады, соның ішінде жыл сайынғы Doors Open Toronto аптасында. Маяктан бас тартылғаннан бері кішкентай автоматтандырылған маяқтар (батыста Хамбер-Бей паркінде және шығыста Блюфферс паркінде орналасқан), Торонто гавань жарығы, сондай-ақ жүзбелі қоңыраулар немесе жарық буйлер, навигациялық мачталар Торонтоның жағалауы мен Торонто гавані бойында навигациялық көмек көрсету үшін пайдаланылды.

Джон Пол Радельмюллер

Жергілікті аңыз бойынша, маяқтың алғашқы күзетшісі Джон Пол Радельмюллер (көбінесе дұрыс емес түрде Радемиллер, Раденмюллер, Радан Мюллер және т.б. деп жазылады) қорлайды. Ол 1815 жылы өлтірілген, бірақ оның өлімі мен Радельмюллердің өлімі арасындағы байланысты нақты дәлелдеу мүмкін болмады. Қылмыс туралы аңыздың растығы ұзақ уақыттан бері күмәнді. Торонтоның белгілі тарихшысы Майк Файлидің айтуынша, "Шындықты білу үшін сенің болжамың да, менің болжамым да бірдей". Соңғы зерттеулер Радельмюллердің өмірі мен өлімі туралы жаңа мәліметтерді ашты. 1763 жыл шамасында Германияның Анспах қаласында дүниеге келген Радельмюллер жиырма жыл бойы Глостер герцогы мен Кент герцогының үй шаруасында патшалыққа қызмет етті, соңғысымен 1799 жылы Нова-Скотияның Галифакс қаласына барды. 1804 жылы Йоркке келген Радельмюллер 1809 жылдың 24 шілдесінде Гибралтар нүктесіндегі маяқтың күзетшісі болып тағайындалды. Радельмюллер 1815 жылдың 2 қаңтарында, шамамен елу екі жасында зорлықпен қаза тапты. Оның өлімі жөніндегі соңғы және нақты зерттеу, көптеген аңыздық мәліметтердің негізгі шындығын растады. Эамонн О'Кифф Радельмюллердің өлтірілуіне айыпталған (бірақ ақталып шыққан) екі сарбазды – Джон Генри мен Джон Блюманды анықтады. Екеуі де 1812 жылғы соғыста қатысқан Гленгарри жеңіл жаяу әскерінің ирланд азаматтары еді. Зерттеулер дәстүрлі әңгіменің көп бөлігін растаса да, О'Кифф оқиғаның кейбір драматикалық тұстарын күмәнді санады. Күзетшінің денесі кесіліп, жасырылған деген мәлімдемеге қарамастан, заманауи дәлелдер Радельмюллердің денесі қиратылмағанын, ал оның өлімінен кейін төртінші маяк күзетшісі Джордж Дурнан және оның Джо атасы, жас кезінде оны тапқандығын, ал оның әкесі күзетші болғандығын көрсетеді. Ол Джон Робертсонға өзінің және атасының маяқтың батысынан 500 фут қашықтықта сүйек сынықтарын, әсіресе жақ сүйегі мен табыттың сынықтарын тапқандарын айтты. Олар бұл сынықтардың марқұм Радельмюллерге тиесілі деп санайды.