Кіріспе

Тоорак Гарденс – Аделаида қаласының орталығынан шығысқа қарай 2 шақырым жерде орналасқан, көгалды, негізінен тұрғын үйлерден тұратын, Оңтүстік Австралияның ішкі шығыс аймағы. Бұл Оңтүстік Австралияның ең қымбат аудандарының бірі. Ағаштармен көмкерілген көшелерімен, 1920-1930 жылдары шамамен 0,25 акр (0,1 гектар) жерге салынған жеке бір қабатты виллалармен, Тюдор стиліндегі және бунгало үйлерімен ерекшеленеді. Тоорак Гарденс аймағы бұрынғы, қазірге жақын орналасқан Роуз Парк ауданының бір бөлігі болған. 1912-1917 жылдар аралығында "Тоорак" деп, кейін "Тоорак Гарденс" деп аталды. 19 ғасырда Фергюсон және Прескотт отбасыларына тиесілі болған бұл жер 1920 жылдары бөлініп, танымал бола бастады. Торренс су жинау алабының бөлігі – Бірінші өзен ауданның солтүстік-шығыс бөлігінен өтеді. Тоорак Гарденс Бернсайд қаласының жергілікті басқару аймағында орналасқан және солтүстік жағынан Кенсингтон жолымен, шығыс жағынан Портруш жолымен, оңтүстік жағынан Гринхилл жолымен, ал батыс жағынан Прескотт террасасы және Уорвик авенюімен шектеседі. Ауданның ішінде Бернсайд ауруханасы орналасқан, ол Бернсайд қаласындағы жалғыз аурухана.

