Кіріспе

Американдық кәсіби баскетбол төрешісі

Норм Драккер (4 шілде 1920 – 6 ақпан 2015) – 35 жылдан астам уақыт бойы кәсіби баскетбол төрешілігіне зор ықпал еткен тұлға. Оның НБА және АБА төрешілік мансабы, төреші және төрешілерді бақылаушы ретінде, барлық уақыттың ең ұлы баскетболшыларының карьерасын қамтыды: 1950-ші жылдардағы Джордж Микан, Боб Куси, Долф Шейз және Боб Петиттен бастап, 1960-шы жылдардағы Уилт Чемберлен, Джерри Уэст, Элгин Бейлор және Билл Расселге дейін, 1970-ші жылдардағы Джулиус Эрвинг, Рик Барри, Билл Брэдли және Уолт Фрейзерге дейін, ал 1980-ші жылдарда Ларри Берд пен Мэджик Джонсонға дейін.

Ерте өмір

Драккер Нью-Йорк қаласында дүниеге келген.

Мансап

1949 жылы Друкер AAU, мектеп, университет және Америка баскетбол лигасы матчтарын төрешілік ету арқылы төрешілік мансабын бастады.

НБА төрешісі

1953 жылы Друкер Ұлттық баскетбол қауымдастығының төрешісі болып жұмысқа алынды. Сол жылы НБА жаңадан келген төрешілер бір ойынға 35 доллар, ал тәжірибелі төрешілер бір ойынға 50 доллар табатын. 70 ойындық толық маусымда жұмыс істеген жаңадан келген төреші 2450 доллар табады, бұл 1953 жылғы АҚШ-тағы орташа отбасылық табыс 4000 доллардан 29% кем. Көптеген төрешілер үшін НБА-дағы төрешілік екінші жұмысы болды. Екі маусымнан кейін ол ойынға 5 доллар көтеруді сұрады, ал НБА президенті Морис Подолофф: «НБА-ны банкротқа ұшыратуға тырысып басың ба?» – деп жауап берді. 1960 жылдардың басында ол әр маусымда НБА финалдарында екі-төрт ойынды үнемі төрешілік етті. 1969 жылы екі жылдық Америка баскетбол қауымдастығы НБА-дан талантты ойыншыларды тартып алып жатқан кезде, ол үш басқа НБА төрешісімен бірге – Джо Гушу, Эрл Стром және Джон Ванакпен бірге тәуекел етіп, қаржылық тұрақсыз ABA-ға өтті. Олардың келісімшарттары про-баскетбол тарихындағы алғашқы көп жылдық төрешілік келісімшарттары болды. Друкердің беделі соншалық, төреші және төрешілерді бақылаушы ретіндегі жалпы жалақысы, 25 000 долларлық қол қою бонусымен бірге, НБА ойыншысының орташа жалақысынан екі еседен астам болды. Ол сол кезде баскетбол тарихындағы ең көп жалақы алатын төреші болды. Бір жыл ішінде барлық кәсіби баскетбол төрешілерінің жалақысы екі еседен астамға өсті. Нәтижесінде, кәсіби баскетбол төрешілігі жартылай жұмыс істейтін екінші жұмыстан толық жұмыс істейтін мансапқа айналды, жұмыс жағдайлары, жәрдемақылар мен зейнетақы жоспарлары жақсарды. Бұл тарихта лига өз төрешілерінің сапасын арттырған алғашқы жағдай болды, бұл ABA-ның беделін арттырды және қосымша нәтиже ретінде халықтың төрешілерге деген қызығушылығы мен құрметі өсті. ABA-да Друкер төрешілік етіп қана қоймай, лиганың төрешілерді бақылаушысы болып та қызмет етті. 1976 жылы ABA мен НБА біріккен кезде Друкер НБА-ға қайта оралған ABA төрешілерінің бірі болды. Ол 1976-77 жылғы НБА маусымынан кейін НБА-ның төрешілерді бақылаушысы болып