Кіріспе

Сауропод динозаврлар туысы Агустиния (/ɑːɡə/'s/t/ɪn/i/ə/) – Оңтүстік Американың ерте креда кезеңінен табылған сауропод динозаврлар туысы. Бұл туыстың жалғыз түрі – Agustinia ligabuei, ол Аргентинаның Неукен провинциясындағы Лохан Кура формациясынан табылған бір ғана үлгі бойынша белгілі. Ол шамамен 116–108 миллион жыл бұрын, креда кезеңінің аптиан-альбиан сатыларында өмір сүрген.

Ашылуы және атауы

Агустинияның голотипі және жалғыз белгілі үлгісі, MCF PVPH 110, 1997 жылы Буэнос-Айрестегі Museo Argentino de Ciencias Naturales экспедициясымен Ньюкен провинциясының оңтүстігіндегі Пикун-Леуфу қаласынан батысқа қарай бірнеше шақырым жерде табылған. Бұл сапар музейдің 1996 және 1997 жылдары Лохан Кура формациясында жаңа омыртқалы қазбаларын табу мақсатымен жүргізген бағдарламасының бір бөлігі болды. Алғашқы ұсынылған туыс атауы "Аугустия" болған, бірақ бұл атау бұрыннан бір қоңызда қолданылып келген (қараңыз, сондай-ақ Megapnosaurus және Protognathosaurus). Бонапарт 1999 жылы жарияланған толық мақаласында атауын Агустиния деп өзгертті. Түрлік атауы, ligabuei, қазбаларды тауып алған экспедицияға қаржылық қолдау көрсеткен меценат, доктор Джанкарло Лигабуэнің құрметіне берілген.

Сипаттама

Агустинияның тек бөлшекті қалдықтары ғана белгілі. Оларға омыртқа бағанасының артқы, жамбас және құйрық бөліктерінен табылған омыртқалардың сынықтары жатады. Сондай-ақ артқы аяқтың төменгі бөлігінен фибула, тібік және бес метатарсал сүйектері табылды. Жамбас сүйегі де табылған, бірақ ол тым сынықтанғандықтан жинау мүмкін болмады. Агустиния ерекше остеодермдер деп аталатын қару-жарақ тәрізді тақташаларымен белгілі болды. Бастапқыда бұл тақташалар арқасының ортасымен бойымен тік тікенектер мен тақталардың қатары ретінде түсіндірілді, бұл белгілі бір дәрежеде туыс емес стегозаврға ұқсас еді. Алайда, нашар сақталған қазба материалды зерттеу көрсетті, бұл "тақташалар" шын мәнінде қабырғалар мен жамбас сүйектерінің сынықтары болуы мүмкін. Бұл қайта бағалау кейіннен болжамды остеодермдердің гистологиялық зерттеулерімен расталды, олардың ішкі құрылымы басқа титанозаврлардың остеодермаларынан өзгеше. Бөлшекті жамбас сүйегі шартты түрде ілияның бөлігі деп саналды. Шамамен ұзындығындағы фибула (аяқ сүйегі) табылды. Бұл сүйекті туыс динозаврлардың сүйектерімен салыстырғанда, Агустинияның шамамен ұзындығы болғанын көрсетеді. Тібіктің төменгі жартысы алдыңғы жағынан (антеропостериор) қарағанда жұқа болды, бұл тібік Антарктозавр немесе Салтазавр сияқты титанозаврлардың тібігінен жұқа екенін көрсетеді. Аяқ сүйектері титанозаврлардың аяқ сүйектерімен салыстыруға болады.

Палеоорталық

Агустиния Аргентинаның Нойкен провинциясындағы ерте бор дәуірінің Лохан Кура формациясынан белгілі. Осы формациядан басқа динозаврлар да табылған, олардың ішінде реббахизавридтерден Комахуэзавр және сомфосфондилділерден Лигабуэзавр бар. Сонымен қатар, екі түрінен тұратын тасбақалардың қаңқа қалдықтары да мәлім.