Кіріспе

Америка Құрама Штаттарындағы кітап дүкендері

Коксбери – Біріккен методистік баспа үйінің бөлшек сауда бөлімшесі. Теннесси штатының Нэшвилл қаласында орналасқан Коксбери Біріккен методистік шіркеуінің агенттігі ретінде қызмет етеді, сонымен қатар басқа дінге жататын ұйымдарға экуменикалық ресурстармен қамтамасыз етеді.

Шығу тегі

Біріккен методистік баспахананың тарихы ресми түрде 1789 жылға дейін жетеді, өйткені оның колофоны мен ресми таңбасы куәлік етеді. Дегенмен, ресми емес түрде, американдық методистердің баспа ісіне қатысты алғашқы әрекеттер 1740 жылға дейін созылған. 1775 жылға қарай американдық баспаханалар 300-ден астам ерекше методистік басылымдар шығарды, бірақ олардың көпшілігі Джон Уэслидің тікелей келісімінсіз жарық көрді. Методистік материалдарды жүйелі түрде басып шығару ісі 1769 жылы Америкаға жаңа өмір бастау үшін келген британдық уағызшы Роберт Уильямстың бастамасымен жүзеге асты. Уильямстың кезінде Америкада методистік материалдарды басып шығару және сату мәселелеріне байланысты туған дау-дамайлар, методистік баспа және тарату саясатының қажеттігін нығайтуға көмектесті, бұл мәселе Лондонмен де байланысты болды. 1775 жылы өткен американдық методистік конференцияда Томас Ранкин, Уэслинің мақұлдауымен, методистік материалдарды тарату жоспарын жасауды қадағалады, бірақ бұл жоспар Англиядан импортталған материалдарға ғана арналған еді. Бұл жоспардың бастапқы табысына қарамастан, Ранкиннің 1778 жылы Азаттық соғысы кезінде Америкадан кетуі, 1782 жылы Фрэнсис Асбери басшылығымен жоспардың тоқтатылуына әкелді. Ранкиннің тарату жоспарының аяқталуымен бірге, жаңа баспа жоспары пайда болды, ол ақырында ресми американдық методистік баспа желісіне айналды. 1774 жылы Джон Дикинс методистік қозғалысқа қосылды және Америкадағы жетекші уағызшылардың біріне айналды. Дикинстің білімі, шеберлігі және Америкадағы беделінің арқасында Фрэнсис Асбери Дикинспен дос болып, оның баспа саласындағы әлеуетін сезді. Асбери методистік баспа ісіне тікелей қатыспағанымен, оның дамуына қосқан үлесі UMPH және Cokesbury таңбасында көрініс тапқан, онда Асбери саяхатшы уағызшы ретінде бейнеленген. Оқиғаның соңында, 1783 жылы Дикинс әйеліне тиесілі жерді сатты, ал 1784 жылы Дикинс Методист епископтық шіркеуін құруға көмектесті, ол Томас Коук пен Фрэнсис Асбериді алғашқы епископтар ретінде сайлады. 1789 жылы Дикинс жерді сатудан түскен қаражаттың бір бөлігін методистік материалдарды басып шығару және тарату үшін "Методистік кітапхананы" құруға жұмсады. Бұл бастама дереу табысқа жетіп, Методистік кітапхана Америкадағы методистік материалдардың негізгі баспашысы және таратушысы болды. Расында, UMPH және Cokesbury мөрі куәландыратындай, методистік саяхатшы уағызшылар Методистік кітапханадан заттар сатып алып, оларды өз жиналыстарында таратты. Осы тарату процесі Cokesbury компаниясының тарихын кітапхананың алғашқы қадамдарынан бастауының бір себебі болып табылады.