Тарих

Тоорак атауын алу мүмкіндіктері: Торрак, абориген сөзі, мағынасы – шай ағашы бұлақтары, тоора – абориген сөзі, мағынасы – қаз немесе маллифул, сондай-ақ ұқсас айтылатын басқа абориген сөздері – қамысты батпақ және қара қарғаны білдіреді. Бүгінгі Торак Гарденс ауданы 275 (Тоорак) және 274 (Монрейт фермасы) Аделаида бөлімдерінің бөліктерінен тұрады. 274-бөлім (сағат тілі бойынша) Суэйн даңғылы, Портраш жолы, Гринхилл жолы және Фуллартон жолымен шектелген. 275-бөлім Кенсингтон жолы, Портраш жолы, Суэйн даңғылы және Прескотт террасасымен шектелген. Тоорак ауданы алғаш рет 1912 жылы дамытылды, көбінесе бұрын Прескотт фермасының шығыс жартысы болған жерлерде. Ауылға айналғанға дейін ол шаруашылық жері болды, Прескотттың үйі мен шаруашылық құрылыстарынан басқа, аз қоныстанған, тек екі үлкен және сәнді үй болды. Джулия Хэллетт Портраш жолындағы (қазіргі №15) Бенджамин Берфорд Кенсингтон жолындағы әсем сарайға ие болды, оны Аттунга деп атады. Ауданды алғаш жоспарлағанда, орналастырғанда және атағанда көптеген қарсылықтар болды, себебі Мельбурнның элиталық Тоорак ауданымен байланысты болды (бұл аудан бүгінгі күнге дейін бай және жоғарғы сынып болып қала береді). Ауданға үйлер мен пәтерлерді сатушылар осы байланысқа байланысты көптеген шағымдар алды, соның ішінде «Снобизмге жол жоқ» деп қол қойылған шағым да болды. Алғашқы аудандағы құрылысқа қатаң шектеулер қойылды. Алғашқы үйлер салынғаннан кейін, 1912 жылдың 18 мамырында «Аделаида почтасы» былай деп хабарлады: «Әрбір учаскеде бір ғана үйге рұқсат етіледі, оның құны кемінде 600 фунт стерлингтен кем болмауы керек. Ағаш табиғи түрде тыйым салынды, материалдар кірпіш, тас немесе темір бетон ретінде, шифер, темір немесе плиткалы шатырлармен белгіленді. Көптеген үйлердің шатырлары Марсель плиткаларымен жабылып, қала маңында жаңадан бой көтеріп жатқан қалашыққа жағымды көрініс береді, онда жақсы үйлерді алуға немесе салуға болады, ал қоршаған ортаның нашар болуынан қорықпауға болады». Тоорак жылжымайтын мүлік бизнесінің, баспасөздің және жалпы қоғамның қызығушылығын тудырды. Аделаида газеттері ауданның дамуына ерекше назар аударды, ауданның жолдары мен бақтарындағы кеңес жұмыстары туралы хабарлады. 1912 жылы Грант және Александра даңғылдарына ағаштар отырғызылғанда, 1914 жылы тротуарларда гүлдік жолақтар жасалғанда, 1916 жылы Джайлс көшесінде қорық құрылғанда, олардың барлығы тез хабарланды. Тоорак боулинг клубы да осы дәуірде құрылды, ол бүгінгі күнге дейін сақталған. 274-бөлімді шотландтық Фергюсон отбасы сатып алды. Ол Ноксвиллдегі (қазіргі Гленунга және Гленсайд аудандары) мүлікпен бірге сатып алынып, отбасының құрметіне аталды. Олар Шотландияның Вигтаун округіндегі Монерит ауылынан келген және жаңа фермасына осы атауды берді. Монерит фермасын отбасы тұрақты түрде дамыта берді, бірақ 1869 жылы Александр Фергюсон қайтыс болғаннан кейін, мүлік оның жесірі Агнеске өтті. Ол 1883 жылы ферманың бір бөлігін 15 000 фунтқа, ал қалғанын 1917 жылы 20 000 фунтқа сатты. Ферма сатылмас бұрын Фергюсондар ұн диірменін, жылқы қорасын салған және штаттың әртүрлі аймақтарында бизнеспен айналысқан. 1917 жылы Монеритке қазіргі атауы – Тоорак Гарденс берілді. Дамушылар жаңа ауданды Тоорак сияқты, ұқсас құрылыс шектеулерімен және бұқаралық ақпарат құралдарының көп назарымен бөліп бастады. Фергюсон отбасының алғашқы үйі 1923 жылы қиратылды, ал отбасы Кадмор даңғылындағы бөлек үйлерге көшті. Айви Лавер мырза, жергілікті табысты кәсіпкер, Тоорак Гарденс паркінің басты бөлігін, Фергюсон алаңын салуға жауапты болды. Бұл – сол аймақты алғаш қоныстанғандардың ескерткіші. Бенджамин Берфордтың Аттунга мүлігі аудандағы ең үлкен және ең сәнді сарайды қамтыды, ал оның өлімінен кейін 1905 жылы оны Брокен Хиллден келген инвестор Отто Георг Людвиг фон Рибен сатып алды. 37 жыл бойы мүлікте тұрып, оны күтіп-ұстаған және бақтарға ерекше көңіл бөлгенімен, фон Рибен ақырында Аделаида тауларындағы Маунт-Лофтидегі мүлікке қоныстанды. Алайда, ол мүлікті алғаннан кейін шамамен қырық жыл өткен соң, 1944 жылы үй мен алаңды сақтап қалу шартымен аурухана ретінде пайдалану үшін Бёрнсайд кеңесіне тегін ұсынды. Кеңес комитеті бұған дейін 1943 жылдың тамызында соғыстан кейінгі қайта құру және даму жоспарының бір бөлігі ретінде қоғамдық аурухана салуды ұсынған болатын; оның құны 100 000 фунт стерлингтен аспауы керек еді және ол Бёрнсайдтың соғыста қаза тапқандарын еске алу үшін мемориал ретінде қызмет етуі керек еді. 1949 жылдың сәуір айында фон Рибеннің үйінің алғашқы рет жаңадан құрылысы аяқталды, ол 21 науқасқа күтім жасайтын жаңадан қалпына келтіру орталығы болды. Ол 1956 жылдың қыркүйегінде 1400-ден астам науқасқа күтім жасағаннан кейін жабылды. Жаңадан салынған Бёрнсайд соғыс ескерткіші ауруханасы қазан айында ашылды және қараша айында алғашқы науқастарын қабылдады.

