Кіріспе
Джозеф Франклин "Жұмбақ Джо" Фулкс (26 қазан 1921 – 21 наурыз 1976) – американдық кәсіби баскетболшы. НБА-ның алғашқы ең көп ұпай жинаған ойыншысы, оны кейде "ең көп ұпай жинаған шабуылшылардың алғашқысы" деп атаған. 1978 жылы Нейсмит мемориалдық баскетбол даңқы залына мәңгілікке енгізілді.
Joseph Franklin "Jumping Joe" Fulks (October 26, 1921 – March 21, 1976) was an American professional basketball player. The NBA's first scoring champion, he was sometimes called "the first of the high scoring forwards". He was posthumously enshrined in the Naismith Memorial Basketball Hall of Fame in 1978.
Ерте өмір
Фулкс Кентукки штатының қашықтағы батыс аймағындағы кішкентай Бермингем қаласының жанындағы фермада дүниеге келген. Отбасының төмен табысының кесірінен, Фулкс жастық шағында нағыз баскетбол добы болған жоқ, оның орнына жергілікті мектеп жаттықтырушысы оған қолданылған доп сыйлағанға дейін қалайы банкамен немесе шұлықпен жаттықты. Фулкс өзінің орта мектептегі карьерасын Бермингем орта мектебінде бастады, команданың жұлдызына айналды. Үшінші курс аяқталғаннан кейін ол отбасымен бірге Кюттаваға, Кентукки штатына көшті. Бұл көшіру Теннесси өзенін бөгеттеуді күтпегендей болды, нәтижесінде Бермингем Кентукки көлінің астында қалды. Кюттава Фулксты баскетбол командасына әкесіне жергілікті түрмеде жұмыс тауып беру арқылы тартқан деп айыпталды, бірақ Кентукки орта мектеп қауымдастығының бақылау кеңесі жүргізген тергеу мектепті жазалауға жеткілікті дәлел таппады.
Колледж мансабы
Ол Мюррей мемлекеттік университетінде (бұрын Мюррей мемлекеттік мұғалімдер колледжі деп белгілі болған) екі жыл бойы колледж командасында ойнады, содан кейін 1942 жылдың мамыр айында армияға қабылдану үшін оқуын қысқартты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол 3-ші батальон, 9-шы теңіз жаяу әскерлері жасағында қызмет етті және 1946 жылдың мамыр айында капрал шенімен запасқа шығарылды. Оның 26-шы нөмірі Мюррей мемлекеттік университетінің CFSB орталығының шатырында ілінген.
Филадельфиялық жауынгерлер (19461954)
Фулкс 1946 жылы 25 жасында БАА-ның «Филадельфия Уорриорс» командасына қосылды және жаңадан келген ретінде лиганың алғашқы ұпай жинау титулын жеңіп алды, ал «Уорриорс» БАА титулын жеңіп алды. Фулкс 1947–48 маусымда ойынға 22,1 ұпаймен лиганың ұпай жинау бойынша орташа көрсеткішінде тағы да көш бастады, бірақ ұпай жинау титулын жалпы ұпай саны көп болған Макс Заслофскиге жоғалтты. Фулкс 1948–49 маусымда ойынға орташа есеппен 26,0 ұпай жинады. Фулкс 1950–51 маусымда НБА-да еркін лақтырудың пайызы бойынша көш бастады. Фулкс BAA/NBA бір ойындағы төрт рекордыны орнатты. 1946 жылдың 3 желтоқсанында, кәсіпқой карьерасындағы сегізінші ойынында, Фулкс бір ойында ең көп ұпай жинаған лига рекордын жаңартты, ол «Филадельфияның» «Провиденс Стим Роллерс» командасын 76–68 есебімен жеңген кезде 37 ұпай жинады, 16 алаңнан лақтыру және бес еркін лақтыру жасады. 20 ойын өткен соң, 1947 жылдың 14 қаңтарында Фулкс «Филадельфияның» «Торонто Хаскис» командасын 104–74 есебімен жеңген кезде 41 ұпай жинап, 15 алаңнан лақтыру және 11 еркін лақтыру жасап, жаңа бір ойындағы ұпай жинау рекордын жаңартты. 