Кіріспе

Жапондық романшы және аудармашы Каитаро Хасегава (長谷川海太郎) – Шoва дәуірінің басындағы жапондық романшы және аудармашы. Хасегава көптеген псевдонимдермен әр түрлі жанрларда шығармалар жазды, әр псевдонимнің өзіндік ерекшелігі болды және өзінің көркем, көркем емес туындылары мен аудармаларының кереметтігімен сенсация тудырды.

Ерте өмір

Хасегава Кайтаро 1900 жылдың 17 қаңтарында Садо аралында, Ниигата префектурасының Садо ауданындағы (қазіргі Садо) Акадомари ауылында, газет журналисі және жергілікті орта мектептің бұрынғы ағылшын тілі мұғалімі Киёши Хасегаваның үлкен ұлы болып дүниеге келді. Хасегаваның ағасы - романист Широ Хасегава. Оның ағасы суретші, ал кіші інісі орыс әдебиетін аудармашысы болды. Оның отбасы жас кезінде Хоккайдоның Хакодате қаласына көшіп келді, және Хасегава ерте жасында көптеген шетелдік әсерлерге толы халықаралық ортамен танысты. Токиодағы Мейдзи университетіне қабылданғанмен, 1918 жылы оқуын тастап, «Ниппон Юсен» компаниясының «Катори Мару» кемесімен АҚШ-қа сапар шегіп, Огайо штатындағы Оберлин колледжінде оқып жүріп аспаз болып жұмыс істеді. Бітіргені нақты белгісіз, бірақ 1920 жылдың тамызында ол оқуын тоқтатты және АҚШ-ты аралап, көрікті жерлерді тамашалап, өмірді тәжірибелеу үшін жолға шықты. 1924 жылы Оңтүстік Америка, Австралия және Квантун жалға алынған аумағындағы Далянь арқылы жүк тасымалдау кемелерінде жұмыс істеп, Жапонияға оралды. Ол Тынық мұхиты арқылы қайта оралып, әлемді айналып келуді жоспарлаған, бірақ АҚШ-тың иммиграциялық ережелерінің күшейгеніне байланысты виза алмай, Жапонияда жазушы ретінде өзін сынап көруге шешім қабылдады.

Әдеби мансап

1924 жылы Жапонияға оралғаннан кейін Хасегава Тани Жожи (谷譲次) атты псевдонимді пайдаланып, 1925 жылдан бастап «Шин Сейнен» (Жаңа жастар) және «Чуо Корон» (Орталық шолу) әдеби журналдарына әңгімелер жіберді. Сол жылы ол ағылшын тілінен аудармашы болған Кадзуко Каториге үйленді. Ақшасы жетпегендіктен, жұбайлар Камакураның Займокуза ауданындағы шағын ғибадатханада жалға алынған бөлмеде тұрды, ал Хасегава жақын жердегі Камакура әйелдер жоғары мектебінде лекция оқыды. Дегенмен, оның авторлық еңбектері табысқа ие болды, әсіресе, Америка Құрама Штаттарындағы тәжірибесіне негізделген, космополиттік өмірді бейнелейтін және әзіл-қалжыңға толы «Мерикен Жаппу» атты танымал сериясы. Бұл серияның бірінші томы, «Jappu shobai orai» (Жапон бизнесменінің нұсқаулығы) 1927 жылы жарық көрді. Хасегава сонымен қатар «Хаяши Фубо» (林不忘) псевдонимимен жартылай тарихи романдар жазды, олар Токиодағы «Ничи Ничи Шимбун» және Осакадағы «Майничи Шинбун» газеттерінде жарияланды. «Шимпан Ока Сейдан» (1927–1928) туындысындағы басты кейіпкері – бір көзі жоқ, бір қолы жоқ, бірақ шебер қылышкер Танге Сазен еді. Бұл кейіпкер бірден бестселлерге айналып, 1928 жылдан бастап төрт студия Хасегаваның әңгімелерінің экрандық нұсқаларын бірден шығару үшін бәсекелестікке түсті. 1928 жылы «Чуо Корон» Хасегава мен оның әйеліне бір жылға созылған әлемдік саяхатқа демеушілік жасады, оның шарты – әр аялдамада эсселер мен әңгімелер жазу болды. Жұбайлар он төрт елді аралап, осы кезеңде Хасегава «Маки Итсума» (牧逸馬) псевдонимимен нағыз өмірден алынған детективтік романдар мен Токио және басқа қалалардағы мәдениетті өмір туралы әңгімелер жазды, олар көптеген әйел жанкүйерлерді қызықтырды. Оның әйелі де осы саяхат кезінде Лондон мен Париж туралы мақалалар жазды, олар «Фуджин Корон» (Әйелдер шолуы) әдеби журналында жарияланды. Жапонияға оралғаннан кейін Хасегаваға Токиодағы Императорлық қонақүйінің люксі ұсынылды, бірақ 1929 жылдан бастап ол Камакурада қоныстанды және 1935 жылы өткір бронхиальды астмадан көз жұмғанға дейін сонда тұрды. Оның қабірі Камакурадағы Мёхон ғибадатханасында орналасқан.