Джеймс Дж. Файф: Американдық криминология ғалымы және полиция күшінің сарапшысы

Кіріспе

Американдық криминолог Джеймс Дж. Файф (16 ақпан 1942 – 12 қараша 2005) – американдық криминолог, полиция күшін қолдану және полицияның жауапкершілігі саласындағы маман, сондай-ақ полиция басшысы. Оның полицияның қауіпті күшін қолдану жөніндегі зерттеулері жиі сілтеме жасалады, ең бастысы – 1985 жылғы «Теннессиге қарсы Гарнер» Жоғарғы Сот ісінде, онда Сот полиция бөлімдерінің саясатын конституцияға қайшы деп таныды, бұл саясат полицейлерге қоғамға тікелей қауіп келтірмейтін «қашқан қылмыскерлерді» атуға рұқсат береді. Жоғарғы Сот көпшілік пікірінде оның диссертациясын пайдаланды.

Мансап

Файф Нью-Йорк полиция департаментінде (NYPD) лейтенант шеніне көтерілді және 1978 жылы NYPD-де 15 жыл қызметтен кейін Олбани университетінде қылмыстық сот әділдігі саласы бойынша докторлық диссертациясын қорғады. 1979–1992 жылдары Вашингтондағы Америка университетінде қылмыстық сот әділдігінің профессоры, 1992–1999 жылдары Филадельфиядағы Темпл университетінде, ал 1999–2005 жылдары Джон Джей қылмыстық сот әділдігі колледжінде жұмыс істеді, онда 2002 жылы еңбегі сіңген профессор атанды. Ол жүздеген ғылыми және көпшілікке арналған мақалалар жазды және полиция тәжірибесін талқылайтын БАҚ-та жиі пайда болды. Сол жылдары ол полицияға қарсы сот ісінде сарапшы куәгер ретінде қызмет етті, полиция тарапынан немесе оларға қарсы 500-ден астам іс бойынша зерттеулер жүргізіп, куәлік берді. Ол Трейси Турман ісі (отбасылық зорлық-зомбылыққа полицияның жауабы), Лос-Анджелес полиция департаментінің «Арнайы тергеу» тобын пайдалануына қатысты бірнеше іс (соның нәтижесінде бас комиссар Дэрил Гейтс жеке жауапкершілікке тартылды), Джеффри Дамер ісі (Милуоки полициясы сериялық кісі өлтірушінің жас иммигрант баласын құрбан етуіне ден қоймаған), Руби Ридж оқиғасы, Филадельфиядан бірнеше іс және полицейлердің қару қолдануына қатысты жүздеген басқа да істер бойынша жұмыс істеді. Бәлкім, ең көп дау тудырған оқиға – Файфтың Нью-Йорктегі Амаду Диалло ісі бойынша берген куәлігі болды, онда қарусыз батыс африкалық иммигрантты атып өлтірген төрт полицейге тағылған қылмыстық айыптар қарастырылды. Файф полицейлердің жай-күйі мен жартылай автоматты қаруларының жұмысы олардың қылмыстық кінәлі еместігін көрсеткенін айтты (олар ақталды). Полиция қызметкерлерін осы ережелер бойынша патрульдеуге жіберген бағдарлама үшін азаматтық сотта Нью-Йорк полициясының жауапкершілігі мәселесі бөлек болды, және Диалло отбасы ақырында 3 миллион доллар өтемақы алды. Мұндай азаматтық сот процестері полицияны бүкіл елдегі жақсы полиция бөлімдерінде әзірленген тәжірибелер мен процедураларда көрінетін кәсібиліктің жалпы стандартына бағынуға мәжбүр етуге бағытталған. Файф осы стандарттардың қандай екендігі туралы үнемі куәлік берді, көбінесе полиция бөлімдерін конституцияға қайшы «әдет-ғұрып, саясат немесе тәжірибе» бойынша жұмыс істеген деп айыптайтын сот процестерінің аясында. 2002 жылы ол Джон Джей қылмыстық сот әділдігі колледжінен демалыс алып, NYPD-де оқу-жаттығу жөніндегі комиссардың орынбасары болды. Ол 2005 жылы 63 жасында рактан қайтыс болды. Оның үш баласы және бес немересі бар. Файфтың құжаттары Ллойд Сили кітапханасының арнайы коллекциясында, Джон Джей қылмыстық сот әділдігі колледжінде сақталады.

Fyfe rose to the rank of lieutenant with the New York Police Department (NYPD) and in 1978, after 15 years of service with the NYPD, earned a PhD in Criminal Justice from the University at Albany, SUNY. He became a professor of criminal justice at American University in Washington, D. C. (1979–92), then at Temple University in Philadelphia (1992–99), and finally at John Jay College of Criminal Justice (1999–2005), where he was appointed distinguished professor in 2002. He wrote hundreds of scholarly and popular newspaper articles and regularly appeared on media outlets discussing police practices. During those years, he also served as an expert witness in lawsuits against the police, researching and testifying in over 500 cases on behalf of the police or against them. He worked on such well known police misconduct cases as the Tracey Thurman case (police response to domestic violence), a series of cases challenging the Los Angeles Police Department's use of a "Special Investigations" squad (which resulted in a finding of personal liability on the part of Chief Daryl Gates), the Jeffrey Dahmer case (in which Milwaukee police did not respond to the serial murderer's victimization of a young immigrant boy), the Ruby Ridge shooting, a series of cases from Philadelphia, and hundreds of others in which police use of deadly force was at issue. Perhaps the most controversial of these was Fyfe's testimony in the Amadou Diallo case in New York City, which was a homicide prosecution of four officers who had shot and killed an unarmed West African immigrant. Fyfe testified on behalf of the officers, believing their state of mind and the performance of their semi automatic weapons showed they were not criminally guilty. (They were acquitted.) Whether the NYPD itself should be held responsible in civil court for the program that put the officers on patrol under those rules was a different matter, and the Diallo family eventually received $3,000,000 as compensation. Such civil lawsuits seek to hold the police to a common standard of professionalism discernible in practices and procedures developed in good police departments nationwide. Fyfe regularly testified as to what those standards were, almost always as part of lawsuits charging police departments with operating under unconstitutional "custom, policy, or practice." In 2002, he took a leave of absence from John Jay College of Criminal Justice to become Deputy Commissioner for Training with the NYPD. He died of cancer in 2005, aged 63. He had three children and five grandchildren. Fyfe's papers are housed in the Special Collections at Lloyd Sealy Library, John Jay College of Criminal Justice.