Кіріспе

1972 жылы Джон Гиллерминнің түсірген апат фильмі.

Skyjacked – 1972 жылы шыққан американдық апат фильмі, басты рөлдерде Чарлтон Хестон және Иветт Мимиус ойнады. Джон Гиллермин режиссерлік еткен бұл фильм Дэвид Харпердің «Қоқырып алынған» романы негізінде түсірілген. Джеймс Бролин әуе лайнеріндегі жолаушылар мен экипаж рөлін ойнаған актерлер тобын басқарады. «Skyjacked» актриса Жанна Крэйннің түсірген 64 фильмінің соңғысы болды. Сьюзан Дей және Рузвельт "Рози" Гриер сияқты бірнеше актер мен актриса үшін бұл кинодебют болды.

Сюжет

Миннеаполиске бағытталған рейс кезінде жолаушы (Сьюзан Дей) Global Airways 502 рейсіндегі Боинг 707 ұшағының бірінші класты әбденісінің айнасындағы помадамен жазылған бомба туралы ескертуді табады. Капитан Хэнк О’Хара (Чарлтон Хестон) бұл әдемі әзіл болуы мүмкін деп ойлайды, бірақ стюардессаның табағында екінші помадамен жазылған ескерту табылғанда, ол оның нұсқауларын орындауға көндіріледі: «Ұшақта бомба бар, Анкориджге, Аляскаға бағытты өзгертіңдер. Қайтадан ойлап табақтамай, әзілдемей. Өлім». Ұшақтағы жарылыстан сақтану үшін, ол төменірек биіктікте ұшады, бұл отын шығынын арттырады. Капитан (Рузвельт Гриер) жолаушының оның тұрақсыз мінез-құлқымен әрекет ететін сержант Джером К. Вебердің (Джеймс Бролин) ұшақ ұрлаушы екеніне сенбейді. Солтүстікке қарайғы сапарда қатты дауылдар болып, жанармайдың көбірек мөлшері жұмсалады. Әуежайға жақындағанда көріну нашар болғандықтан, АҚШ Әуе күштерінің жерден басқару маманы (Клод Акинс) шақырылады. Оның радары ұшақты радио байланысы бұзылған шағын ұшақпен соқтығысуға қадам басқанда көрсетеді, бірақ 502-ші рейсте айналып ұшуға жеткілікті жанармай жоқ. О’Хара соңғы сәтте басқа ұшақты көріп, соқтығысудан сақтайды, содан кейін қауіпсіз қонуға көмектеседі. Жерге қонғаннан кейін жолаушылар Вьетнам соғысының ардагері Веберді қарусыздауға тырысады, бірақ ол соғыс жарақатынан есінен шығып, тапаншасын шығарып, оларды ығыстырады. Содан кейін ол гранатаның салдағышын тартып алып, егер біреу оның жоспарларына кедергі келтірсе, оны жарытумен қорқытады. Вебер ұшқыштар кабинасына кіріп, ұшаққа жанармай құюды талап етеді. Ол барлығына бұйрық берумен айналысып жатқанда, бас стюардесса (Иветта Мимие) эконом-класс жолаушыларының төтенше жағдайға байланысты эвакуациясын қадағалайды. Вебер бұл туралы білгенде ашуланады, бірақ қалған үш стюардессаға кетуге рұқсат береді. Ол қалған экипаж бен бірінші класты жолаушыларды, соның ішінде АҚШ сенаторын (Уолтер Пиджен) және дағдарыс салдарынан мерзімінен бұрын босанған жүкті әйелді (Мариетт Хартли) кепілге алады. Вебер Мәскеуге ұшуды талап етеді, онда ол Кеңес Одағына қашуға ниетті. Рейске тығырықтап кірген федералды агент жылытылмаған жүкті бөлімде суықтан зардап шегеді. Кеңес Одағы өз әуе кеңістігіне кіруге рұқсат бермесе де, Вебер ұшқыштарды жалғастыруға мәжбүрлейді. Олар Кеңес Одағының әуе кеңістігіне кіргенде, О’Хара қону шассин түсіріп, жылдамдықты азайтады және олардың жағдайын Кеңес Одағының жердегі басқару орталығына хабарлайды. Ұшақты агрессивті кеңес әуе күштерінің истребительдері қоршап алады, содан кейін ұшақты Мәскеу әуежайына сүйемелдейді. Әуежайға қонғаннан кейін ұшаққа тоқтауға бұйрық беріледі, онда оны қарулы әскерлер қоршап алады. Қалған экипаж бен жолаушылар ақыры босатылады, тек О’Хара мен Вебер қалады. Вебер, кеңестіктердің өзін батыр ретінде қарсы алатынына сенген, өз арманының орындалғанына қуанып, О’Хараға ешқашан бомба болмағанын айтады. Кеңес әскері оны қарсы алудың орнына шабуылға дайындалып жатқанын түсінгенде, ол гранаталармен толтырылған белдік тағып, автоматты қаруын шығарады. О’Хара оған секіруге тырысқанда, Вебер оған оқ атып, оны әуе сатысынан қону жолағына сүйреп әкеледі. Әскерлер оқ атуға дайындалғанда, Вебер гранатаның салдағышын тартып алады, О’Хара босатылуға тырысады. Атыс басталады, Вебер аударылады, содан кейін өз гранатасына құлайды. О’Хара аман қалады және салғышқа жатқызылады. Аспанға қарап, ол жеңілдеп күлімсірейді, өтіп бара жатқан ұшақты көреді.

