Кіріспе

Владимир Будник (17 наурыз 1924 жыл - 5 желтоқсан 1968 жыл) – чех графикасы мен фотосуретшісі. Ол соғыстан кейінгі чех өнерінің маңызды тұлғасы және "жарылысшылдық" (экспозионизм) қозғалысының өкілі болды. Ол белсенді және құрылымдық графикалық өнерімен ең жақсы танымал, бірақ сонымен қатар негізінен фотосуреттік және монотипия туындыларын жасады, олардың көпшілігі соңғы кездерге дейін белгісіз болып келді.

Өмірбаян

Бодник 1924 жылғы 17 наурызда Прагада дүниеге келген. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Германияға күштеп жұмыс істеуге жіберілді, бұл оның өмірі бойына созылған жарақатқа айналды. Соғыстан кейін ол суретшілер мектебінде оқып, гравюраны зерттеді. Ол жарнама саласында қысқа ғана уақыт жұмыс істегеннен кейін Кладно қаласындағы темір зауытында жұмысқа орналасты, онда Бохумил Храбалмен танысты. 1952 жылы Бодник Прагадағы ČKD зауытында жұмыс істей бастады. Зауыт ортасы өнеркәсіптік материалдар мен қалдықтардан жасалған "белсенді графикасының" шабыты болды. Бодник 1968 жылғы 5 желтоқсанда Прагада қайтыс болды. Ол уыттану тәжірибесі жасау кезінде өз-өзіне қол жұмсады.

Жұмыс

Бодник көбінесе графика саласында жұмыс істеді және бірқатар инновациялық гравюра техникасын дамытты. Ол сонымен қатар "happenings" ұйымдастырып, психиатриялық науқастармен байланыс жасап, халықпен жұмыс істей бастаған алғашқы чех суретшілерінің бірі болды. Оның туындылары көптеген қазіргі заманғы чех суретшілеріне, әсіресе көп жылдар бойы достық қарым-қатынаста болған жазушы Бохумил Храбалға зор әсер етті. Бодник Храбалдың бірнеше шығармаларында, ең әйгілісі – "Жайлы варвар" повесінде кездеседі. 1995 жылдан бері Прага қаласы жыл сайын тірі чех гравюра суретшісіне Владимир Будник сыйлығын (Cena Vladimíra Boudníka) табыстайды. Белгілі иегерлерінің бірі – Ян Кубичек. 1990 жылдардан бері Владимир Будниктың жинақтары мен хат алмасуларынан кем дегенде бес том жарық көрді.