Кіріспе

Неміс қарсыласы Артур Хоффманн: Артур Хоффманн (1900 жылдың 29 қыркүйегінде Силезиядағы Неймансвальдауда дүниеге келген, 1945 жылдың 12 қаңтарында Дрезденде атқыланды) – Екінші дүниежүзілік соғыста нацистік режимге қарсы күрескен неміс қарсыласы.

Өмір

Артур Хоффманның бастауы өте қарапайым болды. Ол Силезиядағы алты үйден тұратын кішкентай поселоктан шыққан. Оның әкесі кірпіш қалаушы, ал анасы шағын шаруашылықпен айналысқан. Бала кезінде Хоффман бір сағаттық жолмен нашар жабдықталған ауылдық мектепке барып оқыды, онда мұғалімнің құрметін шұжық сыйлап табуға болатын, бірақ Хоффман отбасының мұндай мүмкіндігі жоқ еді. Сегізінші сыныпты бітірген соң, Хоффман ағаш шеберлігіне оқуға берілді. 1917 жылы ол «Неміс ағаш өңдеушілер одағына» (Deutscher Holzarbeiterverband) қосылды. 1917 жылдың ақпанында, Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Хоффман Позенде (қазіргі Познань, Польша) 29-шы инженерлік бөлімге шақырылды, онда оның әріптестері оны әскерлер кеңесіне сайлады. 1919 жылы ол болашақ әйелі Дора Хёригпен Силезиядағы туысын қонаққа барғанда танысты. Бірақ көп ұзамай Хоффман саяхатқа кетіп қалды. Ол Германияны аралап, ақыры Делицшке жетті, онда Веймар Республикасының саяси оқиғаларын жақсы түсінді. Хоффман Германиядағы қараша революциясының нәтижелерін қорғауға белсенді қатысты, және осы үшін Торгау соты оны бейбітшілікті бұзды деп танып, екі жыл он айға түрмеге жапты. Алайда, ол бір жыл тоғыз айдан кейін кешіріммен босатылды. Хоффман 1923 жылдың 19 мамырында Дораға үйленді. Олардың бір қызы мен үш ұлы болды.

Саяси қызмет

1922 жылы Артур Хоффман Германия Коммунистік партиясына (КПД) және 1926 жылы Rotfrontkämpferbund (RFB) ұйымына қосылды; 1927 жылдан бастап ол Батыс Саксония RFB аудандық басшылығының құрамында болды. 1929 жылы RFB-ға тыйым салынғаннан кейін Хоффман сол кездегі Ішкі істер министрі Карл Северингтің қатысуымен демонстрациялар ұйымдастырғаны үшін үш апта қамауда отырды. Бірақ сол жылы ол Лейпциг қалалық парламентіне өкіл болып сайланды. 1931 жылы қару-жарақ сатып алуға әрекеттенгені үшін бес жылға түрмеге кесілді. Ол келесі жылы босатылды, алайда тағы да рақымшылық актісі арқасында.

Қарсылық іс-әрекеттері

1933 жылы нацистер билікті басып алғаннан кейін, оның пәтеріне полиция мен SA әскерлері шабуыл жасап, оны тұтқындауға тырысқаннан кейін, ол қашып құтылуға үкі болды. Хоффманнды КПД антифашистік қарсылықты ұйымдастырушы ретінде Кемництегі жасырын қозғалысқа жіберді, бірақ қарашада оны ұстады. 1934 жылы ол "елге опасыздық жасау" үшін Валдхайм еңбек түрмесінде (Зухтхаус) үш жылға сотталды. 1937 жылы мерзімі бітіп, ол "қорғауға алу" шарасымен қамалды, бірақ жақсы мінез-құлқы үшін 20 желтоқсанда босатылды. Ол бірнеше ай Саксенбургте, содан кейін Бухенвальд концлагерінде отырды, алғашқысы жабылғаннан кейін. Ол енді саяси қызметпен айналыспайтынын жазбаша растауға мәжбүр болды. 1938 жылдан 1944 жылға дейін Хоффманн Лейпцигтегі антифашистік қарсылықты ұйымдастырушылар тобында болды, бұл топ Георг Шуманға қатысты және Шуманн-Энгерт-Крессе тобының бір бөлігі еді. Ол түрлі қару-жарақ зауыттарында ынтамен жұмыс істеді, оның саяси мақсаты өндірісті бұзу және саботаж жасау болатын. 1943 жылдан бастап ол "Еркін Германия Ұлттық Комитетімен" (Nationalkomitee Freies Deutschland; NKFD) де бірлесіп жұмыс істеді.

Тұтқындау, сотталу және өлім

1944 жылы Хоффман отбасымен бірге 19 шілдеде қайтадан тұтқындалды. 22 және 23 қарашада Volksgerichtshof-тің екінші сенаты алдында өткен сот процесі оны соғыс күштерін әлсірету (Wehrkraftzersetzung), мемлекетке қарсы қастандық жасауға сөз байласу және жауға көмектесу (Feindbegünstigung) қылмыстары үшін кінәлі деп таныды, соның салдарынан өлім жазасы берілді. Альфред Франк, Карл Юнгблут, Георг Шварц және Уильям Зипперер Хоффманмен бірге сотталды. 1945 жылдың 12 қаңтарында Лейпцигтегі Мюнхнер-Плацтағы ату алаңында жаза орындалды.

Құрметтер

1945 жылдың 1 тамызынан бастап Лейпцигтегі Байришер алаңынан Конневицке дейінгі басты көше Артур Хоффманн көшесі (бұрынғы атауы Байрише көшесі) деп аталады. Артур Хоффманн және оның отбасы сол жерде тұрған. 1992 жылға дейін Лейпцигтегі (Бернхард Геринг көшесі 107) үшінші политехникалық орта мектеп (3. Политехникалық жоғары мектеп) Артур Хоффманн атындағы жоғары мектеп деп аталды.