ORP Wicher – Польшаның II дүниежүзілік соғыстағы тұңғыш кемесі. 1939 ж. неміс бомбалағаннан батып, Жерорта теңізіндегі саяхатымен танылды. Тарихы мен рөлі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
ORP Вичер – Польша әскери-теңіз күштерінің жойғыш кемесі. Ол Польшаға жасалған шабуыл кезінде соғысқа қатысып, Еуропадағы Екінші дүниежүзілік соғыстың бастауы болды. Кеме Польша әскери-теңіз күштерінің флагманы болды және 1939 жылдың 3 қыркүйегінде неміс бомбалаушыларының шабуылынан батты. 1931 жылдың наурыз айында ол Мадейраға барды, одан Польша маршалы Юзеф Пілсудский және оның отбасын алып келді. Бұл Вичердің Польшадан жасаған ең алыс сапары болды. Ол 1932 жылдың тамызында Стокгольмге, 1934 жылдың шілдесінде Ленинградқа, 1935 жылдың маусымында Кильге, ал келесі айда Хельсинки мен Таллин қалаларына сапар шекті. 1937 жылы оқу кемесі ретінде Пярну, Нарва, Выборг, Турку, Мариехамн, Нексо, Скаген, Ассенс және Хельсингёр қалаларын, сондай-ақ Таллин мен Риганы аралады. 1930 жылдардың соңында қару-жарағының жеткіліксіз екені анық болды. Француз теңіз артиллериясының атыс жылдамдығы төмен болды және кеме әуе шабуылынан тиісті қорғанысқа ие болмады. Бұл мәселені шешу үшін 1935 жылдың күзінде екі жұп 13,2 мм Hotchkiss ауыр пулеметі қосылды. 1939 жылдың 18 наурызында кеме, "Мемль дағдарысына" байланысты бүкіл "Контр-торпедалық флотилиямен" бірге дайындыққа келтірілді. Бір аптадан кейін дабылды тоқтатып, оқу сапарлары үзіліске түсті. Сонымен қатар, көптеген поляк су үстіндегі кемелері "Пекин операциясы" аясында британдық порттарға көшірілуге дайындық жасады. Вичер мен Гриф Польша жағалауын қорғау үшін Гдиня портында қалған жалғыз ірі кемелер болды.
ORP Wicher, the lead ship of the , was a Polish Navy destroyer. She saw combat in the Invasion of Poland, which began World War II in Europe. She was the flagship of the Polish Navy, sunk by German bombers on 3 September 1939. In March 1931 she also sailed to Madeira, from where she brought Marshal of Poland Józef Piłsudski and his family. This passage was the greatest distance Wicher ever travelled from Poland. She also visited Stockholm in August 1932, Leningrad in July 1934, Kiel in June 1935 and Helsinki and Tallinn the following month. In 1937, while serving as a school ship, she visited Pärnu, Narva, Vyborg, Turku, Mariehamn, Nexo, Skagen, Assens and Helsingor, as well as Tallinn and Riga. By the late 1930s, it was apparent that the armament was insufficient. The French naval artillery had a low rate of fire and the ship had inadequate protection against aerial bombardment. To solve the problem, in the autumn of 1935 two double 13.2 mm Hotchkiss heavy machine guns were added. On 18 March 1939 the ship, along with the entire "Counter torpedo Flotilla", was put on alert due to the Memel Crisis. The alert was called off a week later and the training cruises were halted. At the same time, most Polish surface vessels were prepared to be withdrawn to British ports in Operation Peking. Wicher and Gryf were the only major ships left at Gdynia harbour for the protection of the Polish shore.
