Оптикалық дискілерде тректер мен тақырыптар құрылымы
Track (optical disc)
Оптикалық дискілердегі тректер (CD) немесе тақырыптар (DVD) – бұл дерек блогын қамтитын дискінің бөлігі. Түрлері мен ішкі индекстері бар. Blu-ray да қолданылады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оптикалық дискінің бөлінісі
Optical disc subdivision
Оптикалық дискіде трек (CD) немесе атау (DVD) – оның мазмұнының бөлігі болып табылады. Нақтырақ айтқанда, бұл дисктегі дерек блогын қамтитын, бірінен соң бірі келетін секторлар жиынтығы (аудио тректерде "уақыт кодінің кадрлары" деп аталады). Бір сеанста бір немесе бірнеше, бірдей немесе әртүрлі типтегі тректер болуы мүмкін. Тректердің бірнеше түрі бар, сондай-ақ трек ішіндегі белгілі бір нүктелерді табу үшін кіші трек индексі де бар. Blu-ray дискілерін CD және DVD сияқты кезекті, сессиялық режимде де жазуға болады. Blu-ray дискісіндегі "трек" – бұл Blu-ray қабатының толық физикалық жад жиынтығы; CD сессияларындағы тректерге баламасы – "логикалық трек" деп аталады.
On an optical disc, a track (CD) or title (DVD) is a subdivision of its content. Specifically, it is a consecutive set of sectors (called "timecode frames" on audio tracks) on the disc containing a block of data. One session may contain one or more tracks of the same or different types. There are several kinds of tracks, and there is also a sub track index for finding points within a track. Blu ray discs can also be written in a sequential, session based mode modelled on CD and DVD. A Blu ray "track" refer to the entire physical storage of a Blu ray layer; the equivalent to tracks in CD sessions is called a "logical track".
Дыбыс жолдары
Аудио тректер CD Digital Audio үшін Red Book спецификациясында анықталған (бұл CD-нің алғашқы спецификациясы болған). Әдетте, бір ән немесе бөлім бір аудио тректен тұрады, ол 16 бит/44,1 кГц ажыратымдылығында 2 каналды шикі PCM үлгілерінен және аудио деректермен бірге мультиплекстелген субкодтан құралады. Бұл режимде әрбір сектор (фрейм деп аталады) 2352 байт аудио деректерден тұрады (1176 16 биттік үлгі немесе 588 стерео үлгі), бұл аудионың 1/75 секундына тең (сондықтан аудио деректері үшін SMPTE уақыт коды сағат:минут:секунд:кадр түрінде болады, мұнда кадр 0-ден 74-ке дейін өзгереді). Деректерді түзету үшін CIRC қатесін түзету әдісі қолданылады.
Audio tracks are defined in the Red Book specification for CD Digital Audio (which was the first CD specification). One song or movement usually comprises one audio track, containing audio in the form of raw PCM samples in 16 bit/44.1 kHz resolution in 2 channels, and a subcode multiplexed with the audio data. In this mode, each sector (called a frame) consists of 2352 bytes of audio data (1176 16 bit samples, or 588 stereo samples), which equals 1/75 second of audio (therefore SMPTE time code equivalent for the audio data consists of hour:minute:sec:frame, where frame ranges from 0 to 74). CIRC error correction is used for the data.
Салалық құрылым
Әрбір сектор (немесе "timecode frame") арналық кадрлар тізбегінен тұрады. Бұл кадрлар дискіден оқылғанда 24 биттік синхрондау үлгісінен тұрады, тұрақты тізбегі 1000 0000 0001 0000 0000 0010, дискінің басқа жерінде кездеспейді, үш біріктіру битімен бөлінеді, содан кейін EFM кодтауында 33 байт, әрқайсысы 3 біріктіру битімен. Бұл 588 биттік ұзындықтағы құрылымды (24+3+33*(14+3)) құрайды, ол арналық кадр деп аталады. Арналық кадрдағы 33 байттың 24 байты пайдаланушы деректері, 8 байты жұптық тексеру және 1 байты субкод деректерінен тұрады.
Each sector (or "timecode frame") consists of a sequence of channel frames. These frames, when read from the disc, are made of a 24 bit synchronization pattern with the constant sequence 1000 0000 0001 0000 0000 0010, not present anywhere else on the disc, separated by three merging bits, followed by 33 bytes in EFM encoding, each followed by 3 merge bits. This forms a 588 bits long structure (24+3+33*(14+3)) called channel frame. The 33 bytes in channel frame are composed of 24 bytes of user data, 8 bytes of parity, and 1 byte of subcode data.
Ішкі арналар
2352 (98 * 24) байттық секторларды (немесе кадрларды) құрайтын 98 арналы кадрлар 98 байттық субканал деректерін қамтиды, оның 96 байты қолдануға болады. Субканал байттары PQRSTUVW деп белгіленген жеке биттерге бөлінеді, ең маңыздысынан ең аз маңыздысына дейін, және сегіз параллель бит ағынын құрайды, олар арналар, субкодтық арналар немесе субканалдар деп аталады. Олар CD-нің адрестеуін және ойнатуын басқару үшін қолданылады.
