Ирак Күрдістан Коммунистік Партиясы: Тарихы мен қазіргі саясаты
Communist Party of Kurdistan – Iraq
Ирактық Курдистан Коммунистік партиясы (1993) – Kawa Mahmud басқаратын саяси күш. Курдистан демократиялық-отандық альянсының құрамында, әйелдер және ассириялық бөлімшелері бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Курдстан Коммунистік партиясы (Ирак), сондай-ақ Партия Комүнîст а Курдистанê (الحزب الشيوعي الكوردستاني – العراق) деп те жазылады, – 1993 жылы Ирак Коммунистік партиясының курд аймақтарындағы бөлімшесі жеке партия болып құрылған курд саяси партиясы. Партияны Кава Махмуд басқарады. 2005 жылғы қаңтар және желтоқсан айларында өткен Ирак парламенттік сайлауларында партия Курдистанның Демократиялық-Патриоттық Альянсының құрамына кірді. Партияның әйелдер қанаты – Күрдістан Әйелдер лигасы, оның төрайымы Нахла Хусейн әл-Шали 2008 жылы Киркукте қаза болды. Сонымен қатар, партияның Анкавада орналасқан "Калдо Ашур" Коммунистік партиясы деп аталатын ассириялық қанаты бар. Кава Махмуд партияның бас хатшысы болды, оның алдындағы Кемал Шакир 2017 жылдың 27 қазанында қызметтен шеттескеннен кейін.
The Communist Party of Kurdistan – Iraq (, alternatively written as Partiya Komunîst a Kurdistanê, الحزب الشيوعي الكوردستاني – العراق) is a Kurdish political party, formed in 1993 when the Iraqi Communist Party branch in the Kurdish areas was formed into a separate party. The party is led by Kawa Mahmud. In both the January and December 2005 Iraqi legislative elections the party was part of the Democratic Patriotic Alliance of Kurdistan. The party has a women's wing, the Kurdistan Women's League, whose leader Nahla Hussain al Shaly was murdered in Kirkuk in 2008. It also has an Assyrian wing called the Kaldo Ashur Communist Party based in Ankawa. Kawa Mahmud became the party's secretary general, after his predecessor, Kemal Şakir, stepped down on 27 October 2017.
NAWA аймағындағы соғыстар туралы
2020 жылдың қарашасында саяси бюро мүшесі Эбдулрахман Фарис «бауырлар арасындағы соғыс» қаупі туралы ескертті және аймақтық елдердің күрдтерге қарсы әрқашан құлақтандыратынын айтты. Ол сондай-ақ, күрд партиялары арасындағы ішкі шиеленіс тудырған кез келген күрд партиясын айыптау қажеттігін жеткізді. Осы ретте, Күрдістан демократиялық партиясының (КДП) төрағасы Масуд Барзанидің Күрдістан жұмысшы партиясы (ПКК) Күрдістан аймағындағы қирату мен соғысқа жауапты болады және одан кетуі керек деген мәлімдемесін сынады. Егер ПКК аймақтың бір бөлігін басып алса, онда Түркия әскерлерінің және ондаған әскери базалардың аймақтағы жиналуы не болар еді? Фарис сондай-ақ ПКК-нің Киркук, Шингал және Махмур қалаларында «Ислам мемлекеті» ұйымын жеңуге жасаған күш-жігерін атап өтті. 2023 жылдың қазан айында Күрдістан коммунистік партиясы (ҚКП) Түркияның Рожавадағы бейбіт тұрғындарға жасаған әуе шабуылын және Хамас 7 қазан күні жасаған шабуылдан кейін Газаға Израильдің шабуылын сынап, Түркия мен Израильді «басқыншы мемлекеттер» деп атады. Партия Сирияның солтүстігінде ұшуға тыйым салынған аймақ құруды және халықаралық қауымдастықты күрд және палестиналық халықтардың құқықтарын қорғауға шақырды. 2024 жылдың 12 ақпанында ҚКП мәлімдеме жасады, онда Түркия, Иран және «жартылай әскери топтар» Күрдістан аймағына шабуыл жасағаны және Ирактың даулы солтүстік аймақтарында демографиялық өзгерістер жасағаны айтылды. Аймақтағы қауіпсіздік мәселесіне қатысты партия «анонимді кісі өлтірулер, фемицид, өзіне-өзі қол жұмсау, журналистер мен азаматтық белсенділердің қамауға алынуы» сияқты қауіпті құбылыстар мен олардың жұмысына кедергілер туралы айтты.
In November 2020, politburo member Ebdulrehman Faris warned of a "war among brothers" and that the regional countries would always have conspired against the Kurds. He also said that any Kurdish party causing internal tension between Kurdish parties should be condemned. In that regard, criticized KDP chairman Masoud Barzani's statement, that the Kurdistan Workers' Party would be responsible for destruction and war in the Kurdistan Region and should leave it. If the PKK would be an occupier in parts of the region, Faris argued, what then would be the buildup of Turkish troops and dozens of military bases in the region. He also highlighted the PKK's efforts of defeating the Islamic State in Kirkuk, Şingal and Makhmur. In October 2023, the KCP criticized both the Turkish airstrikes against civilian targets in Rojava and the Israeli attack on Gaza after the October 7 assault by Hamas, calling both Turkey and Israel "occupying states". The party also called for the establishment of a no fly zone in northern Syria and on the international community to make efforts to protect the rights of both the Kurdish and Palestinian people. On 12 February 2024, the KCP released a statement, in which Turkey, Iran and "militia groups" were called out for attacks on the Kurdistan Region and for inflicting demographic change in the disputed territories of northern Iraq. In that regards to the security in the Kurdistan Region, the party spoke about a dangerous phenomenon of "anonymous killings, femicides, suicides, arrests of journalists and civil activists" as well as obstacles to their efforts.
