Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Нью-Йорк негізделген аболиционистік қозғалыс
New York based abolitionist movement
Американдық миссионерлер қауымдастығы (AMA) 1846 жылдың 3 қыркүйегінде Нью-Йорк штатының Олбани қаласында құрылған протестанттық аболиционистік ұйым болды. Ұйымның басты мақсаты – құлдықты жою, афроамерикалықтарды біліммен қамту, нәсілдік теңдікті нығайту және христиандық құндылықтарды тарату еді. Ұйым мүшелері мен басшыларының арасында барлық нәсіл өкілдері болды; қауымдастықты негізінен Жаңа Англиядағы конгрегационалистік шіркеулер қолдады. Басты мақсаттары – құлдықты жою, афроамерикалықтарға білім беру және бос афроамерикалықтардың тең құқықтарын қамтамасыз ету. AMA бірнеше маңызды тарихи оқиғалар мен қозғалыстарда, соның ішінде Азамат соғысы, Қайта құру және Азаматтық құқықтар қозғалысында елеулі рөл атқарды. 1850 жылдары Оңтүстікте құлдықтан қашқан ерлер мен әйелдерге қолдау көрсету үшін «Жер асты жолының» жұмысына көмектесті. 1861 жылдан бастап Оңтүстікте бұрынғы құлдар үшін лагерьлер ашты. Қайта құру дәуірінде және одан кейін Оңтүстікте афроамерикалықтардың білім алуына үлкен үлес қосты, көптеген мектептер мен колледждер құрды және мұғалімдердің жалақысын төледі. Афроамерикалықтардың шіркеулері мен азаматтық ұйымдарының құрылуына көмектесті. Ұйымның мұғалімдері мен қызметкерлері Ку-Клукс-Клан сияқты ақ нәсілділердің экстремистік топтарының назарына ілікті. Оңтүстіктен тыс жерлерде де үндістер мен иммигранттарға арналған мектептерді дамытуға көмектесті. AMA 20-шы ғасырда да Азаматтық құқықтар қозғалысында белсенділік танытып, Мартин Лютер Кинг сияқты белсенділердің жұмысын қолдады және мемлекеттік мектептердегі нәсілдік сегрегацияны жоюға бағытталған заңдық күш-жігерге демеу берді.
The American Missionary Association (AMA) was a Protestant based abolitionist group founded on 1846 09 03 in Albany, New York. The main purpose of the organization was abolition of slavery, education of African Americans, promotion of racial equality, and spreading Christian values. Its members and leaders were of both races; The Association was chiefly sponsored by the Congregationalist churches in New England. The main goals were to abolish slavery, provide education to African Americans, and promote racial equality for free Blacks. The AMA played a significant role in several key historical events and movements, including the Civil War, Reconstruction, and the Civil Rights Movement. In the 1850s it assisted the operation of the Underground Railroad for men and women fleeing enslavement in the South. Starting in 1861, it opened camps in the South for former slaves. It played a major role during and after the Reconstruction Era in promoting education for blacks in the South by establishing numerous schools and colleges, as well as paying for teachers. It helped the establishment of Black churches and civic organizations. Its teachers and workers were targets for white supremacy groups such as the Ku Klux Klan. Outside the South it also promoted schools for Native Americans and immigrants. The AMA continued to play a role in the Civil Rights Movement in the 20th century, supporting the work of activists such as Martin Luther King Jr. and supporting legal efforts to desegregate public schools.
