Кіріспе

Саентологияның қоршау корпорациясы 1950-1960 жылдар

1950-1960 жылдары ХАСИ (Хаббардтың халықаралық саентологтар қауымдастығы) – адамдар саентология бойынша оқу, аудиттен өту, кітаптар, жазбалар мен электронды өлшегіштер алу үшін баратын ұйым болды. Батыс әлемінің барлық жерінде ХАСИ ұйымдары құрылған. "Хази" деп айтылатын ХАСИ сөзі, жергілікті ұйымды немесе халықаралық басқару корпорациясын білдіруі мүмкін.

Корпоративтік тарихы

Хаббардтың сайентологтар қауымдастығы (ХАС) 1952 жылы Аризона штатының Финикс қаласында Л. Рон Хаббард құрған американдық корпорация болды. ХАС – оқу орталығын басқару, кітаптар басып шығару және электронды есептегіштер сатумен айналысатын дінге жатпайтын ұйым еді. 1954 жылы ХАС таратылып, оның орнына Хаббардтың халықаралық сайентологтар қауымдастығы (ХАСИ) коммерциялық емес діни қауымдастық ретінде құрылды. ХАСИ мүшеліктерді сатты, ал жалпы мүшелер кітаптарға, таспалық дәрістерге және басқа да тауарларға 10% жеңілдік алды. ХАСИ мүшесі болу жергілікті ХАСИ-де қызмет алудың қажетті шарты болды. 1960 жылдары сайентология корпорациялар желісін басқару Калифорния сайентология шіркеуіне (CSC) жүктелді, ол 1954 жылы басқа атаумен тіркелген, кейін 1956 жылы «Калифорния сайентология шіркеуі» деп өзгертілді. 1981 жылы басқару жаңа Ана шіркеуге, Халықаралық сайентология шіркеуіне берілді. ХАСИ уақыт өте келе салықтан босатылған мәртебесін жоғалтқандықтан, корпорациялар мен штаб-пәтерді ауыстыру басқаруды салықтан босатылған ұйымға қайтару мақсатымен жасалды, және бұл 1966 жылы Хаббард ХАСИ-дің барлық активтерін сол кездегі салықтан босатылған CSC-ге берген кезде іске асырылды. Бірақ бұл ұзаққа соқпады, себебі Ішкі кірістер қызметі CSC-ді салықтан босатылған мәртебесінен айырды, сондай-ақ оған байланысты барлық басқа сайентология корпорацияларын да. Хью Урбан жазғандай, «Сайентологияның күрделі корпоративтік құрылымы оны 1970 жылдардан бастап АҚШ-тағы ең табысты және күшті жаңа дінге айналдыруға көмектесті. Сайентологияның корпоративтік құрылымы сонымен қатар суық соғыс кезеңін сипаттайтын құпиялылық, бақылау және ақпаратты бақылауға тікелей байланысты болды».