Өндіріс

1961 және 1973 жылдар аралығында АҚШ әуе кеңістігінде 160-қа жуық ұшақ қақпасынан тонау оқиғасы болды. Дэвид Харпердің «Тоналанған» романы 1970 жылы жарық көрді. Фильмге құқықтарды Уолтер Селтцер сатып алды. Басты рөлде Чарльтон Хестон болды, ол Селтцермен төрт фильмде ойнаған. «Тоналанған» және «Әуедегі» жұмыс атауларымен фильмнің түсірілімі 1972 жылдың қаңтар айының басынан наурыз айының басына дейін жүргізілді. «Global Airways» авиалайнерінің рөлін ойнау үшін өндіріс World Airways Boeing 707 (N374WA) ұшағын алды. Түсірілімнің 90% 707 декорациясында өткендіктен, Чарльтон Хестон режиссер Альфред Хичкок 1944 жылы түсірген «Құтқару кемесі» фильміндегі жұмысымен салыстырды. Оукленд халықаралық әуежайы әуежай сахналары үшін пайдаланылды. «Мәскеу» әуежайындағы кеңес әскерлерінің кейбіреулері американдық M16 мылтықтарын ұстап тұр. Седан автокөліктері шведтік Volvo 164 үлгісінде. Түсірілім 1972 жылдың басында өтті. Чарльтон Хестон өзінің күнделігінде осы тәжірибе туралы былай деп жазды:
4 қаңтар: Мен өзім қатыспаған көптеген сахналары бар фильмді бұрын ешқашан түсірген емеспін. Дегенмен, 707, экипажы мен жолаушылары бар, болды. Мен формамды киіп көруге мүмкіндік алдым. Жарайды көрінемін. 5 қаңтар: Бүгінгі алғашқы сахнам ұшқыштар кабинасынан шығып, дәретханаға кіруден тұрды. Бұл өте қиын эмоциялық ойнау болды. 20 қаңтар: Бастапқы кадрлар жақсы түсірілді, Джон Гиллермин толық, көрнекті кадрларға өзінің шеберлігін пайдаланды, көбісі жылжымалы камерамен. Ол маған жақсы таныстыру сахнасын жасады. Бұл рөлдің аса маңызды емес екенін түсіне бастадым. Дегенмен, егер фильм сәтті түсірілсе, маған көмектеседі. Мен солай ойлай бастадым. «Тоналанған» күтпегендей жақсы көрінеді, көріп қуандым. Бұл өте тартымды. Екі сағаттан кем фильмде ойнаудың өзі қуаныш тудырды, бұл соңғы уақытта сирек кездесетін нәрсе».

Кассалық жинақ

Фильм табысты болды. Бұл 1972 жылы MGM компаниясының ең табысты фильмдерінің бірі болды, «Шафт» және «Канзас-Сити Бомбалаған» фильмдерімен бірге.

Сыни

2020 жылы Filmink оны "Джеймс Обри басқарған кезеңде MGM студиясында түсірілген ең жақсы фильмдердің бірі – классикалық ойын-сауықтың берік туындысы" деп атады. Чарлтон Хестон рөлге туғандай болған – ұшқыш рөлі оған сай еді. Пол Мэйвис 2022 жылы Movies & Drinks журналында жариялаған мақаласында апат жанрына жасалған әсемдеусіз көзқарасын бағалады: "Бұл тура, қарапайым, тартымды саспенс триллері, режиссер Джон Гиллермин мен сценарист Стэнли Р. Гринберг бұл туындыны өте шебер жеткізген, және оған артық әшекейлер қосылмаған".