Кіріспе

Екінші дүниежүзілік соғыста жау ұшақтарын түнде анықтау және қадағалау үшін неміс іздеу шамдары қолданылған. Олар үш негізгі өлшемде – 60, 150 және 200 сантиметрлік – пайдаланылды. Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін Версаль келісім-шартымен неміс іздеу шамдарын дамыту тоқтатылды, бірақ 1927 жылы ол қайта жанданды. Соғыстың басында іздеу шамдары акустикалық бағыттап табу құралдарымен біріктірілді, бұл құралдар шамдарды аспанның дұрыс бөлігіне бағыттап, нысана табылғанша оларды қозғалтатын. Соғыстың келелі тұсында шамдар радармен бағытталды. Іздеу шамдарында өте қуатты көміртекті доға шамдары қолданылды.

60 см

Бұл құрылғылар 1930 жылдардың аяғында диаметрі параболалық шыны рефлектормен және 8 киловатт генератормен жабдықталған. Шамның жарық шығару қуаты 135 миллион кэнделаға бағаланды және ол шамамен биіктігі 5 метр болатын нысаналарды анықтау қашықтығына ие болды. Сәуле тараған кезде бұл көрсеткіш шамамен дейін төмендеді. Оны басқару үшін үш адамдық экипаж қажет болды және ол бір осьті 51 нөмірлі арнайы тіркемемен тасымалданатын. Экипаждың бірі іздеу шамдарын, екіншісі генераторды, ал үшіншісі бөлім командирінің қызметін атқарды. Теңіздік нұсқаларында морзе сигналын беруге мүмкіндік беретін затвор болды. Іздеу шамдарының азимуты мен биіктігі екі қолмен басқарылатын жетегіштермен реттелді. Іздеу шамдарының операторы генератордағы шамды қосатын аяқ педалімен де жұмыс істеді. Ол осы педальды генератор операторына қарапайым морзе сигналдарын жіберу үшін пайдалана алатын, мысалы, қуатты көбейту немесе азайту туралы сұрау үшін. Іздеу шамдарында көміртекті доғалы шамды басқаруға арналған күрделі жүйе болды, бұл жүйе электродтардың ұштары күйіп кеткенде тұрақты доға қашықтығын сақтау үшін көміртекті электродтарды ұзартатын. 8 киловатт тұрақты ток генераторы, іздеу шамдарын қуатпен қамтамасыз етті, соғысқа дейінгі автомобильдерде қолданылатын алты цилиндрлі BMW қозғалтқышымен жұмыс істеді. Типик тактика – іздеу шамдарын нысананың күтілетін бағыты бойынша S пішіндес үлгіде тарату, ал нысана анықталғаннан кейін оны шоғырланған сәулемен бақылау. 60 см іздеу шамдары соғыс аяғына қарай одақтас бомбалаушылардың ағындарына жете алмайтындықтан, әдетте 20 мм және 37 мм төменгі деңгейлі зениттік артиллериямен бірге қолданылатын.

150 см

1930 жылдардың аяғында жасалған Flakscheinwerfer (Flak Searchlight) 34 және 37 түрлері 990 миллион кэнделаға дейін жарық беретін диаметрі бар параболалық шыны рефлекторларды пайдаланды. Жүйе 51 ат күші (38 кВт) бар 8 цилиндрлі қозғалтқышқа негізделген 24 киловаттты генератормен қуаттандырылды, ол 110 вольтта 200 ампер ток беретін. Прожектор генераторға кабель арқылы қосылды. Жүйенің анықтау қашықтығы шамамен болды, ал мақсаттардың биіктігі аралығында еді. Жүйені екі жиынталған Арнайы Тіркеме 104 құрылғыларын пайдалану арқылы жылжытуға болады, біреуі прожектор үшін, екіншісі генератор үшін. Оны басқару үшін жеті адамнан тұратын экипаж қажет болды. Прожекторды 360 градусқа бұрып, тік ось арқылы 12 градустан 12 градусқа дейін көтеруге болады. Соғыстың басында прожекторларды орналастыру тактикасы бойынша, прожекторлар Flak зеңбіректердің алдында "дайындық аймағында" 5 километр аралықта орналасқан тор түрінде орналастырылды. Прожекторлармен бірге орнатылған дыбыс локаторлары мақсаттарды табуға көмектесті, кейін олар радар жүйелерімен ауыстырылды. 150 сантиметрлік прожекторлардың қашықтығын арттыру үшін 61 арнайы төрттік 150 сантиметрлік орнату өндірілді, бірақ олар тиімсіз болып шықты.

200 сантиметр

Қазір ұшақтардың ұшып бара жатқан биіктігі артып бара жатқандықтан, оларға жету үшін күштірек іздеу шамдары қажет болды. 1943 жылы әскерлерге 2,7 миллиард Хефнер шам қуаты (2,4 гигакандела) бар алғашқы 200 сантиметрлік Scheinwerfer 43 іздеу шамдары жеткізілді. 120 киловатт генератормен жұмыс істейтін бұл іздеу шамдары нысаналарды шамамен дейін қашықтықта анықтауға мүмкіндік берді. Әдетте, бір 200 см іздеу шамы үш 150 см іздеу шамымен қолданылды. 200 см іздеу шамы 150 см іздеу шамдары құраған үшбұрыштың ортасына орналастырылды. Кіші іздеу шамдары үлкен орталық "бас" іздеу шамынан шамамен қашықтықта орналастырылды. Бас іздеу шамы нысананы анықтаса, 150 см іздеу шамдары нысананы конусқа біріктіріп, нақты үшбұрыштауды қамтамасыз ететін еді.

Ескірген және тұтқынға алынған жарық шамдары

Сонымен қатар, қолданыстан шыққан 110 сантиметрлік іздеу шамдары және жаудан алынған француздық 200 см және 240 см іздеу шамдары да пайдаланылды.