зейнеткерлікке шыққанда, оның 24 қатарынан өткен маусымы про-баскетбол тарихындағы ең ұзақ тізім болды. Бұл тек екі төреші болған кездегі ең ұзақ рекорд. Осы кезеңде ол 6 All-Star ойынында (3 НБА, 3 ABA) төрешілік етті, бұл про-баскетбол тарихындағы кез келген басқа төрешіден жоғары, тек Менди Рудольф пен Эрл Стром ғана жеті ойында төрешілік еткен. Зейнеткерлікке шыққан кезде оның НБА және ABA чемпионаттарының 38 ойынында төрешілік еткені про-баскетбол тарихында екінші орында тұрды. 24 жылдық төрешілік мансабында (17 НБА-да және 7 ABA-да) Друкер үй командасына көмектесетіні үшін көптеген төрешілер сынға түскен кезеңде қонақ командаларға әділ төрешілік еткенімен белгілі болды. 1969 жылы Newsday газетінің Стен Айзекспен сұхбаттасқанда ол: «Менің ішімде үй командасына қарсы фол бергенді ұнататын бір бөлігім бар, содан кейін жалғыз тұрып, туған қала толқынының айқайларына қарсы тұрамын» деді. 14 маусым бойы, 1963 жылдан 1977 жылға дейін, Друкер, Менди Рудольф және Эрл Стром кәсіби баскетболдағы ең үздік төрешілер ретінде танылды. Нәтижесінде, Друкерді маңызды ойындарға тағайындау жиі болды, ол лига чемпионаттарының шешуші ойындарында сегіз рет төрешілік етті, оның ішінде 1963, 1965, 1966 және 1968 жылдары НБА-да төрт рет, ал ABA-да 1971, 1972, 1974 және 1976 жылдары төрт рет. НБА және ABA-да төрешілік еткен 400-ге жуық төрешілердің арасында тек екеуі ғана – Менди Рудольф пен Джо Кроуфорд – шешуші ойындарда көбірек төрешілік еткен. «Жүректен шыққан шешімдер» қабылдау және «жұлдыздарды қорғамау» репутациясымен ол Уилт Чемберленді НБА ойынынан шығарған жалғыз төреші болды, Чемберленге 3 қаңтарда үш техникалық айып тағайындады. 1950 жылдардың соңы мен 1960 жылдардың басында ол баспасөз айтқандай, легендарлық «Бостон Селтик» командасының жаттықтырушысы Ред Ауербахпен қызу «жанжалға» қатысты. Бір ай ішінде Ауербахты екінші рет шығаруы нәтижесінде жаттықтырушы 1961 жылдың 13 қарашасында НБА президенті Морис Подолоффтан 3 ойынға тоқтатылды. Друкердің мансабы оған НБА-ның алғашқы 35 маусымының маңызды сәттерін көруге мүмкіндік берді. Ол НБА-да 24 секундтық сағат енгізілгенге дейін соңғы маусымда, 1953-54 жылдары, НБА-да төрешілік еткен соңғы белсенді төреші болды. Сол маусымда ол НБА тарихындағы жалғыз тұрақты маусымдық ойынды төрешілік етуге таңдалды, ол жерде 10 фут емес, 12 фут дөңгелектермен тәжірибе жүргізілді. Ол Боб Петтит өзінің 15 000-шы ұпайын, ал Уилт Чемберлен 25 000-шы ұпайын соққанда төрешілік етті. Ол ABA тарихындағы соңғы ойынды – 1976 жылғы ABA чемпионатының шешуші 6-шы ойынын, 1963 жылғы НБА финалының шешуші ойынын, Боб Кузидің «Бостон Селтик» сапындағы соңғы ойынын және 1966 жылғы финалдың шешуші ойынын, Ред Ауербахтың соңғы ойынын төрешілік етті. Друкер – НБА тарихының барлық кезеңін қамтыған төрешілерге байланыс. Ол НБА-ның алғашқы маусымында, 1946-47 жылдары бастаған Сид Боргия және Даңқ залына енген төреші Пэт Кеннедимен бірге алаңда серіктес болды, ал НБА-ның төрешілерді бақылаушысы ретінде 2015-16 маусымында әлі де төрешілік етіп жүрген Джо Кроуфордты жұмысқа алды. Төрешілік мансабының соңында Друкер болашақ кәсіби төрешілердің жалақысын, жәрдемақыларын және жұмыс жағдайларын жақсартуға бейілділік танытты. 