География

Тоорак бақшасының ауданы 1,11 км² , халық тығыздығы 2303 адам/км². (2006 жылғы халық санағы) Аделаида жазығында, теңіз деңгейінен орташа биіктігі 80 метр және саябақтардың шығысында шамамен бір километр жерде орналасқан. Бұл маңай тікбұрышты пішінді және толығымен қалалық жерлерге толы. Назар аударуға лайық бір ғана саябақ бар – Фергюсон алаңы, ал қалған ашық кеңістікті Тоорак боулинг клубы қамтамасыз етеді. Еуропалықтар келгенге дейін бұл аймақ тығыз орманмен жабылған. Көк және өзен қыштары Бірінші және Екінші ағыстардың су тасқынына ұшырайтын жерлерінде өскен. Алғашқы қоныс аударушылар "қара орман" деп атаған сұр қорап ағаштары Гринхилл жолының төңірегінде және оңтүстігінде өсті. Австралияның туған жер флорасы мен фаунасы жазықтарда мекен еткен. Отарлау дәуірімен бірге орманның көп бөлігі кесіліп, оның орнына бидай мен арпа егілетін егістік жерлерге айналды. Бірінші ағыс судың сенімді көзін қамтамасыз етті, нәтижесінде егін жақсы өсті. 19 ғасырдың соңында қазіргі Тоорак бақшасының аумағында туған жер өсімдіктері жоқтың қасы болды. Жер сатылып, учаскелерге бөлінгенде, көшелер салынды және көркейтілген бақтар өсірілді. Жаңа, бай ақ тұрғындар өз ынтасымен де, жер тізіміндегі талаптарға байланысты да, маңайды көгалдандыруға көп күш жұмсады.

Құрылыстары мен көрікті жерлері

Бёрнсайд ауруханасы 1949 жылы Атунганың сәнді үйінен айналдырылған. Бұл Бёрнсайдтағы жалғыз аурухана, және ол жекеменшік аурухана. Торак Гарденс – негізінен тұрғын үйлерден тұратын шағын аудан, бірақ онда бірнеше қызықты орындар бар. Аудан ішіндегі жалғыз сауда орыны Гринхилл Rd және Портруш Rd қиылысында орналасқан, онда шағын дүкендер шоғырланған. Бұл орын Бёрнсайд ауылына (яғни Бёрнсайд ауылы Гринхилл жолының ар жағында) жақын орналасқандықтан танымал. Ең танымал орындардың бірі – Trak кинотеатры. Бұл артхаус фильмдерімен әйгітەلген шағын кинотеатр, бірақ ол сонымен қатар кең таралған фильмдерді де көрсетеді. Grimaldi's рестораны сол дүкендер тобында орналасқан және жергілікті тұрғындар мен келушілер арасында танымал. Ауданның жалғыз саябағы – Фергюсон алаңы (Фергюсон отбасының құрметіне аталған), ол Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін көп ұзамай Айви Лавермен салынған. Сент-Теодор Англикан шіркеуі Прескотт Террасасы мен Суэйн даңғылының қиылысында орналасқан. Ол бастапқыда қазіргі Роуз Парк мектебінде құрылған, содан кейін осы жерге көшірілген. Грант даңғылы, Александра даңғылы және Джайлс көшесімен үш жағынан қоршалған Торак Бернсайд боулинг клубында екі ойын алаңы және аптасына төрт турнир өтеді.

Басқару

Тоорак Гарднс – Брагг штатының сайлау округінің бір бөлігі. 2002 жылдан бері бұл округты либералдық партиядан депутат және қазіргі Оңтүстік Австралияның бас прокуроры Вики Чэпман ұстап тұр. Федералдық саясатта бұл маң қазір Стурт сайлау округінің құрамына кіреді, және 2019 жылдан бері оны Джеймс Стивенс өкілдік етеді. Тоорак Гарднстың штаттық немесе федералдық деңгейдегі дауыс беру пункты болмағандықтан, көрсетілген нәтижелер жақын орналасқан Роуз Парктегі Роуз Парк бастауыш мектебінің дауыс беру пунктынан алынған. Жергілікті басқару деңгейінде Тоорак Гарднс Бернсайд қаласының құрамына кіреді және Роуз Парк және Тоорак Гарднс бөлігіне қарасты.

Демография

2001 жылғы халық санауы мәліметтері бойынша, Тоорак бақшасы ауданының халқы 2595 адамды құрады және тұрақты болды, 1996 және 2001 жылғы халық санаулары арасында халық санының шамалы ғана азаюы тіркелді. Халықтың 55,0% әйелдер, 80,3% Австралияда туған, ал 92% астамы Австралия азаматтары болды.