Кіріспе

Бхопал агенттігі – Британдық Үндістанның отарлық Орталық Үндістан агенттігінің бір бөлімі, британдықтардың Британдық Үндістанның шегінен тыс жерде орналасқан бірнеше тәуелсіз княздық мемлекеттермен қарым-қатынасын басқарған британдық саяси құрылым.

Тарих

Агенттік 1818 жылы Үшінші англо-маратха соғысының аяқталуымен құрылды және Бхопал (ең ірі және атақты), Хилчипур, Курвай, Нарсингарх, Мухаммадгарх, Патари және Бхопалды қоршап жатқан Раджгарх секілді княздіктерді, сондай-ақ Гвалиор мемлекетіне қарасты Бхилса және Исагарх аудандарын, ал Раджпутанадағы Тоңк мемлекетіне қарасты Сирондж ауданын қамтыды. Агенттіктің басшысы Үндістанның британдық генерал-губернаторы тағайындады. 1854 жылы Бхопал агенттігі жаңа құрылған Орталық Үндістан агенттігінің құрамына енді. 1895 жылы Гвалиордағы Бхилса және Исагарх аудандары Бхопал агенттігінен Гвалиор резиденциясына берілді. 1931 жылы Үлкен Девас және Кіші Девас княздіктері агенттікке қосылды, ал 1933 жылы Макрай мемлекеті Орталық провинциялар мен Берардан берілді. Бхопал агенттігі 1947 жылғы 15 тамызда, түн ортасында Британдық Үндістан тәуелсіздік алған кезде өзінің қызметін тоқтатты, сонымен қатар княздік мемлекеттер мен британдықтар арасындағы барлық шарттар күшін жойды. Британдықтар кеткеннен кейін осы мемлекеттердің билеушілері Үндістан доминионына қосылды, ал Бхопалдан басқалары Мадхья-Бхарат штатына біріктірілді, ал Бхопал Бас комиссардың провинциясы болды. 1956 жылғы 1 қарашада Мадхья-Бхарат және Бхопал Мадхья-Прадеш штатына біріктірілді.

Мемлекеттер мен аумақтар

1931 жылға дейін агенттік құрамында тоғыз княздық мемлекет, сондай-ақ такурлар мен басқа да ұсақ территорияларды билеген бірнеше иеліктер болған.