Кіріспе

Модельді жылқы көрсететін хобби – бұл шағын модельді жылқыларды жинауға негіделген әуесқойлық, ол нақты жылқы көрмелері саласын құрметтеумен қатар, миниатюралардың көркемдік құндылығына да бірдей мән береді.

Сыныптар мен бөлімдер

Модельдік жылқылар шоулары негізінен екі бөлімнен тұрады: Холтер және Перформанс. Тек Холтер және тек Перформанс шоулары да болады, бірақ көптеген ірі шоулар екеуін де қамтиды. Көбінесе үш шоу бірдей, қатар өткізіледі: Жастар, Жаңадан бастаушылар және/немесе Ашық. Әрбір шоу осы санаттардың әрқайсысына қатысу шарттарын өздігінен белгілейді. Көптеген қысқартулар қолданылады: OF (Original Finish), CM (Custom) және AR (Artist Resin).

Хальтер бөлімшесі

Бұл сыныптар модельдің жылқының нақты тұқымын қаншалықты дәл бейнелейтінін бағалайды. Бөлімдер мен бағалау критерийлері олардың нақты өмірдегі үлгілерінен алынған. "Хальтер" деп аталғанымен, модельге ешқандай жабдық немесе костюм талап етілмейді және әдетте ол қолданылмайды. Әртүрлі қолөнер салаларын теңестіру үшін, хальтерді өндіріс материалы бойынша кішігірім бөлімдерге бөлу мүмкін. Көбінесе қолданылатын бөлімдер: OF Plastic немесе Original Finish Plastic – Breyer Horse Company немесе Peter Stone Company сияқты компаниялар өндірген бастапқы пластик жылқыларды білдіреді. Көптеген жарыстарда Брейер және Питер Стоун компанияларының жылқылары үшін жеке сыныптар қарастырылады. OF China/Resin немесе Original Finish Chinas and Resins – Animal Artistry, Pour Horse Pottery немесе Alchemy Fine China сияқты компаниялар өндірген кәсіби жасалған фарфор жылқыларды білдіреді. Artist Resin – кәсіби немесе әуесқой суретшілермен жеке боялған, кәсіби өндірістегі шайыр модельдерді білдіреді. CM Plastic – бастапқы материалына немесе өндірушісіне қарамастан, қайта боялған, жаңа шаш қойылған немесе қайта жасалған пластик жылқыларды білдіреді. Бұл өзгеріс үлкен болуы мүмкін, онда бастапқы модельді тану мүмкін болмайды, немесе минималды өзгеріс болуы мүмкін. CM China немесе Custom Glazed Chinas – кәсіби өндірілген, кәсіби немесе әуесқойлармен жеке глазурланған фарфор жылқыларды білдіреді.

Жинақтаушы заттар бөлімі

Бұл кластар модельдердің сирек кездесуін және сапасын бағалайды. Белгілі бір модельді коллекцияға алуға болатын себептерді көрсететін құжаттама (яғни, өте аз санда шығарылған, жасының өтуіне байланысты табу қиын, нақты емес түстер сияқты) көбінесе модель туралы мәліметпен бірге ұсынылады. Кейбір көрмелер құжаттама талап етеді. Көптеген коллекциялық бөлімдер жылқы емес модельдерге арналған кластарды да қамтиды. Осы бөлімдегі модельдер әрқашан түпнұсқа бояуымен жасалған модельдер болып табылады.

Өнеркәсіптік бөлім

Бұл сыныптар модельдің аяқталу сапасын бағалайды. Модельді соңғы бояуға дайындау, қайта мүсіндеу және соңғы бояу жұмыстарының барлығы қарастырылады. Бұл модельдер ешқашан «Түпнұсқалық аяқталу» (Original Finish) модельдері болмайды, бірақ олар бастапқыда OF модельдері болуы мүмкін.

Орындау бөлімі

Перформанс сабақтары модельге, оның позына және нақты өмірдегі тапсырмаларға сай келуіне көбірек назар аударады. Перформанс топтары модельге лайықты жабдықтарды, кейде мінгішті және/немесе фонды талап етеді. Сондай-ақ, секіргіштер, қоршаулар және басқа жануарлар сияқты керек-жарақтарға рұқсат етілуі мүмкін. Көбінесе кездесетін сабақтар: ағылшын тіліндегі перформанс, онда модельдер дәстүрлі ағылшын аңшылық/секіру және жарыс жарыстарын бейнелейтін қарапайым диорамаларға орналастырылады. Батыс перформансы, мал өсіру жұмыстарына (кесу, арқан тарту), родео, реининг және жол жұмыстарымен қатар, ләззат, атпен жүру және жол сияқты дәстүрлі батыс сабақтарын қамтиды. Басқа перформанстар, көбінесе Костюм класын қамтиды, онда модель өзінің дене бітімімен, сондай-ақ киген костюмінің дәлдігі мен сапасымен бағаланады.