1946–47 маусымда Фулкс лиганың алғашқы маусымында да ұпай жинау бойынша көш бастады, ойынға орташа есеппен 23,2 ұпай жинады. Екі маусымнан кейін, 1948 жылдың 18 желтоқсанында Фулкс Карл Браунның бір ойындағы ұпай жинау рекордын теңестірді, ол «Филадельфияның» «Провиденс Стимроллерс» командасын 94–90 есебімен жеңген кезде 47 ұпай жинады, 18 алаңнан лақтыру және 11 еркін лақтыру жасады. Төртінші және соңғы рет Фулкс 1949 жылдың 10 ақпанында 63 ұпай жинап, бір ойындағы ұпай жинау бойынша жаңа рекорд орнатты. 1959 жылы Эльгин Бейлор 64 ұпай жинағанға дейін бұл көрсеткіш НБА ойындарындағы ең жоғары көрсеткіш болып сақталды. Фулкс 63 ұпай жинаған кезде «Уорриорс» командасы «Индианаполис Джетс» командасын 108–87 есебімен жеңді. Фулкс 56 алаңнан лақтырудың 27-сін және 14 еркін лақтырудың 9-ын соқты. Осылайша ол жартылай ойындағы ең көп ұпай (33), алаңнан лақтыру және алаңнан лақтыруға жасалған тырысулар бойынша рекордтарды жаңартты. Екі маусымнан кейін, 1951 жылдың 4 қаңтарында Фулкс карьерасындағы ең жоғары 16 допты жинады, сонымен қатар 20 ұпай жинады, «Балтимор Буллетс» командасын 92–69 есебімен жеңді. 1,96 м биіктіктегі Фулкс өзінің атлетикалық драйвтарымен де, лақтыру қабілетімен де танымал болды. Ол қазіргі заманғы секірудің негізін қалаушылардың бірі ретінде есімдері сақталды. Карьерасының алғашқы кезеңінде Фулкс лиганың ең үздік шабуылшысы деп есептелді. Алғашқы үш маусымда Фулкс ойынға орташа есеппен 23,9 ұпай жинады, осы уақытта, таймердің пайда болуына дейін командалар көбінесе ойында 70 ұпайдан асып түспейтін. Фулкс алғашқы үш маусымда барлық БАА бірінші командасына енді. 1971 жылы ол НБА-ның 25 жылдығына арналған командасының құрамына кірген 25 ойыншының бірі болды. Алайда, өзінің дәуірін көрсететіндей, Фулкс тиімділігі төмен лақтырушы болды, НБА тарихында кем дегенде 1000 лақтыру жасаған ойыншылар арасында ең нашар 18-інші алаңнан лақтыру пайызын ұстады, ол жасаған лақтырулардың 30,2% ғана дәл болды. Ол ретті маусымда да, плей-оффта да ең көп қателескен лақтырулар бойынша рекордты иеленеді.
Кейінгі өмір және өлім
Зейнеткерлікке шыққаннан кейін Фулкс Кентукки штатының Маршалл округіне оралды және қалған өмірін сонда өткізді. Ол Кентукки штатының түрмесінде түрмедегі ойын-сауық директоры болып жұмыс істеді. Фулкс 1976 жылғы 21 наурызда оның сүйіктісі Роберта Баннистердің ұлы Грег Баннистермен қолға ұстасқан пистолет үшін болған дау кезінде атып өлтірді. Қазылар алқасы Баннистерді сақтықсыздықтан адам өлтіргені үшін кінәлі деп тапты және ол төрт жарым жылға бас бостандығынан айырылды. Фулкс Кентукки штатының Брайенсбург қаласында жерленді.
Негізгі маусым
Жыл Командасы GP MPG FG% FT% RPG APG PPG 1946–47† Филадельфия 60 – .305 .730 – .4 23.2* 1947–48 Филадельфия 43 – .259 .762 – .6 22.1* 1948–49 Филадельфия 60 – .313 .787 – 1.2 26.0 1949–50 Филадельфия 68 – .278 .696 – .8 14.2 1950–51 Филадельфия 66 – .316 .855* 7.9 1.8 18.7 1951–52 Филадельфия 61 31.2 .312 .825 6.0 2.0 15.1 1952–53 Филадельфия 70 29.8 .346 .727 5.5 2.0 11.9 1953–54 Филадельфия 61 8.2 .266 .571 1.7 .5 2.5 Карьера 489 23.4 .302 .766 5.3 1.2 16.4 All Star 2 9.0 .409 .700 6.0 2.5 12.5
Плей-офф
Жыл Командасы GP MPG FG% FT% RPG APG PPG 1947† Филадельфия 10 – .288 .787 – .3 22.2 1948 Филадельфия 13 – .242 .810 – .2 21.7 1949 Филадельфия 1 – .000 .000 – .0 .0 1950 Филадельфия 2 – .192 .500 – 1.0 7.5 1951 Филадельфия 2 – .327 .741 8.0 .5 26.0 1952 Филадельфия 3 23.3 .152 .778 4.0 .7 5.7 Карьера 31 23.3 .258 .782 5.6 .4 19.0