Кіріспе

Алты кішкентай жамбас бұлшық еттерінің бірі, сыртқы айналдыру тобында.

Сыртқы обтуратор бұлшық еті немесе obturator externus muscle (/ɒ//b//tj//ʊəˈr//eɪ//t//ər// //ᵻ//k/'/s//t//ɜːr//n//ə//s/; OE) – жамбас қабырғасының алдыңғы бөлігінің сыртқы бетін жабатын жалпақ, үшбұрышты бұлшық ет. Ол кейде жамбастың медиалдық бөлігінің құрамына, ал кейде көкірек аймағының бөлігі ретінде қарастырылады. Бұл бұлшық ет, сондай-ақ жоғарғы және төменгі gemellus, piriformis және quadratus femoris бұлшық еттерімен бірге жамбастың қысқа сыртқы айналдырушыларының құрамына кіреді.

Құрылымы

Ол октатуратор мембранасының медиалдық жағы мен оны қоршаған сүйектің шетінен, атап айтқанда, төменгі жамбас бунағынан және ишиум бунағынан басталады; сондай-ақ, ол октатуратор мембранасының сыртқы бетінің медиалдық екі бөлігінен және октатуратор тамырлары мен жүйкелерінің өтуіне арналған каналды аяқтайтын тірек доғасынан да басталады. Жамбас доғасынан шыққан талшықтар сүйектің ішкі бетіне дейін созылады, онда олар бұрыстың шеті мен октатуратор мембранасының бекітілуі арасындағы тар басталу тегін табады. Талшықтар жиналып, артқа және латеральға қарай жоғары өтеді, содан кейін аяқ сүйегінің артқы мойны мен жамбас буынының төменгі бөлігі арқылы өтетін және аяқ сүйегінің трохантерлік ойысына бекітілетін tendonмен аяқталады.

Қарым-қатынастар

Обтураторлық қан тамырлары бұлшық ет пен обтураторлық мембрананың арасында орналасқан; обтураторлық жүйкенің алдыңғы тармағы бұлшық еттің алдынан өтіп, санға жетеді, ал артқы тармағы оны тесіп өтеді.

Түрлілігі

Адамдардың 33%-ында еріншек және кіші еріншек бұлшықтарының арасында қосымша бұлшық табылады. Егер бұл бұлшық болған жағдайда, ол көршілес адукторларға ұқсас болғанымен, сыртқы обтуратордың беткі қабатынан бөліну арқылы қалыптасады, сондықтан ол жамбас адуктор бұлшықтарымен онтогенетикалық байланысты емес. Бұл бұлшық төменгі жамбас сүйегінің жоғарғы бөлігінен басталып, төмен және бүйірлік бағытта жүреді. Жағдайдың жартысында ол кіші адуктордың апоневрозының алдыңғы бетіне бекітеді. Қалған жағдайларда ол пектинальді сызықтың жоғарғы бөлігіне немесе кіші трохантердің артқы бөлігіне бекітіледі. Обтуратор нервінің артқы тармағының бағыты бойынша сыртқы обтуратор жоғарғы бұлшықет шоғырына және негізгі денеге бөлінетіні көрсетілді. Жоғарыда сипатталған қосымша бұлшық жоғарғы шоғырдан пайда болады, ал аномальды шоғыр – сонымен қатар сыртқы обтуратордан шыққан – негізгі денемден пайда болады. "Нақты" сыртқы обтуратор, яғни осы қосымша бұлшық бөліктерізсіз, тек жағдайдың 20%-ында ғана кездеседі және сыртқы обтуратор онтогенетикалық өзгерістерге оңай түседі.

Функция

Сыртқы обтуратор бұлшық еті жамбас буынының сыртқа бұрушысы ретінде әрекет етеді. Жамбас буынының айналасындағы қысқа бұлшықет болғандықтан, ол жамбас буынын дененің қалыпты күйін сақтау үшін тұрақтандырады. Бұған қоса, жамбас буыны иілген кезде оны кеңейтуге көмектеседі.