Кіріспе

Мария Ремей Каналс и Сендрос (12 наурыз 1914 – 28 шілде 2010) – Барселона қаласынан шыққан испандық пианист.

Өмір және мансап

Мария Каналс Жоаким Каналспен (оның әкесі), Ллуис Миллемен (Orfeó Català және Palau de la Música Catalana негізін қалаушы) және Рикардо Виньеспен (Равельдің шәкірті) оқыды. 15 жасында ол халықаралық концертист ретінде оркестрлермен және өз заманының ең көрнекті дирижерлермен бірлесіп жұмыс істеді, репертуары кең болды. Онда 20 ғасырдың бірінші жартысындағы ең маңызды каталон композиторларының кейбір шығармаларының тұңғыш орындалулары және француз музыкасына деген әуешілігі ерекше көзге түсті. 1950 жылы ол күйеуімен бірге беделді Ars Nova Музыка академиясын құрды, ал 1954 жылы Мария Каналс Барселона халықаралық музыка орындау конкурсын (Concurs Internacional d'Execució Musical Maria Canals de Barcelona) іске қосты. 1965 жылы Италия Республикасының Президенті оған «Stella della Solidarità Italiana» орденін табыс етті, ал 1981 жылы Франция Республикасының Мәдениет министрі оны «Chevalier de l'Ordre des Arts des Lettres» атағымен марапаттады. 1990 жылы Каталонияның Генералитеті оған «Сант-Жорди крейы» мен Мәдениет министрлігінің «Көркем өнердегі еңбегі үшін» күміс медалін табыс етті. 1994 жылы Барселона қалалық әкімдігі оған «Көркем өнердегі еңбегі үшін» алтын медалін берді. Мария Каналс «Музыкадағы өмір» (Una vida dins la música, Editorial Selecta) және «Музыкалық орындау конкурсының қырық жылдығы, естеліктер» (Quaranta anys de vida del Concurs d'Execució Musical, alguns records, Publicacions de l'Abadia de Montserrat) атты кітаптарын жариялады.

Музыкалық бастамалардан бастап алғашқы концерттерге дейін

Мария Ремей Каналс бала кезінен-ақ музыкаға бейім болған. Ол фортепиано сабақтарын әкесі Жоаким Каналспен бастады, ол сол кезде Барселона қалалық консерваториясында фортепиано оқытушысы болған. 11 жасында ол Барселона қалалық консерваториясына қабылданды және әкесімен бірге сольфеджо, музыка теориясы және композицияны оқуын жалғастырды. Кейіннен ол оған жеке сабақтар берді, осылай олардың арасында құнды рухани байлық пен әсерге толы қарым-қатынас қалыптасты.

Концертке шығудан бастап халықаралық гастрольдерге дейін

Мария Канальс өзінің карьерасын 1940 жылдары, Азамат соғысынан кейін бастады. Оның мансабындағы өнер көрсетулері Еуропаның негізгі астаналарында өтті: Мадридтен басқа, Франция, Италия, Швейцария және Германияда, бірақ ол 1942 жылдың 10 қарашасында Palau de la Música-да өткен алғашқы жеке концертінен кейін де көптеген рет өнер көрсетті. Сол алғашқы бағдарламада замандас композиторлар пианисті жоғары бағалаған шығармалар орындалды. Одан бері Каналс Палауда премьералық концерттер ұйымдастырды, ал 1960 жылдары орындаушылық қызметтен бас тартып, өзі құрған байқауға және педагогикалық жұмысына толыққанды берілді. Мария Канальс көптеген концерттерінде испан композиторларының – Гранадос, Фалья, Турина, Бланкафорт және Момпу шығармаларын насихаттады, осылайша Каталония және Испания фортепиано музыкасының маңызды өкілі атанды. "Мен интерпретацияға жеке басымды қоспай, композитордың ниетін түсініп, оны жеткізуге тырыстым", – деп айтқан ол "Diari Avui" газетіне берген сұхбатында.

Арс-Нова академиясы.

1948 жылы ол өзінің күйеуіне шығар алдындағы жары және кейін күйеуі болған, сондай-ақ музыкалық сыншы, жазушы және композитор Россенд Ллатестің көмегімен "Арс Нова" академиясын құрды. Ұзақ уақыт бойы олардың мекенжайына келіп білім алған студенттердің саны одан әрі артуда, сондықтан жақсы білім берудің ең тиімді жолы – музыка академиясын ашу екенін түсінді. Алғашқыда академия сол жеке үйде жұмыс істеді, бірақ екі жыл өткен соң Каталонияның Рамбла даңғылындағы жаңа мансардаға көшіріліп, беделді оқу орталығына айналды. Мария Канальс өзінің "Музыкадағы өмір" (Una vida dins la música) кітабында былай дейді: "Біз Арс Новаға зор қуанышпен қарадық, ал анам мен Россенд ең жақсы консерваториялармен деңгейлес білім беретін мектеп құруға бекіндік" (UVDLM, 214-215 бб.).

Халықаралық музыка байқауы Мария Канальс

1954 жылы Мария Канальстың ұлы арманы іске асты, дәл сол Ars Nova академиясы ұйымдастырған фортепиано конкурсы – Мария Канальс халықаралық музыкалық байқауы. Конкурс идеясы академияда қалыптаса бастады, бірақ ол 1953 жылға дейін толық пішінін алды. Бұл алғырбақ болды, себебі Испанияда мұндай бастама бұрын болған емес. Конкурс негізгі аренасы Palau de la Música концерт залы болды және бастапқыда-ақ халықаралық сипатқа ие болды. 1958 жылы Конкурс Халықаралық музыкалық конкурстардың әлемдік федерациясына қосылды, бұл халықаралық деңгейде танылуына және беделін нығайтуына мүмкіндік берді. Құрылтайшы кеңес және оны қолдау көрсеткен азаматтық ұйымдар жылдар бойына артты, бұл коммерциялық емес Конкурс қызметінің фортепиано орындаушылық конкурстарының әлемдік үлгісі ретінде бекітілуіне жағдай жасады. Қазіргі таңдағы басты мақсаттарының бірі – жас орындаушыларды кәсіби пианиношы ретінде дамуларына ынталандыру, сонымен қатар музыканы және пианиноны қоғамға жақындату, оны дәстүрлі емес орындарда және кеңістіктерде таныстыру. Бұл мақсат «Конкурс шеңберінен тыс» деп аталатын шараларға кіреді, ол Конкурспен қатар музыка мен аспапты ұсынатын іс-шаралар жиынтығын қамтиды, сонымен қатар бастапқыда әлемдегі маңызды нұсқаулардың бірі болған бұл конкурс туралы білімді және насихаттауды мемлекеттік деңгейде ілгерілетеді.