Тарих
Америкалық Миссионерлік қауымдастығы Американың Ішкі Миссионерлік Қоғамының (AHMS) және Американың Сыртқы Миссиялар Комиссарлар Кеңесінің (ABCFM) мүшелері тарапынан құрылды. Олардың алғашқы ұйымдарының құлдыққа қарсы позиция алмай, құл иелерінен қаржы қабылдауына көңілі толмады. Бастапқыда басшылық құрамы әртүрлі болды: алғашқы кеңеске 12 адам кірді, олардың төртеуі – афроамерикалықтар. АМА-ның жетістіктерінің бірі – құлдыққа қарсы шіркеулерді құру болды. Мысалы, құлдықты жоюшы Оуэн Лавджой АМА-ның конгрегациялық пасторы болды және Америка Азамат соғысынан бұрын Иллинойс штатында 115 құлдыққа қарсы шіркеу ашуға көмектесті, бұл аймаққа халықтың қарқынды батысқа қарай қоныс аударуына ықпал етті. Тағы бір мүше, епископалшы, кейін методист болған Рев. Мэнсфилд Френч, Огайодағы Уилберфорс университетін құруға көмектесті. АМА мүшелері Азамат соғысынан бұрын афроамерикалықтардың біліміне қолдау көрсетуді бастады, соғыс кезінде Оңтүстіктегі одақтың бақылауындағы аумақта құрылған көптеген «контрабанда» лагерьлеріне мұғалімдерді тартты. Кентүки сияқты құлдық сақталып қалған одақтың штаттарында АМА жаңадан азат болған афроамерикалық әскерлер мен олардың отбасылары үшін мектептер ашты, мысалы, қазіргі Нельсон лагері. Бұл жұмысты Рев. Джон Грег Фи басқарды. Рев. Френч Оңтүстік Каролинадағы Порт-Рояльға жіберілді, ол құлдықтан қашып құтылған Роберт Смоллспен бірге лекциялық сапарға шықты, сондай-ақ президент Авраам Линкольнмен, соғыс министрі Эдвин М. Стэнтонмен және қазына министрі Салмон П. Чейспен кездесіп, оларды афроамерикалықтарды одақтың армиясына қабылдауға көндірді. Соғыс аяқталған кезде одақтың әскерлері 100 «контрабанда» лагерін ұйымдастырды, олардың көпшілігінде АМА мұғалімдері жұмыс істеді. АМА сонымен қатар Роанок аралындағы азат болғандардың колониясына (1863–1867) қызмет көрсетті. Одақтың әскерлері бақылауындағы аралда орналасқан колония өзін-өзі қамтамасыз етуге бағытталған еді. Оны армия «Солтүстік Каролина округіндегі афроамерикалықтар ісі жөніндегі инспектор» ретінде тағайындаған конгрегациялық капеллан Хорас Джеймс басқарды. АМА арқылы ерікті түрде келген 27 мұғалімнің алғашқысы оның туысы Элизабет Джеймс болды.
The American Missionary Association was started by members of the American Home Missionary Society (AHMS) and the American Board of Commissioners for Foreign Missions (ABCFM), who were disappointed that their first organizations refused to take stands against slavery and accepted contributions from slaveholders. From the beginning the leadership was integrated: the first board was made up of 12 men, four of them black. Among the AMA's achievements was the founding of anti slavery churches. For instance, the abolitionist Owen Lovejoy was among the Congregational ministers of the AMA who helped start 115 anti slavery churches in Illinois before the American Civil War, aided by the strong westward migration of population to that area. Another member, Rev. Mansfield French, an Episcopalian who became a Methodist, helped found Wilberforce University in Ohio. Members of the AMA began their support of education for blacks before the Civil War, recruiting teachers for the numerous contraband camps that developed in Union occupied territory in the South during the war. In slaveholding Union states, such as Kentucky, the AMA staffed schools for both the newly emancipated United States Colored Troops and their families, such as at Camp Nelson, now known as Camp Nelson Heritage National Monument. Leading this effort was Rev. John Gregg Fee. Rev. French was assigned to Port Royal, South Carolina, and went on a speaking tour with Robert Smalls, who famously escaped enslavement, as well as met with President Abraham Lincoln, Secretary of War Edwin M. Stanton and Treasury Secretary Salmon P. Chase, jointly convincing them to allow blacks to serve in the Union military. By war's end, Union forces had organized 100 contraband camps, and many had AMA teachers. The AMA also served the Roanoke Island Freedmen's Colony (1863–1867). Located on an island occupied by Union troops, the colony was intended to be self sustaining. It was supervised by Horace James, a Congregational chaplain appointed by the Army as "Superintendent for Negro Affairs in the North Carolina District". The first of 27 teachers who volunteered through the AMA was his cousin, Elizabeth James.