The 98 channel frames which make up the 2352 (98 * 24) byte sectors (or frames) contain 98 bytes of subchannel data, of which 96 bytes are usable. The subchannel bytes are further divided to individual bits, labeled PQRSTUVW, from most to least significant bit, and forming eight parallel bitstreams called channels, subcode channels, or subchannels. These are used to control addressing and playback of the CD.
Индекстер
Әрбір CD тректің индексі болады; алайда, осы мүмкіндікті көрсетіп немесе пайдалана алатын CD ойнатқыштарды табу сирек, көбінесе кәсіби аудио жабдықтарында ғана кездеседі, әдетте радио хабарларын тарату үшін. Кез келген тректің кем дегенде 1 индексі болады, ал жиі кездесетін нәрсе – 0 индексі бар алдын ала кезең (pre-gap). "Жасырын тректер" сияқты қосымша әндер 2-немесе 3-індексте болуы мүмкін.
Each CD track has an index; however, it is rare to find a CD player that displays or can access this feature, except occasionally in pro audio equipment, usually for radio broadcasting. Every track at least has index 1, and often has a pre gap which is index 0. Additional songs, such as "hidden tracks", may have index 2 or 3.
Видео тректер
DVD-де әрбір жол атау деп аталады, себебі ол бір фильмнің атауын немесе телесериалдың бір бөлімін сақтау үшін жасалған. DVD-дегі қосымша мазмұн мен бонус мүмкіндіктері де жеке жолдарда немесе атауларда орналасқан. Субтитрлер тізімі тарау деп аталады, кітаптағы тарау сияқты. Бұл мүмкіндік оның алдыңғы нұсқасы – "Лазердиск"тен қалыптасқан, онда бір ғана атау тарауларға бөлінген болатын.
On a DVD, each track is called a title, because it is intended to hold a single movie title, or episode of a TV series. Extra content and bonus features on a DVD are also on separate tracks or titles. The sub track index is called a chapter, like a chapter in a book. This was inherited from its predecessor the LaserDisc, which contained only one title divided into chapters.
Деректер жолдары
Compact Disc спецификациясы (Қызыл кітапта анықталғандай) бастапқыда цифрлық аудио сақтау үшін жасалған, бірақ оптикалық дискілерді сақтау саласындағы негізгі қолданыстар басқа да мақсаттарға қарай кеңейді. Мұндай кеңейтулердің бірі – "Сары кітап", ол CD-ROM спецификациясын анықтайды, яғни CD дискісінде кез келген цифрлық деректерді сақтаудың стандартизацияланған әдісі. Төменгі деңгейде алынған деректер жолы аудио CD жолынан едәуір айырмашылығы жоқ, тек деректердің интерпретациясы басқа. Осы себепті CD-ROM деректерін аудио CD ойнатқышта ойнатуға болады. Дегенмен, бұл жолдардағы деректер үйлесімді аудио үлгілері емес – яғни, әрбір үлгі әдетте алдыңғы және келесі үлгілермен жоғары дәрежеде байланысты болады. Сондықтан, кодталған үлгілік мәндердің кездейсоқтығы ақ шу түрінде көрінеді, бұл реттелмеген аналогты теледидар немесе радио қабылдағышының сызылыс шуына ұқсас. Жоғары амплитуда және жиіліктердің қалыптан тыс таралуы (мағыналы аудиода кездесетінге қарағанда жоғары жиіліктерде спектрлік тығыздықтың артық болуы) көбінесе жағымсыз болып келеді және динамиктердің жылулық шектеулерін асырып, жеткілікті үлкен дыбыспен ойнатылса, зақымдануына әкелуі мүмкін. Осылайша, 1990 жылдардың соңынан бастап шығарылған көптеген CD ойнатқыштар деректер жолын анықтағанда дыбыс шығысын өшіреді. Кейбір дискілерде (мысалы, Sega Dreamcast сияқты ойын консольдары үшін) деректер жолын ойнатудан сақтандыратын қосымша Қызыл кітап аудио жолы бар.
The Compact Disc specification (as defined in the Red Book) was originally intended for storing digital audio, but mainstream applications for optical disc storage have since expanded to other uses as well. One such extension, the Yellow Book, defines the CD ROM specification a standardized method of storing arbitrary digital data in a CD track. At a low level, the resulting data track does not differ significantly from an audio CD track, other than the interpretation of the data within. Because of this, it is possible to play back CD ROM data on an audio CD player. However, the data on these tracks are not coherent audio samples that is, where each sample typically has a high degree of correlation to the one previous, and to the next. As such, the apparent randomness of encoded sample values tends to manifest as white noise, similar to the static of an untuned analog TV or radio receiver. The high amplitude and atypical frequency distribution (with excessive spectral density in the high frequencies, as compared to that commonly found in meaningful audio) is often unpleasant, and can, potentially, exceed the thermal limitations of speakers, causing damage if left to play at a high enough volume. Consequently, many CD players manufactured from the late 1990s onwards will mute the audio output when they detect a data track. Some discs for example, for game consoles such as the Sega Dreamcast contain a supplementary Red Book audio track warning the listener against playing the data tracks.