Методистік епископтық кітап қорынан Коксбериге дейін

1844 жылы методист епископаль шіркеуінде құлдық мәселесіне байланысты бөлініс болды. Оның нәтижесінде Оңтүстік методист епископаль шіркеуі құрылды. Оңтүстік штаттары қабылдаған атау туралы Нью-Йорктегі «Адвокат және Журнал» газеті былай деп жазды: «Мүлдем ағылшын тілінде емес, бірақ атаудың ең жаман нәрсесі осы болса, біз қуанамыз». Ал методист епископаль шіркеуі ресми түрде методист кітапханасының иесі болғандықтан, басылымдар мен қаржы мәселелерінде елеулі шиеленістер туды. Соңында 1854 жылы Жоғарғы сот Оңтүстік методист епископаль шіркеуінің де, Солтүстік штаттары сияқты, методист кітапханасының қаражатына құқығы бар деп шешті. Оңтүстік штаттары енді Солтүстіктің басылымдық шешімдеріне тәуелді болмады. Осы кезде Оңтүстік методист епископаль шіркеуі өзінің басылым және тарату орталығын Теннесси штатының Нэшвилл қаласында құруға келісті, қазіргі UMPH штаб-пәтері сонда орналасқан. Бұл шіркеу мен екі кітапхана арасындағы бөліністің салдары Азамат соғысынан да асып түсті. ХХ ғасырдың басында Солтүстік және Оңтүстік екеуі де өздерінің баспаларында қатаң басылымдық органдарды құру қажеттігін сезінді. Бұл, бір жағынан, экуменикалық таратудың қамтитын аумағын кеңейту үшін, екінші жағынан, басылым және тарату процестерін жеңілдету қажеттілігіне байланысты болды. 1914 жылдың 23 сәуірінде Солтүстік өзінің жалпы экуменикалық басылымдық іс-қимылдары үшін «Абингдон баспасы» деген атауды қабылдады. Оның атауы тарихи маңызы бар, өйткені Абингдон – Мэриленд штатындағы қаланың аты, онда 1787 жылы алғашқы американдық методист колледжі – Коксбери колледжі ашылды. 1923 жылы Оңтүстік методист епископаль шіркеуі Солтүстік шіркеу өткізіп жіберген «Коксбери Пресс» деген атауды таңдады. 1939 жылға дейін методист епископаль шіркеуі мен Оңтүстік методист епископаль шіркеуі, сондай-ақ методист протестант шіркеуі біріккен жоқ. Бірігу нәтижесінде Методист шіркеуі құрылды (кейін 1968 жылы Евангелиелік Біріккен бауырластармен бірігіп, Біріккен Методист шіркеуі болды). 1939 жылғы бірігумен бірге екі кітапхананың бірігуі де болды. «Абингдон Коксбери» ресми сауда атауы болды.

Cokesbury дүкендері және одан тыс

Мефодист баспасының баспа және тарату жұмысы кеңейген сайын, осы жұмыстардың арасында нақтырақ айырмашылық болуы қажет еді. «Cokesbury» атауы алғаш рет 1925 жылы Даллас дүкенінің бөлшек сауда жетекшісі Блис Олбрайт терезеге «Cokesbury Press» деп жазғанда қолданылды. Кейін ол «Cokesbury кітап дүкені» болып өзгерді. Осы кезеңде, кейін баспа үйінің президенті болған жетекші Ловик Пирс Даллас дүкенін ұлттық және халықаралық деңгейде танымал етті. Ол елдегі жетекші христиан кітап дүкендерінің бірі ретінде ондаған жылдар бойы беделін жоғалтпады. Шындығында, Даллас дүкенінің табысының арқасында 1950 жылы барлық бөлшек сауда дүкендері «Cokesbury кітап дүкені» деп аталуы керек болды, бұл 1954 жылы «Abingdon Cokesbury Press» баспасын жай ғана «Abingdon» деп атау туралы шешіммен сәйкес келді. Құрылғаннан бері Cokesbury UMPH үшін ең ірі таза табыс көзі болып табылады. Расында, Даллас қаласының бұрынғы жетекшісі және UMPH президенті Ловик Пирс 1970 жылы лауазымынан кеткен кезде: «Cokesbury бөлшек саудасының сатылымы өскен сайын, баспа үйі де дамиды» деген еді. Пирс кезінде Cokesbury сауда орталықтарын кеңейтіп, діни сенімін кеңейтіп, Біріккен методист және методист емес шіркеулермен кеңес беру арқылы белсенді жұмыс істеді. 1976 жылы 26 қалада 28 Cokesbury дүкені болды. Бұл көрсеткіш Cokesbury сауда тарихында екі есеге артты. 1986 жылы Cokesbury клиенттерге тапсырыс беру үшін тегін телефон нөмірін ұсынды: 1 800 672 1789. Соңғы төрт сан UMPH-нің ресми тарихын көрсетеді. Бұл нөмір әлі де байланыс орталығының нөмірі болып табылады. 2012 жылдың 5 қарашасында Cokesbury барлық 57 физикалық дүкенін жабу туралы шешім қабылдады. Олардың 19-ы АҚШ-тағы діни семинарияларда орналасқан. UMPH басқармасы цифрлық нарықтың өсуіне, кітаптарды онлайн сатудың артуына және осы факторларды ескере отырып, дүкендерді ашық ұстаудың қымбаттығына байланысты бұл шешімді бірауыздан қабылдады. 2013 жылдың 27 сәуірінде соңғы алты Cokesbury дүкені жабылды. Cokesbury қазір өзінің күшін басым түрінде онлайн сатуға және шіркеулерге кеңес беруге аударды. Қолдау орталығының жұмыс уақытын ұзартумен қатар, Cokesbury АҚШ-тың барлық аймандарында шіркеулермен және клиенттермен тікелей жұмыс істеу үшін «Қоғамдық ресурстар кеңесшісі» деп аталатын елуден астам ұлттық өкілдерді және Нэшвиллдегі «Ресурстар кеңесшісін» жұмылдырды.