Құрылған мектептер мен колледждер
AMA-ның мектептер мен колледждерді құру қарқыны соғыс кезінде және одан кейін күшейді. Бұрыннан бос болған афроамерикандықтар (олардың көпшілігі аралас нәсілді "мулаттар" болды), сондай-ақ, оларға қолдау білдірген ақ нәсілділер жаңадан бостандыққа шыққандар үшін білім беруді ең маңызды міндет деп санады. Олар Атланта университетін, Хэмптон институтын, Фиск университетін, Таладега колледжін, Тугалу колледжін, Стрейт колледжін (қазіргі Диллард университеті), Тиллотсон колледжін (қазіргі Хьюстон-Тиллотсон университеті) және ЛеМойн колледжін (қазіргі ЛеМойн-Оуэн университеті) құрып, қолдады. Барлығы, "AMA Азамат соғысы кезінде және одан кейін Оңтүстіктегі бостандыққа шыққандар үшін он бір колледж және бес жүзден астам мектеп ашты. Ол бұл мақсатқа федералды үкіметтің Бостандыққа шығарғандар бюросы жұмсаған қаражаттан да көп ақша сарп етті". 1870 жылдары AMA ұлттық кеңсесі Нью-Йорк қаласына көшірілді.
The AMA's pace of founding schools and colleges increased during and after the war. Freedmen, historically free blacks (many of whom were "mulattoes" of mixed race), and white sympathizers alike believed that education was a priority for the newly freed people. It created and supported Atlanta University, Hampton Institute, Fisk University; Talladega College; Tougaloo College; Straight College (now Dillard University); Tillotson College (now Huston Tillotson); and LeMoyne College (now LeMoyne Owen). Altogether, "the AMA founded eleven colleges and more than five hundred schools for the freedmen of the South during and after the Civil War. It spent more money for that purpose than the Freedmen's Bureau of the federal government." By the 1870s, the AMA national office had relocated to New York City.
Шетелдік миссиялар
AMA құлдыққа қарсы күресімен және азат болғандарға білім беруді қолдауымен АҚШ-та кеңінен танымал болды, сонымен қатар көптеген шетелдерде миссиялық қызметін де ұйымдастырып, жүргізіп келді. 19 ғасырдағы миссионерлік қызмет Үндістан, Қытай және Шығыс Азияда өте күшті болды. Оны қауымдық және христиан шіркеулері ынталы түрде қолдады. Уақыт өте келе, бұл қауымдастық қауымдық христиан шіркеулерімен жақын байланыс орнатты, ол 1931 жылы осы екі шіркеу тобының бірігуі нәтижесінде құрылды. Осы қауымдардың көпшілігі 20 ғасырдың соңында Біріккен шіркеулер кеңесінің (БШК) мүшелеріне айналды. AMA 1999 жылға дейін ерекше және тәуелсіз ұйым ретінде сақталды, содан кейін БШК қайта құрылғанда Әділет және куәлік көрсету министрлігі бөліміне қосылды.
While the AMA became widely known in the United States for its work in opposition to slavery and in support of education for freedmen, it also sponsored and maintained missions in numerous nations overseas. The 19th century missionary effort was strong in India, China and east Asia. It was strongly supported by Congregational and Christian churches. Over time, the association became most closely aligned with the Congregational Christian Churches, established in 1931 as a union between those two groups of churches. Most of those congregations became members of the United Church of Christ (UCC) in the late 20th century. The AMA maintained a distinct and independent identity until 1999, when a restructuring of the UCC merged it into the Justice and Witness Ministries division.