1977 жылы ол НБА-ның 25 төрешісінің 23-імен бірге плей-оффтан бұрын наразылық білдірді. 56 жасында және зейнеткерлікке дайын тұрған ол сол кезде: «Мен келісімнің артықшылықтарын алмаймын [ұжымдық келісімшарт]. Мен өзім үшін жақсы келісім жасауға болар еді [наразылық білдірмегенімде]. Бірақ егер біз кетсек, төменгі 14 төрешінің күші болмайды. [НБА] оларды [төрешілерді] қиратады» деді. 16 күннен кейін наразылық НБА-мен келісіммен аяқталды, ол алғаш рет төрешілердің кәсіби одағын мойындады. Друкер 1977 жылғы плей-оффтың қалған бөлігінде жұмыс істеді және зейнеткерлікке шықты. Үш жыл ішінде ең жақсы НБА төрешілерінің әрқайсысының жалақысы мен жәрдемақысы жылына 100 000 долларға артты. Ол болжағандай, болашақ кәсіби төрешілердің жақсартылған жалақысы мен жұмыс жағдайларынан ешқандай пайда көрмеді. Наразылық кезінде НБА-ға қысым көрсету үшін пикетке қатысып, медиамен сұхбаттасқанына қарамастан, төрт ай ішінде НБА оны төрешілерді бақылаушысы етіп тағайындады. Барлығы алты маусым бойы Друкер басқа төрешілерді бақылап, оларға оқыту жүргізді, оның ішінде НБА-да алты маусым, 1967-1969 жылдары экипаж басшысы және 1977-1981 жылдары НБА-ның төрешілерді бақылаушысы, ал 1969-1973 жылдары ABA-ның төрешілерді бақылаушысы. Төреші әкімшісі ретіндегі оның он жылдық қызметі НБА ойын ережелеріне және баскетбол төрешілігінің сапасын жақсартуға маңызды әсер етті. НБА-ның төрешілерді бақылаушысы ретінде ол алғашқы НБА басшыларының бірі болды, ол ABA-ның үш ұпайлы лақтыруын және үш төрешілі жүйені қабылдауды жақтады. НБА 1979 жылы үш ұпайлы лақтыруды қабылдады және 1978-79 маусымында үш төрешілі жүйені қабылдады, бірақ лига келесі маусымда екі төрешіге қайта оралды. Үш төрешілі жүйе 1988-89 маусымында қайтадан енгізілді және НБА оны қазірге дейін пайдалануда. ABA және НБА-да әкімші ретінде ол жас төрешілерді іздеді және/жонемалы оқытты, олардың көптегені НБА-да ұзақ және сәтті мансап жасады, оның ішінде Джо Кроуфорд, Берни Фрайер, Эд Миддлтон, Джейк О’Доннелл, Джек Нис, Джим Кларк, Уолли Руни және Джесс Керси. Оның қызметі кезінде ол алғашқы ресми про-баскетбол төрешілерін оқыту бағдарламасын құрды, ол кездегі ең жақсы про-баскетбол лигасы болған Континенталдық баскетбол қауымдастығымен НБА келісім шарт жасады. Бағдарлама бойынша НБА CBA төрешілерін таңдап, оқытып, қаржылық қолдау көрсетті және CBA-ның төрешілерді бақылаушысын жұмысқа алды. Оқу бағдарламасының табысы Друкердің мансабынан әлдеқайда асып кетті. 2000 жылға қарай 12 төрешінің тоғызы...