Кіріспе

Рудьярд Киплингтің "Дэнни Дивер" өлеңі – 1890 жылы жазылған, казарма балладаларының алғашқы туындыларының бірі. Ол сыншылар мен көпшіліктің жоғары бағасына ие болды және Киплингтің ерте шығармаларының ең маңыздыларының бірі саналады. Бұл өлең – баллада, ол Үндістандағы британдық сарбаздың кісі өлтіргені үшін атқылануын бейнелейді. Оның атқылануын оның полкі қадағалайды, оны көрсету үшін қатар тұрғызылады, ал өлең олар оны дарға асылғанда айтысқан сөздерден құралған.

Бастапқы және шығу тегі

Киплинг 1880 жылдары Британдық Үндістанның солтүстігінде журналист болып жұмыс істеді, бастапқыда Лахордағы «Азаматтық және Әскери газетте», кейін Аллахабадтағы «Пионерде». 1886 жылы газетті жаңа редактор басқарды, ол Киплингтің әңгімелері мен өлеңдерін газетке «жан беру» үшін жариялай бастады. Сол жылы өлеңдер жинағы «Departmental Ditties» деп, ал 1887 жылы әңгімелер жинағы «Plain Tales from the Hills» деп жарық көрді. Ол қарқынды жазуын жалғастырып, түрлі газеттерде жариялап тұрды. 1888 жылы Үндістан теміржолы кітапханасы сериясы бес жаңа әңгіме жинағы мен бір роман жариялады. Осы әңгімелерде армия өмірі, әсіресе 1887 жылға дейінгі әңгімелерде кездесетін орта таптың жас офицерлері емес, қара жұмысшы сарбаздар арасындағы өмір көбірек орын алды. «Үш мушкетерден» бастап (1887 жылдың наурызы, содан кейін «жай әңгімелер») ол Лиройд, Малвани және Ортерис атты үш сарбаздан тұратын топты бейнелейтін серияны бастады. Олар казармадағы өмірді Йоркшир, ирланд және кокни акценттерімен әңгімелейтін еді. Оның сарбазды романтикалық бейне емес, жеке тұлға ретінде көрсетуі сол кезде ерекше жайт болатын. Оның ресми өмірбаян авторы Чарльз Каррингтон: «Шекспир мен Киплингтің арасында ағылшын сарбазы туралы мұндай ауқымды сипаттаманы таба алмайсыз» деді. Киплингтің нақты сарбаздарды қаншалықты жақсы білгені туралы пікірталас бар. Каррингтон оның көбінесе офицерлермен араласқанын және кейіпкерлерін мектеп шағында танысқан бұрынғы әскерилерден алғанын айтты, ал Дэвид Гилмор оның Миан-Мирдегі казармалар мен мәдени орталықтарына НКО қонағы ретінде барып, сленг пен сарбаз әндеріне қызығушылық танытқанын жазды. 1889 жылдың басында Киплинг «Пионерден» кетіп, әдеби мансабын дамыту үшін Англияға оралуға шешім қабылдады. Алыс Шығыс пен Солтүстік Американы аралап шыққаннан кейін ол сол жылдың қазан айында Англияға келді. Мұнда оның алғашқы жаңа өлеңдері («Юсуф» псевдонимимен) 1889 жылдың қараша және желтоқсан айларында «Macmillan's Magazine» журналында жарияланды. Олардың бірі – «Шығыс пен Батыс балладасы» оның ең танымал туындыларының біріне айналды. Одан кейін Уильям Хенлидің «Scots Observer» журналына бірнеше өлеңдер жіберді. Олардың екіншісі – «Дэнни Дивер» 1890 жылдың 22 ақпанында жарық көрді және оған «казармалық балладалар» деп аталған бірнеше өлеңдер ілесіп шықты. 1889 жылы, Үндістандан кетер алдында Киплинг «Barrack Room Ballads» деген атпен он екі «әскер өлеңдерінен» тұратын жинақты баспагерге ұсынды, бірақ онда қандай өлеңдер болғаны белгісіз. Америкаға саяхатта бірге болған досы Эдмония Хилл күнделігінде оның Мьянмадан шыққаннан кейін «Мен Томми Аткинс балладаларын жазамын» деп айтқанын жазды. Серияның көп бөлігі 1890 жылдың басында жазылған деп есептеледі. Өлеңде кісі өлтіргені үшін сарбазды атып тастау туралы айтылады. Бұл өлең 1887 жылы Лакхнауда Лестершир полкінің сарбазы Флаксманды атып тастау оқиғасынан шабыттанған болуы мүмкін. Оқиғаның көптеген егжей-тегжейі Киплингтің өлеңінде сипатталған оқиғамен сәйкес келеді, ал кейін ол Флаксманның оқиғасына ұқсас сюжетті «Black Jack» әңгімесінің негізі ретінде пайдаланды. Киплингтің сол кездегі көптеген әңгімелері мен өлеңдерінің шығу тегін Бирмадағы шайқастар туралы қазіргі заманғы есептерден бастап Дэниел Дерондадан алынған үзінділерге дейін алуан түрлі көздерде табуға болады.

