Кіріспе

Американдық классикалық ғалым, автор, редактор және сыншы (1856-1914)

Гарри Турстон Пек (24 қараша 1856 – 23 наурыз 1914) – американдық классикалық ғалым, автор, редактор, тарихшы және сыншы.

Өмірбаян

Пек Коннектикут штатының Стэмфорд қаласында дүниеге келген. Ол жеке мектептерде және Колумбия колледжінде білім алып, 1881 жылы бітірген, онда оның әдеби қабілеті кең назар аударды. Оның сол жылғы бітірушілердің салтанатты жиынында сөйлеген сөзі «зейінді, қайғылы және тапқырлыққа толы» болды, деп жазды New York Times газеті. «Ол сахнадан төмен иіліп кеткенде, оның аяқтарына гүл шоқтары төгілді». Бітірген соң, ол бірден факультетке латын тілінен оқытушы болып қосылып, 1888 жылы профессор атанды. 1904 жылы Колумбияның құрылғанына 150 жыл толуына орай, ол жаңадан құрылған кафедралардың біріне тағайындалды және Латын тілі мен әдебиеті профессоры, Антон атағын алды. Пек сонымен қатар саяхатшыларға арналған нұсқаулықтар жазып, көптеген псевдонимдермен аудармалар мен балаларға арналған шығармалар шығарды. Ол журналдар мен газеттерге жиі және ықпалды мақалалар жазды. Ол Harper’s Dictionary of Classical Antiquities сөздігінің бас редакторы, «Студенттерге арналған латын классикасы» сериясының және Колумбия университетінің классикалық филология бойынша зерттеулерінің редакторы болды. «The Bookman» журналының бас редакторы қызметін атқарды, 1895 жылдан 1906 жылға дейін оның штатында жұмыс істеді және 1895 жылы журналдың ең көп сатылатын кітаптар тізімін жасады. Сонымен қатар, ол 1890-1901 жылдары International Cyclopaedia халықаралық энциклопедиясының бас редакторы, ал New International Encyclopedia жаңа халықаралық энциклопедиясының бірінші басылымын (1902–1904) шығарды. 1906 жылы ол жақын 800 беттік «Республиканың жиырма жылы 1885–1905» атты прогрессивті тарихнаманың монументалды еңбегін жариялады. Бұл еңбек кең көлемді, егжей-тегжейлі, көптеген сілтемелермен толы, терең ойлы және әлеуметтік, экономикалық және саяси жағдайдың шын мәнін ашып көрсететін өткір сынға толы болды. Бұл еңбек қалалық баспасөз тарапынан қатты сынға ұшырады және оның кейінгі қиындықтарына тікелей себеп болды. 1910 жылы әртүрлі газеттер Пектің бұрынғы хатшысымен некеге тұру туралы уәдесін бұзғаны үшін сотқа берілгенін хабарлады. Жарияланған материалдарда оған жазған махаббат хаттарынан үзінділер келтірілді. Романс Пектің бірінші әйелімен ажырасып, екіншісіне үйленген кезде болған деп хабарланды. Сот ісі ақырында тоқтатылып, даудың мән-жайлары толыққанды анықталған жоқ. Колумбия университетінің президенті Николас Мюррей Батлер Пектің ұзақ жылдар бойы досы және бұрынғы оқушысы болғанмен, баспасөз хабарламаларына сүйене отырып, Пектің Колумбиямен байланысын дереу үзіп тастады. Пек жұмыстан босатуға қарсы күресті, бірақ сәттілікке жете алмады. Колумбия университетінің бірнеше ғалымдары Пектің әділ қарауға немесе заңды процеске құқығы бар екенін қолдауға тырысты, оның ішінде Жоел Спингерн де болды, ол да көп ұзамай жұмыстан шығарылды. Пек өмірінің соңына дейін бұрынғы әріптестерінен оқшауланып, жазба тапсырмаларынан түскен табысқа сүйеніп өмір сүрді. Ол күйзеліске ұшырап, жұмыс таба алмады. Өмірінің соңында Манхэттеннің көшелерінде «есінен адасқан күйде» және «айналасындағыларға мүлдем бейжай» болып жүргенін көрді. 1914 жылдың 23 наурызында Коннектикут штатының Стэмфорд қаласында өзін-өзі атып өлтірді және Коннектикут штатының Гринвич қаласындағы Christ Church шіркеуінің зиратында жерленді.