Кіріспе

Санкт-Петербург теміржол станциясы, Ресей және Финляндиядағы теміржол станциялары

Санкт-Петербург-Финляндия (Станция Санкт Петербург Финляндский Stantsiya Sankt Peterburg Finlyandskiy, күнделікті сөйлеу тілінде көбінесе Финляндский вокзал Finlyandskiy vokzal, "Финляндия вокзалы") – Ресейдің Санкт-Петербург қаласында орналасқан теміржол станциясы. Бұл станция Хельсинки және Выборг сияқты батыс бағыттарына көлік тасымалдауды жүзеге асырады. Станция ең әйгілісі – 1917 жылдың 16 сәуірінде (жаңа стиль бойынша) Владимир Лениннің Швейцариядан жер аударылудан кейін Ресейге оралған жері болғандығымен танымал, бұл Октябрь революциясынан бұрын болды. "Площадь Ленина" метро станциясының негізгі кіреберісі Финляндия вокзалының бас ғимаратында орналасқан.

Тарих

Финляндия стансасын Финляндия мемлекеттік темір жолдары Риихимяки – Санкт-Петербург темір жолының шығыс терминалы ретінде салды. Оны швед сәулетшілері жобалап, 1870 жылы ашты. Бұрын стансада Ресей патшалығының арнайы павильоны болған. Станция 1918 жылдың басына дейін Фин темір жолдарына тиесілі болып, басқарылды. Сол кезде соңғы пойыз станция қызметкерлері мен жабдықтарын, сондай-ақ революциялық Ресейден қашып келген соңғы финдердің бір бөлігін алып Финляндияға кетті. Кейін станцияның иелігі Финляндиядағы Ресей мүлігімен, оның ішінде Хельсинкидегі Александр театрымен ауыстырылды. Станция 1917 жылғы 3 сәуірде Владимир Лениннің Швейцариядан пойызбен келгенімен әйгілі. Бұл оқиғаны Лениннің станция алдындағы алаңға орнатылған ескерткіші еске түсіреді. Бұл оқиға Эдмунд Уилсонның «Финляндия станциясына» (1940) атты танымал еңбегінде де көрсетілген. Шілде күндері болған дүрбелеңнен кейін, елордадағы жұмысшылар мен сарбаздар үкіметтік әскерлермен қақтығысқанда, Ленин тұтқындалудан қашу үшін Финляндияға қауіпсіз жағдайға қашуға мәжбүр болды. Ленин 9 тамызда Финляндиядан теміржолшы кейпінде, Эйно Рахья мен Александр Шотманның күзетуімен құпия түрде оралды. Екі рет те Ленин фин инженері Уго Джалава басқарған 293 нөміріндегі локомотивпен Ресей-Фин шекарасын кесіп өтті. Бұл локомотивті Финляндия 1957 жылы Кеңес Одағына сыйға тартты және қазір станциядағы бірінде тұрақты көрме ретінде орнатылған. 1941–1943 жылдары Ленинградты қоршау кезінде Финляндия стансасы Ленинградтың жұмыс істеген жалғыз теміржол терминалы болып қалды. Теміржол Ленинградты Ладога көлінің батыс жағалауындағы станциямен байланыстырды, онда КСРО-ның оккупацияланбаған аймақтарынан келген жабдықтар көл арқылы қайықпен немесе мұз үстінен, «Өмір жолы» деп аталатын арнайы жолмен жеткізілді. 1950 жылдары ескі станция ғимараты бұзылып, 1960 жылы ашылған жаңа ғимаратпен ауыстырылды. Мұнаралы ғимарат Қазан революциясын бейнелейтін мүсіндермен әсемделген және түпнұсқа 1870 жылғы ғимараттан сақталған портикке ие. 2009 жылғы 1 сәуірде таңертең Ленин ескерткішіне бомба жарылып, мүсіннің артқы жағында 80–100 см тесік пайда болды.

Танымал мәдениетте

"West End Girls" – Pet Shop Boys тобының 1984 жылғы әнінде "Женева көлінен Финляндия станциясына дейін" деген сөздер кездеседі. Әннің авторы Нил Теннанттың тарихқа қызығушылығы зор (оның білімі дәрежесі), әсіресе Ресей тарихына. Бұл жол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде немістер Владимир Ленинды Ресейге жасырын жеткізген пойыз бағытын көрсетеді, бұл Ресей революциясының шешуші оқиғасы болды. Нил Теннант оқыған Эдмунд Уилсонның "Финляндия станциясына" атты кітабы да осы ән жолына әсер еткен болуы мүмкін.