Кіріспе

Гренвилл Кларк (5 қараша 1882 – 13 қаңтар 1967) – 20 ғасырдағы американдық Уолл-стрит заңгері, Root Clark & Bird (кейін Дьюи Баллантайн, содан кейін Дьюи & Лебоуф) компаниясының құрылтайшысы, Гарвард корпорациясының мүшесі, «Дүниежүзілік құқық арқылы әлем бейбітшілігі» кітабының бір авторы және Нобель бейбіт сыйлығына үміткер болған. Ұлттық тарихи тізілім (АҚШ Ішкі істер министрлігі, Ұлттық саябақтар қызметі) Кларкты «халықаралық заңгер және әлемдік ұйымдардың заңдық архитекторы» деп атады, ол «әлемдік бейбітшілікке қол жеткізуде белсенділік танытып, үкіметтік мәселелер бойынша кеңесші болды». Одан әрі, ол «Біріккен Ұлттар Ұйымының хартасын жасауға қатысты, «Бейбітшілік жоспары» кітабының авторы және «Дүниежүзілік бейбітшілік туралы заң» кітабының бір авторы болды. Ол төрт АҚШ президентіне кеңесші болды, Әскери оқу лагері қауымдастығының (1917) негізін қалаушы және Платцбург қозғалысының жетекшісі, сондай-ақ 1940 жылғы Селективті қызмет туралы заңды әзірледі. Кларк 1945 және 1965 жылдары Морс фермасында өткен Дублиннің екі бейбітшілік конференциясын ұйымдастырды, оның нәтижесінде Біріккен әлем федералистері құрылды.

Өмірбаян

Гренвилл Кларк 1882 жылғы 5 қарашада Нью-Йорк қаласында дүниеге келген. Оның ата-анасы Луис Кроуфорд Кларк және Мариан де Форест Кэннон болды. Оның әкесі Гарвард университетінде оқып, өмірінің соңына дейін Уолл-стриттегі әкесінің банк фирмасында (Кларк, Додж және Компания) жұмыс істеді. Оның анасы банкир полковник ЛеГранд Бутон Каннонның (1815–1906) немересі болды; отбасы Манхэттендегі оның әкесінің үйінде тұрды. Оның үш бауыры және бір қарындасы болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Кларк Нью-Йорк штатының Платсбург қаласында азаматтардың әскери оқу лагерін құруға және әскери дайындық түрлерін ұйымдастыруға көмектесті. 1940 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс ардагерлері тобы – Әскери оқу лагерлері қауымдастығының мүшесі ретінде Кларк Берк Уодсворт заң жобасын жазды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Кларк қайтадан әскери дайындыққа көмектесті, соның ішінде 1940 жылғы Селективті оқыту және міндетті әскери қызмет туралы заңның жобасын жасауға қатысты. 1940 жылдан 1945 жылға дейін ол соғыс министрі Генри Л. Стимсонның құпия кеңесшісі қызметін атқарды.

Мұра

1937 жылы Эдгар Сноу өзінің "Қытай үстіндегі қызыл жұлдыз" атты кітабын Кларкқа арнап, былай деп жазды: "Өз уақытынан биік болған Гренвилл Кларкқа: 'Оның қабірінде адамзаттың үміті әлі де бағынбаған күйде тәтті ұйықтады.' – Эмерсон." 1958 жылы жарық көрген "Дүниежүзілік заң арқылы әлемдегі бейбітшілік" кітабы Кларктың ең маңызды мұрасы болып саналады. 1969 жылы Кларк Кларк ботаникалық бағын Бруклин ботаникалық бағына табыс етті. 1985 жылы АҚШ пошта қызметі Кларктың есімін сақтап, оның суретін 39 центтік "Ұлы американдықтар" (1980-2000) сериясының пошта маркасында бейнеледі.