Ирак пен Күрдістан аймағындағы сайлау туралы
2023 жылдың 29 шілдесінде Күрдістан коммунистік партиясы (ККП) күрд партияларын 2023 жылғы Ирактың даулы аймақтарындағы Ирак облыстарының сайлауы үшін арадағы келіспеушіліктерді жеңіп, бірыңғай тізім құруға шақырды. Партия күрд халқының бірлігін, әсіресе автономиялы Күрдістан аймағының бақылауында болмаған жерлерде қорғауға деген "тарихи жауапкершілік" бар екенін атап өтті. Ол Күрдістан демократиялық партиясын Күрдістан патриотылық одағымен одақ құрудан бас тартқаны үшін сынады. 2023 жылдың 26 қазанында Кава Махмуд Күрдістан аймағында сайлауды мүмкіндігінше жылдам өткізуге шақырды, себебі аймақтық парламент және провинциялық кеңестер федералды сот тарапынан таратылды, олардың өкілеттігі аяқталғандықтан. Махмудтың пікірінше, бұл Күрдістан үшін қауіпті, әсіресе төленбеген жалақылар мен аймаққа қажетті мұнай экспорты тұрғысынан. Ол осы дағдарысты жеңу үшін барлық күрдстандық партиялардың ынтымақтастығын қажет етті.
On 29 July 2023, the KCP called on the Kurdish parties to overcome their differences for the 2023 Iraqi governorate elections in the Disputed territories of northern Iraq and form an unified list. The party stressed a 'historical responsibility' to protect the unity of the Kurdish people, especially in the areas outside of the control of the autonomous Kurdistan region. It criticized the Kurdistan Democratic Party for refusing to form an alliance with the Patriotic Union of Kurdistan. On 26 October 2023, Kawa Mahmud called on elections in the Kurdistan Region to be held as soon as possible, as the regional parliament and provincial councils had been dissolved by the federal court, as the mandate had ended. This, Mahmud argued, would be a threat to Kurdistan, in particularly because of unpaid salaries and oil exports the region is dependent on. To overcome this crisis, he called on cooperation between all Kurdistani parties.
Наразылық акциялары мен әлеуметтік мәселелер туралы
2024 жылдың 5 ақпанында ҚКП бірнеше айдан бері жалақы алмаған мұғалімдердің протестін қолдап, Ербілде митинг өткізуге тырысты. Бұл партия штаб-пәтерінің төңірегінде қауіпсіздік күштерін күшті күшейтуге әкеп соқты. Жауап ретінде партия мәлімдеме жасап, билік азаматтық құқықтарды бұзады, азаматтардың ақшасын тонап алады және биліктен кетуі керек деді. Олар мұғалімдердің, мемлекеттік қызметкерлердің және зейнеткерлердің жалақысын толық төлеуді талап еткен шерулеріне рұқсат бермеудің себебі ретінде келтірілген "қауіпсіздік алаңдаушылығы" туралы ресми түсіндірмемен келіспеді. 2024 жылдың 12 ақпанында партия орта тапқа қысым түсіріп жатқан дүниежүзілік "капиталистік экономикалық дағдарыс" туралы айтты және әділеттілік пен теңдік үшін балама бағдарламалардың болмауы нацизм және радикалдық исламизм сияқты қауіпті идеологиялардың пайда болуына әкелді деп мәлімдеді.
On 5 February 2024, the KCP tried to hold a protest in Erbil in support of the protesting teachers who had not received their salaries for months. This triggered a massive buildup of security forces around the party's headquarters. In reaction, the party released a statement, saying the authorities are violating civil rights, are stealing the money from the citizens and should step down from power. They rejected the official reasoning of "security concerns" for not receiving the permission for their march demanding the full payment of the salary of teachers, civil servants and pensioners. On 12 February 2024, the party spoke of a worldwide "capitalist economic crisis" putting stress on the middle class and claimed that the lack of alternative programs for justice and equality has led to the rise of dangerous ideologies such as Nazism and radical Islamism.
Сайлау қызметі
Сайлау жылы # жалпы дауыс саны % жалпы дауыс саны # жалпы орын алған +/– Ескертулер 2013 12,392 0.6% (#8) 1 Кросбенч20188,0630.5% (#8) 1 Кросбенч
2023 жылғы Киркук облыстық сайлауында ҚКП Курдистан Патриоттық Одағымен бірлескен тізім құрды. Бұл одаққа Курдистан қоғамының Бостандық қозғалысы да қолдау көрсетті. 2024 жылғы Күрдістан аймағы парламенті сайлауында партия Күрдістан еңбекшілер партиясы және Күрдістан әлеуметтік-демократиялық партиясымен бірге сайлау альянсына қосылды. Альянс Күрдістан аймағы коалициясы деп аталады.
In the 2023 Kirkuk governorate election, the KCP formed a joint list together with the Patriotic Union of Kurdistan. This alliance also received endorsement from the Kurdistan Society's Freedom Movement. For the 2024 Kurdistan Region parliamentary election, the party joined an electoral alliance together with the Kurdistan Toilers' Party and the Kurdistan Social Democratic Party. The alliance is called the Kurdistan Region Coalition.