Сыншыл реакция

Дэнни Дивер Киплингтің ең күшті ерте туындыларының бірі саналады және алғаш жарияланғанда үлкен құрметке ие болды. Эдинбург университетінің әдебиет профессоры Дэвид Массонның (әлдебір аңызға айналған) студенттеріне журналды көрсетіп: «Міне, әдебиет! Соңғы кезде әдебиетке тап келдік!» дегені айтылады. Тіпті, «Шотс Обзервер» журналының редакторы У. Э. Хенли алғашқы рет осы мәтінді алғанда, ағаш аяғымен билеген дейді. Кейіннен ақын Уильям Батлер Йейтс бұл өлең туралы: «[Киплинг] бүгінгі сыншыларды Дэнни Дивердің қайғылы трагедиясымен қызықтырады» деп пікір білдірді. Тағы бір ақын Т. С. Элиот бұл өлеңді «техникалық тұрғыдан (сондай-ақ мазмұны жағынан да) ерекше» деп атап, Киплингтің ең жақсы балладаларының бірі деп бағалады. Элиот өлеңнің «күшті ырғағы мен беттердің ауысуын» техникалық және мазмұндық жағынан ерекше деп сипаттады. Ол Дэнни Диверді «казармалық баллада, бірақ поэзияның күшіне ие» деп қорытындылады. Йейтс пен Элиот екеуі де Киплингтің қайтыс болғаннан кейін, 1936 және 1941 жылдары, оның поэзиясына сын көзбен қарау төмен болған кезде жазды; олар екеуі де Дэнни Диверді маңызды туынды ретінде назарға алды. 1942 жылы Джордж Оруэлл Киплингке қатысты төмен сын пікірін талқылап, Дэнни Диверді Киплингтің «ең нашар, бірақ сонымен бірге ең маңызды жағы, кейбір адамдар орта жасқа дейін жасырын алып жүретін арзан тәттілердің дәмі сияқты ұятты ләззат» мысалы ретінде сипаттады. Ол бұл туындыны «жақсы, бірақ жаман поэзия» деп сипаттағанның үлгісі деп санады; өлең негізінен қарапайым, бірақ тартымды және «интеллектуал мен қарапайым адам арасындағы эмоционалдық байланыстың белгісі».

Музыка

"Карак бөлмесі" балдары, атауынан-ақ көрініп тұрғандай, сарбаздардың әндері. Киплинг жазған бұл шығармалар әскердің дәстүрлі әндерімен формасы мен стилі жағынан ұқсас. Киплинг осы туындыларға бірінші болып назар аударды; Чарльз Каррингтон теңізшілер әндерінен өзгеше, "ешкім шынайы сарбаздар әндерін жинауды ойламаған, ал Киплинг осы дәстүрлі стильде жазғанда, ол дәстүрлі деп танылмады" деп атап өткен. Киплинг өзі өлеңдерін әнге қоюды және оларды нақты бір әуеннің ырғағына сай етіп жазуды ұнататын. Осы нақты жағдайда, музыкалық бастау Армияның "Барнакл Билл теңізші" деген "гротесктік, әдепсіз әні" деп саналады, бірақ сол кезеңдегі басқа да танымал әуендер қолданылған болуы мүмкін. Дегенмен, балладалар ешқандай музыкамен жарияланбады, және олар тез әнге түсірілсе де, жаңа музыкалық қосымшалар жазылды; Уолтер Дамрош жасаған музыкалық қосымша "Тедди Рузвельттің сүйікті әні" деп сипатталды және кейде өз алдына "Дэнни Диверді таңертең асып тастайды" деген әуен ретінде кездеседі. Бүгінгі күнге дейін 1893 жылдан 1985 жылға дейін жасалған кем дегенде он екі жарияланған жазба белгілі. "They're Hanging Danny Deever in the Morning" (Уолтер Дамрош) әуені 1930 жылы көктемгі семестрдің соңғы сабақ күнінің соңында Беркли университетінің Кампаниле мұнарасынан ойнатылды және содан бері жыл сайын, әлдебір ирониялық қызықпен, емтихан аптасының басында қайталанып келеді, бұл оны ең ежелгі университет дәстүрлерінің біріне айналдырды. Перси Грейнгер Дэнни Дивер әнін ерлер хоры мен оркестр үшін жазды.