Кіріспе

Рим мен парсы күштерінің арасындағы шайқас

Сингара шайқасы 344 жылы Рим және Сасанидтердің парсы күштері арасында болды. Римдік әскерге император Констанций II жетекшілік етсе, парсы әскерін Парсы патшасы Шапур II басқарды. Бұл, жиырма жылдан астам соғыс кезінде өткен тоғыз далалық шайқастың ішінде, ең шешілмейтін қоршау соғыстарымен ерекшеленетін жалғыз шайқас, оның толық мәліметтері бізге жеткен. Персиялықтар шайқаста жеңіске жеткенімен, екі тарап та ауыр шығынға ұшырады.

Өмірбаян

309 жылы Сасанидтер империясының тағына отырған Шапур II (сол кезде ол әлі туылмаған бала) есейіп, өз патшалығын басқаруды қолға алғанда, өмірінің соңына дейін елдің әскери күшін қайта жаңғырту және римдіктер мен сарацендерден болған соңғы жеңілістерінің құнын өндіруге бел буды. 337 жылы оңтүстіктегі лахмид арабтарының көтерілісін толыққанды басып тастағаннан кейін, ол өзінің басты жауы – Римге көшті. Сасанидтер қаласын тонау және халқын жер аудару Шапур II-нің араласуына себеп болған болуы мүмкін. Ол Арменияны қайта басып алудан бастады, ал келесі жылы Констанций II-ге қарсы алғашқы жорығын жасады. Бірақ римдіктердің қорғаныс шебі қарсы тұрып, парсы әскерлерінің ілгерілеуі шектеулі болды.

Шайқас

Алғашқыда рим әскері шегініп, парсылардың лагеріне еніп кірді. Олар ауыр шығын келтірді, соның ішінде Шапурдың ұлы, ханзада Нарсех қаза тапты. Бірақ парсылар қарсы шабуылға көшіп, римдіктерді үлкен шығынмен кері қуды.

Нәтижесі және соңынан

Шапурдың ұлының қазасы қақтығысты бейбітшілікке келтіруге көмектеспеді, соғыс бірнеше жылға созылды. Шапур жеңісінің масштабына қарамастан, бұл оқиғадан қосымша пайда табуға шамасы келмеді. Екі жыл өткен соң, ол Нисибисті тағы да қоршауға алды, бірақ алыс Шығыстағы Согдианадағы көшпелі шапқыншылықтардың қаупіне тойтарыс беру үшін соғысты тоқтатуға мәжбүр болды. 359 жылы соғыс қайта жаңғырды, бірақ шешуші нәтижеге келген жоқ. 363 жылы Юлиан оны белсенді түрде бастады, ол сәттілікке жетті, бірақ жорық барысында қаза тапты. Оның өлімінен кейін рим әскері ауыр жеңіліске ұшырады. Оның ізбасары Жовиан Дура шарты бойынша римдіктердің кең аумағын беруге мәжбүр болды, осылайша Шапурдың жоспарлары орындалды.