Кіріспе

1989 жылғы Австралия ұшқыштар дауы Австралия тарихындағы ең қымбат және күрделі өндірістік даулардың бірі болды. Бұл дауды Австралия Ұшқыштар Федерациясы (AFAP) ұзаққа созылған жалақыны тоқтату кезеңінен кейін, 29.5% жалақыны арттыру науқанын қолдау мақсатында ұйымдастырды. Дау 1989 жылдың 18 тамызында ұшқыштардың "9-дан 5-ке дейін" жұмыс істеуімен басталды және ұшқыштардың жаппай отставкаға кетуі, олардың еңбекақылық шарттарының күшін жою және олардың кәсіби одағының мойындалмауы салдарынан ресми түрде шешілмеді. Осы науқан аясында AFAP ұшқыштары жұмыс берушілеріне (Ansett Australia, East West, Ipec және Australian Airlines) жұмыс істеуге дайын сағаттарын шектеуді талап етті, егер олар басқа қызметкерлер тобымен бірдей қарастырылса (үкімет қабылдаған позиция), олардың еңбек жағдайлары да бірдей болуы керек деп мәлімдеді. Бұл бастапқыда тек таңғы 9-дан кешкі 5-ке дейінгі кеңсе жұмыс уақытында ғана ұшуға дайын болу түрінде көрінді. Бұл дау Австралиядағы ішкі әуе қатынастарын күрт бұзды және туризм саласына, сондай-ақ көптеген басқа да бизнеске елеулі зиян келтірді. Осыған дейін, Еңбек министрі Боб Хоук ұлттық төтенше жағдай жариялап, Австралия Корольдік Әуе Күштерінің (RAAF) ұшақтары мен ұшқыштарына, сондай-ақ шетелдік ұшақтар мен ұшқыштарға қызмет көрсетуге рұқсат берді. RAAF даудың салдарынан азаматтық авиацияға шектеулі қызметтер көрсетті. Жұмыс берушілер шетелден жаңа ұшқыштарды тартты, ал кейбір шетелдік әуе компаниялары біраз уақыт бойы шығыс жағалау бағыттарында чартерлік Boeing 737 және 757 ұшақтарын пайдаланды, ал Перт пен Шығыс жағалау арасындағы сапарлар Сингапур арқылы халықаралық рейстерді пайдалану арқылы да мүмкін болды. Дау жұмыс берушілерден сот процесінен сақтану үшін көптеген отандық әуе компания ұшқыштарының жұмыстан кетуімен аяқталды. RAAF 1989 жылдың 15 желтоқсанында "азаматтық көлік операцияларын" тоқтатты, 1989 жылдың 31 желтоқсанында халықаралық рейстердегі орындықтарды жалға беру тоқтатылды, ал 1990 жылдың 12 қаңтарында үкімет қону алымдарын алып тастады. Әуе компаниялары жаңа ұшқыштарды жұмысқа алып, бірте-бірте қалыпты кестеге оралды. Осылайша, даудың авиацияға, туризмге және экономикаға тигізген әсері тоқтаған нақты күнді анықтау мүмкін емес. Ansett, Australian Airlines және Ipec енді жоқ. East West 1989 жылы Ansett-тің еншілес компаниясы болды және 1993 жылы толығымен қосылды. Australian Airlines 1992 жылы Qantas-пен бірікті. Ipec 1998 жылы Toll Holdings компаниясымен сатып алынды. Бұл дау Австралия Ұшқыштар Федерациясын әлсіретті және әуе тасымалы саласын либералдауға жол ашты.