Жауынгерлік
1939 жылғы 1 қыркүйекте Польшаға жасалған шабуылдан кейін, ол Гдынядағы бомбалау шабуылын тойтарды, содан кейін Гел теңіз базасына бет бұрды, онда ол Рурка операциясын бастауға тиіс болды – Гданьск шығанағының кіреберісіне мина орнатуға жасалған әрекет. Вишер операцияны қорғауға тиіс болды, оны Гриф жүзеге асырды, ол ауыр миналаушы, неміс порты Пиллаудан, оған алты мина тазартқыш және екі канонерлік қайық көмектесті. Гриф және оның флотилиясы жүзбелі қоймадан теңіз миналарын алғаннан кейін Хел түбегіне қарай жол тартты. Жолда Вишерге Люфтваффе Ju 87B ұшақтарының 33-тен тұратын эскадрильясы шабуыл жасады, бірнеше жақын өткізіп жіберді, нәтижесінде ұсақ зақымдар келді және оның капитаны қаза тапты. Гданьск шығанағы шайқасы деп белгілі болған шайқаста Вишер тікелей соққыға ұшырамады, бірақ неміс ұшақтары бірнеше жақын соққылар жасады, көпірдегі барлық терезелерді сындырып, корпусты бірнеше жерде жарықтар тудырды. Хел портына сағат 18:45-те жеткеннен кейін Вишер операция аймағына қарай жүзіп, шамамен сағат 22:00-де жетті. Вишердің капитаны, командир Стефан де Вальден операция тоқтатылғанын білмеді және шын мәнінде бос шығанақты қорғады, ал Хелде бекінген поляк флотилиясын емес. Ұзақ өтпей, Вишер экипажы екі неміс эсминецін байқады. Ол оларға атыс ашпады, өйткені Гданьск шығанағында операция жүргізіп жатқан поляк бөлімшелеріне назар аударуды қаламады. Кейінгі түні ол тағы екі эсминецті байқады. 2 қыркүйекте сағат 01:00-де Вишер Хелге оралды және операция тоқтатылғанын білді. 1939 жылғы 3 қыркүйекте таңертең, портта тұрғанда, Гриф және Вишер екі неміс эсминецінен, Z1 Leberecht Maass және Z9 Wolfgang Zenker, 9 теңіздік шақырым қашықтықтан атыс жасады. Польшалық соғыс кемелері мен жағалаудағы артиллериялық батарея шабуылды тойтарды, Гриф екі соққы берді. Осыдан кейін неміс эскадрильясы түтін қоршауын жасап, кері шегінді. Сол күні Вишер, әлі де портта тұрған күйінде, екі әуе шабуылын тойтарды. Алайда, үшінші шабуылда, шамамен сағат 15:00-де, оған неміс ұшақтарының екі тобы шабуыл жасады, нәтижесінде төрт соққы тиді. Екі бомба кеменің орта бөлігіне, біреуі мұрын бөлігіне тисе, екіншісі жақын жерге түсіп, оң жағындағы корпусты бірнеше жерде жарықтар тудырды. Вишер суға батып бастады, ал экипажы жағаға шықты, онда олар Померанияның құрлық қорғанысына қосылды. Әуе шабуылынан бір теңізші қаза тауып, 22-сі жарақат алды. 1939 жылғы қарашада, жауласу тоқтағаннан кейін, немістер кеме қалдықтарын көтеріп, жағалауға сүйреп әкелді. Кейбір деректерге сәйкес, оны Сероуз деген атпен Кригсмаринеге қосып, жөндеуге және пайдалануға жоспарланған. Алайда, бұл жоспарлар іске аспады. Вишердің қалдықтары Екінші дүниежүзілік соғыстан аман қалды. 1946 жылы ол қайтадан көтеріліп, порттан Жастарния аймағына сүйретілді. 1955 жылға дейін ол әуеден бомбалау оқулары үшін нысана ретінде пайдаланылды. 1963 жылы ол ішінара бұзылды. Қалған бөлігі, шамамен орналасқан жері, корпустың төрттен бірін, екі түтікті және рульді құрайды.
After the Invasion of Poland on 1 September 1939, she repelled a bombing raid at Gdynia, after which she sailed for the Hel naval base, from where she was to commence Operation Rurka, an attempt to lay a minefield at the entrances to Gdańsk Bay. Wicher was to shield the operation, carried out by Gryf, a heavy minelayer, from the side of the German port of Pillau, assisted by six minesweepers and two gunboats. After boarding naval mines from a floating depot, Gryf and her flotilla sailed for the Hel Peninsula. En route Wicher was attacked by a squadron of 33 Luftwaffe Ju 87B dive bombers and suffered several close misses, which caused minor damage and killed her captain. In what became known as the Battle of the Gdańsk Bay, Wicher was not hit directly, but the German planes scored several close hits, breaking all windows on the bridge and fracturing the hull in several places. After arriving at Hel harbour at 18:45, Wicher sailed for the area of operations, arriving around 22:00. Wichers captain, Commander Stefan de Walden, did not know that the operation had been called off and in fact shielded the empty bay and not the Polish flotilla, which was anchored at Hel. Soon after her arrival Wichers crew sighted two German destroyers. She did not open fire on them as she did not want to draw attention to the Polish units that were meant to be operating in Gdańsk Bay. Later that night she also sighted a At about 01:00 on 2 September Wicher returned to Hel and discovered that the operation had been called off. On the morning of 3 September 1939, while moored in a harbour, Gryf and Wicher were attacked by two German destroyers, Z1 Leberecht Maass and Z9 Wolfgang Zenker, firing at a range of 9 nautical miles. Polish warships and a shore battery repulsed the attack, with Gryf scoring two hits. After that the German squadron put up a smoke barrier and withdrew. Later that day Wicher, still in harbour, repulsed two air raids. However, in the third attack at about 15:00 she was attacked by two groups of German planes, which scored four hits. Two bombs hit her amidships, one hit the bow and the other was a near miss that fractured her hull in several places on her starboard side. Wicher started to sink and her crew made it ashore, where they joined the land defence of Pomerania. One sailor was killed and 22 wounded in the air attack. After the end of hostilities, in November 1939 the Germans raised the wreck and towed it to shallow waters. According to some sources she was to be raised, repaired and commissioned into the Kriegsmarine under the name of Seerose. However, these plans were not carried out. Wichers wreck survived World War II. In 1946 she was again raised and towed out of port to the area of Jastarnia. There she served as a target for aerial bombardment practice until 1955. In 1963 she was partly scrapped. The remaining part, in approximate position , consists of a quarter of the hull, two funnels and the rudder.