Кіріспе

Артингтон Приори – 12 ғасырдың ортасында Батыс Йоркширдегі Артингтон қаласында құрылған, әйел монахтар қауымының мекені болған ағылшын монастыры. Қазіргі таңда монастырь жерін шамамен 1585 жылы салынған "Артингтон Холл" резиденциясы алып жатыр, ал монастырьден көбінесе ештеңе қалмаған. Монастырь шіркеуі орналасқан жерде қазір "Монастырь" деп аталатын шаруашылық үйі тұрған болуы мүмкін.

Қор

Питер де Артингтон монахтарға "аталған аббатхана салынған жерді, барлық тиесіліліктерімен бірге" берді. Питердің ұлы Серло әкесінің сыйлығын бекітті және оған қосымша берді, ал оның ұлы Питер бұрынғы сыйлықтарды растап, "Тебекрофт жерін, сондай-ақ, ям-диірмен жасауға және басқа да қажетті пайдалануларға жеткілікті суды" қосты. Оңтүстік Йоркширдегі Малтбидегі шіркеу 1378 жылы Йорк архиепискобы Александр Невиллдің ресми шешімімен монастырға берілді. Қоғамға басқа да жер сыйлықтары берілді, бірақ монастырь шағын болып қалды. Басқа да жомарттар сый-сыйлықтар жасады, олардың өзі және олардың ұрпақтары қауымда бос орын болғанда монастырға қабылдау үшін қыз ұсыну құқығына ие болу шартымен.

Клуни абатшылығы

Ал монастырь Бургундиядағы Клуни аббаттығының билігіне көшті. Клюниандық қауым – 11 ғасырда Еуропа қоғамының тұрақтылығына үлкен үлес қосқан бенедиктиндердің реформалық тармағы болды. Бенедиктин ережесін қатаң сақтағандықтан, Клуни 10 ғасырдың соңынан бастап Батыс Еуропасының монастырьларындағы басты көшбасшы ретінде танылды. Артингтон Англиядағы екі клюниандық әйелдер монастырының бірі еді, ал екіншісі – Нортгемптондағы Делапре аббаттығы. Клуни аббаттарының көптегені халықаралық сахнадағы мемлекеттік қайраткерлер болды. Клуни аббаттығы Еуропадағы ең ірі, ең беделді және ең жақсы қаржыланған монастырлық мекемеге айналды. Клюниандық ықпалдың ең жоғары шағы 10 ғасырдың екінші жартысынан 12 ғасырдың басына дейін созылды.

Клуниканың дұғасы

О, Құдай, Сенің кеңшілігіңмен Сенің құлдарың, Клюнидің қасиетті абаттары, Сенің махаббатыңның отымен тұтанды, және Сенің шіркеуіңде жанып, жарқыраған шамдарға айналды: Бізге де махаббат пен тәртіп руымен жануды, және әрқашан Сенің алдында жарық ұлдары мен қыздары ретінде жүруді нәсіп ет. Иса Мәсіх арқылы, біздің Тәңірміз, Киелі Рухтың бірлігінде Сенмен бірге, мәңгілікке билік етесің, жалғыз Құдай, қазір және әрдайым.

Құралу

1540 жылы король Генрих VIII-нің тұсында монастырлар таратылған кезде приорда тоғыз қарындас болған, оның ішінде 45 жастағы Элизабет Холл да бар еді. Приордың жазбаларында Domus monialium Arthyngton clunienc ordinis S[anct]i Benedicti, (Артингтондағы қарындастар үйі, Сент-Бенедикттің Клюний орденінен) қарындастардың аттарының қасына, приордан басқа, «жалғастыруды қалайды» деп жазылған, яғни олар өз уәделерін сақтауды тілеген. Жазбаларда: «Бұл адамдардың бәрі (приорды қоса) жақсы діни өмір сүріп, жалақор емес болуы керек» делінген. Қарындастардың жасы 72-ден 25-ке дейін ауысқан. Элизабет Холл 1540 жылдың 26 қарашасында приорды ресми түрде тапсырды. Valor Ecclesiasticus бойынша, сол кездегі приордың жылдық құны 11 фунт 8 шиллинг 4 пенни болса, ал тапсыру күнінде жерлер 5 фунт 8 шиллинг 4 пенниге бағаланды, ал приордың жері, қоймалары, бақтары мен жеміс бақтары жылына 5 шиллингке бағаланды.

Таратылғаннан кейін

1543 жылы монастырь жойылғаннан кейін, патша бұл жерді архиепископ Томас Кранмерге берді. Карл I кезінде монастырь жерінде қарапайым, бірақ мықты зал салынды. 1585 жылы салынған кіреберіс есігі бұрынғы бір ғимараттан алынып қойылған. 1822 жылы зал шаруа үйі ретінде пайдаланылып, Харвуд графының меншігіне өтті. Парыш тізімдерінде ол "өзен үстіндегі биік орналасқан, жақсы салынған, төртбұрышты үлкен үй" деп сипатталған. Ежелгі ғимараттардың жоғалуына қарамастан, 1822 жылғы тізімдерде: "АРТИНГТОН МУАЙЫРЫМЫ, Адель приходында, Скайрактың жоғарғы бөлігінде және Артингтон ауылымен іргелес" деген жазба бар. Бұл, әлдебір ферма үйіне сілтеме болуы мүмкін, ол монастырь шіркеуінің іргетасы мен төменгі қабаттарының орнында тұрған деседі. 1842 жылы зал жүн саудагерлері Шепшенкс отбасына сатылды, оны 1875 жылы Альфред Уотерхаус кеңейтті. Зал 1908 жылы тағы кеңейтіліп, кейін Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жазылғандарға арналған үй ретінде пайдаланылды. 2023 жылдың қазан айынан бастап 7,5 миллион фунт стерлингке сатылуда.