Кіріспе

Ирландия үкіметінің Сыртқы істер министрлігі (DFA) (An Roinn Gnóthaí Eachtracha) – Ирландияның Еуропалық Одақ және бүкіл әлемдегі мүдделерін қорғауға жауапты үкіметтік ведомствосы. Министрлікке Сыртқы істер министрі басшылық етеді.

Тарих

Сыртқы істер департаменті 1919 жылғы 22 қаңтарда, Дэйл Эранның отырысының екінші күні құрылды. 1921 жылдың тамызына дейін шетелде сегіз "ресми" миссия жұмыс істеді: Франция, Италия, АҚШ, Ұлыбритания, Германия, Ресей, Аргентина және Чили. Ұлыбританиядан басқа, басқа ешбір Достастық елінің Вашингтонда тәуелсіз өкілдігі болған жоқ.

Белгілі министрлер

Жылдар бойы бірқатар Сыртқы істер министрлері Ирландияның Ұлыбританиямен қарым-қатынасын қайта анықтады және Ирландияға Еуропалық Одақ пен Біріккен Ұлттар Ұйымы сияқты ұйымдарға қосылып, маңызды рөл атқаруға мүмкіндік берді. Олардың қатарына мыналар кіреді:

Эмон де Валера – ең ұзақ қызмет еткен Сыртқы істер министрі ретінде, де Валера Ұлттар Лигасы Кеңесінің президенті болды, Кеңес Одағының қабылдауын қолдады, Ирландияның Ұлыбританиямен қарым-қатынасын қайта анықтады және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ирландияның бейтараптық саясатын ұстанды. Шон МакБрайд – МакБрайдтың министрліктегі қысқа мерзімінде Ирландия Британдық Достастығынан шықты, НАТО-ға қосылудан бас тартты және Еуропа Кеңесінің мүшесі болды. Фрэнк Айкен – тағы да ұзақ қызмет еткен министр Айкен мүмкіндігінше Біріккен Ұлттар Ұйымында және Еуропа Кеңесі сияқты басқа халықаралық форумдарда Ирландия үшін тәуелсіз ұстаным қабылдады. Ол БҰҰ-ға "Айкен жоспарын" ұсынды, бұл Таяу Шығыста қарусыздандыру мен бейбітшілікті біріктіру мақсатында болды және 1968 жылы Мәскеуде ядролық қаруды таратпау туралы шартқа қол қойған алғашқы министр болу құрметіне ие болды. Лиам Косгрейв – 1954 жылдан 1957 жылға дейін министр ретінде Косгрейв сауда талқылауларына қатысты және 1955 жылы Еуропа Кеңесінің Министрлер Комитетінің төрағасы болды. Ол сондай-ақ Ирландияның Біріккен Ұлттар Ұйымына қабылдануына табысты жетекшілік етті және 1956 жылы Бас Ассамблеядағы алғашқы сөзінде Ирландияның сыртқы саясатын ондаған жылдарға анықтады. Патрик Хиллери – төрт жылдық өкілеттігі кезінде Хиллери Ирландияның Еуропалық экономикалық қауымдастыққа (ЕЭҚ) мүшелігін келіссөздер арқылы жүзеге асырды және британдық парашютистер Дерриде он үш қарусыз азаматты өлтіргеннен кейін ("Қанды жексенбі" деп белгілі) ол Нью-Йорктегі Біріккен Ұлттар Ұйымына барып, Солтүстік Ирландия көшелерінде БҰҰ-ның бейбітшілік сақтау операциясына қатысуын талап етті. Гаррет Фицджеральд – 1973 жылы, Ирландия Еуропалық экономикалық қауымдастыққа (ЕЭҚ), қазіргі Еуропалық Одаққа (ЕО) қосылғаннан кейін көп ұзамай Сыртқы істер министрі болды. Экономика және журналистика саласындағы білімімен, сондай-ақ зерек және кең көрісті саясаткер ретінде, оның инновациялық көзқарастары, энергиясы және француз тіліндегі еркін сөйлеуі 1975 жылдың екінші жартысында Еуропа Кеңесінің алғашқы төрағалығын Ирландияның сәтті өткізуіне мүмкіндік берді. Ол ЕЭҚ Жалпы істер жөніндегі Кеңесінің төрағасы ретінде көп саяхаттады. Сыртқы істер министрлігіндегі қызметі оған кейіннен партияның жетекшісі болуға көмектесті.

Құрылымы

Сыртқы істер департаментінің миссиясы – Ирландияның саяси және экономикалық мүдделерін Еуропалық Одақта және бүкіл әлемде ілгерілету, Ирландияның халықаралық бейбітшілікке, қауіпсіздікке және дамуға үлесін Еуропалық Одақ арқылы да, Біріккен Ұлттар Ұйымы сияқты халықаралық ұйымдарға белсенді қатысу арқылы да қолдау. Департамент бірнеше бөлімдер мен бөлімшелерден тұрады:

Англо-ирланд бөлімі Англо-ирланд қатынастарымен және Солтүстік Ирландия мәселелерімен айналысады. Екіжақты экономикалық қатынастар бөлімі Ирландияның әлем елдерімен екіжақты экономикалық байланыстарын қамтамасыз етеді. Корпоративтік қызметтер бөлімі департаменттің күнделікті басқаруына жауапты. Мәдениет бөлімі Ирландияның мәдени байланыстар бағдарламасын басқарады. Даму және ынтымақтастық дирекциясы Ирландияның даму саясатын жүргізуге және Ирландияның көмек бағдарламасын басқаруға жауапты. Еуропалық Одақ бөлімі Ирландияның Еуропалық Одақ аясындағы ұстанымын үйлестіреді. Инспекциялық бөлім департаменттің шетелдегі миссияларының жұмысын бағалайды және бас кеңседегі бөлімдер мен кеңселерді тексеріп отырады. Irish Abroad Unit эмигранттарға көмек көрсететін қызметтерді ілгерілетумен және департаменттің ерікті сектордағы ирланд эмигранттарына қызмет көрсетумен айналысатын ұйымдарға бағытталған қаржылық қолдауды басқарумен айналысады. Заң бөлімі департаментке заңдық кеңес береді және халықаралық келісімдерді келісуде жауапты. Консулдық және паспорттық бөлім консулдық қызметтерді басқаруға және ирланд азаматтарына паспорттар беруге жауапты. Саяси бөлім халықаралық саяси мәселелерге жауапты және Ирландияның Еуроодақтың ортақ сыртқы және қауіпсіздік саясатына қатысуын басқарады. Баспасөз бөлімі ішкі және халықаралық БАҚ-ты Ирландияның сыртқы саясатындағы жаңалықтар туралы хабардар етеді. Хаттама бөлімі Ирландияға арнайы қонақтардың сапарын және Президенттің шетелге сапарын ұйымдастыруға және басқаруға, сондай-ақ Вена конвенциясы бойынша Ирландияның міндеттемелерін орындауға жауапты. 2016 жылы Сыртқы істер департаментінде 1470 қызметкер жұмыс істеді, оның 320-ы шетелде орналасқан.