Тікелей көрсетілімдер

"Тірі көрсетілімдер" – модельдік жылқылар көрсетіліп, бағаланатын шаралар. Олар көптеген елдерде жыл бойы өтеді және көбінесе АҚШ-тағы NAMHSA (Солтүстік Америка модельдік жылқы көрсетушілер қауымдастығы) және Ұлыбританиядағы BECF (Британдық жылқы коллекционерлер форумы) сияқты ірі ұйымдармен реттеледі. Мұндай көрсетілімдерде көптеген сыныптарда бірінші және екінші орын алған модельдер жылдық чемпионатқа ілікпейтін болады – бұл жиі "NANing" деп аталады, себебі NAMHSA іліккен жылқылар "NAN" (Солтүстік Америка ұлттық) карталарын алады. Осы ұйымдар келесі мақұлданған көрсетілімдердің тізімін ұстап тұрады. Көптеген тірі көрсетілімдерге қатысу ақысы бар, ол қатысушы алған үстел көлеміне (толық немесе жарты үстел) байланысты. Коллекционердің моделін басқа біреу көрсетуге, яғни прокси-көрсетілімге де ақы төлеп рұқсат етуі мүмкін. Тірі көрсетілімдер көлемі жағынан әртүрлі болуы мүмкін: басқа шаралармен бірге өтетін үлкен, демалыс күндеріне арналған көрсетілімдерден бастап, ұйымдастырушының үйінде өткізілетін кішкентай көрсетілімдерге дейін. Көрсетілімдерде әртүрлі орындар үшін ленталар, розеткалар немесе сыйлықтар (көбінесе модельдік жылқылар) ұсынылуы мүмкін. Тірі көрсетілімдерде көбінесе модельдік жылқылар мен ат спортына қатысты тауарларды сататын сатушылар болады. Көптеген коллекционерлер де көрсетілімдерде модельдерді сатады немесе айырбастайды. Кейде жылқы туралы ақпарат (аты, тұқымы және жынысы) модельдің артқы аяғына ілінген тегте болуы керек. Көбінесе үлкен кітаптарға рұқсат етілмейді.

Фото көрмелері

"Фото көрсетілім" – модельдік жылқы коллекциясын көлік шығындары мен тәуекелсіз көрсету тәсілі. Фотошоулар тікелей көрсетілімдердегідей, мысалы, Хальтер, Сынақтар және Жиынтық кластар сияқты кез келген сыныптарды қамтуы мүмкін. Фото көрсетілімдер "тікелей" көрсетілімдерге балама ретінде пайда болды. Бастапқыда фото көрсетілімдер модельдердің фотосуреттерін түсіріп, оларды басқа қатысушылармен бірге бағалау үшін шоу ұйымдастырушысына жіберуді білдірді; қазір бұл "пошталық көрсетілім" деп аталады және интернеттің дамуымен азырақ танымал болды. Қазіргі кезде фото көрсетілімдердің көп бөлігі онлайн режимінде өтеді. Фотосуреттер шоу ұйымдастырушысына тікелей электрондық пошта арқылы жіберіледі немесе YouTube, Instagram немесе Facebook сияқты веб-сервистерге жүктеледі. Фотошоулар көбінесе NAMHSA сияқты жоғары ұйымдарда тіркелмейді және көбінесе жеке ұйымдастырылады, сондықтан оларды әлеуметтік желілерде іздеу арқылы табуға болады. Фотошоулар тікелей көрсетілімдердегідей критерийлер бойынша бағаланады, бірақ фотосуреттің сапасы (түсі, кадр, жарықтандыру және т.б.) және фотосуреттер жылқының қаншалықты шынайы бейнесін көрсетеді де ескеріледі. Көрмелерде модельдің қанша бұрыштан суретке түсірілуі талап етілуі мүмкін (мысалы, бүйірден, бастан, белгілері). Қатысушы туралы ақпарат (сынып, модель атауы, тұқымы және жынысы) әдетте бейнежазба болған жағдайда фотосуреттен бұрын, ал фотосурет болған жағдайда суреттің сипаттамасында немесе жазбасында көрсетіледі. Белгілі бір модельдің тұқымын немесе түсін таңдауды қолдау үшін нақты жануарлардың суреттері немесе тұқым туралы ақпарат қосылуы мүмкін. Тікелей көрсетілімдердегідей, модельдер әрқашан өндіруші көрсеткен тұқым ретінде көрсетілмейді, және сирек кездесетін, бірақ дұрыс таңдалған тұқымдар төрешілердің назарына ілігуі мүмкін. Фото көрсетілімдердің ерекшелігіне байланысты қатысу ақысы әртүрлі болуы мүмкін. Пошталық көрсетілімдер әдетте фотосуреттерді қайтару шығындарын қамтитын ақы талап етеді. Онлайн көрсетілімдер көбінесе тегін, бірақ кейбір клубтар ұйымдастырған көрсетілімдер қатысу ақысын немесе мүшелік төлемін талап етеді. Әлеуметтік желілер арқылы ұйымдастырылатын көрсетілімдер көбінесе тегін, бірақ материалдық жүлделер сирек кездеседі. Фото көрсетілімдер тікелей көрсетілімге жарамсыз модельдер үшін де қолайлы болуы мүмкін; мұндай модельдер Фотошоу сапасы (PSQ) деп аталады, ал тікелей көрсетілім сапасы (LSQ) одан өзгеше. Бұл терминдер модельдерді сату кезінде олардың көрсетілімге жарамдылығын көрсету үшін жиі қолданылады. Модельдің тікелей көрсетілімде сыныпқа ілігіп қалғанын көрсету үшін Live Show Proven (LSP) термині де қолданылуы мүмкін; мұндай модельдер жеңіп алған розеткалармен/ленталармен бірге келуі мүмкін.