Кіріспе

Британдық Үндістанның бұрынғы провинциясы

Аджмер Мервара (сондай-ақ Аджмер провинциясы және Аджмер Мервара Кекри деп те аталады) – тарихи Аджмер аймағындағы Британдық Үндістанның бұрынғы провинциясы. Аумақ 1818 жылғы 25 маусымдағы келісім бойынша Даулат Рао Синдия британдықтарға өткізілген. 1861 жылға дейін Бенгалия басқармасының құрамында болды, содан кейін Солтүстік-Батыс провинцияларының бөлігіне айналды. Соңында 1871 жылғы 1 сәуірде Аджмер Мервара Кекри ретінде жеке провинция құрылды. 1947 жылғы 15 тамызда британдықтар Үндістаннан кеткен кезде тәуелсіз Үндістанның бір бөлігі болды. Провинция Аджмер және Мервар аудандарынан тұрды, олар Британдық Үндістанның қалған бөлігінен физикалық тұрғыдан бөлініп, Раджпутана княздықтарының арасында анклав құрады. Британдық үстемдікті мойындаған жергілікті ақсүйектер басқарған осы княздықтардан айырмашылығы, Аджмер Мервара тікелей британдық әкімшілік басқаруда болды. 1842 жылы екі аудан бір комиссардың басқаруында болды, содан кейін 1856 жылы бөлініп, Шығыс Үндістан компаниясы басқарды. Ақырында, 1858 жылдан кейін, Индияның генерал-губернаторының Раджпутана агенттігіндегі өкіліне бағынышты бас комиссар басқарды.

Аумағы мен географиясы

Облыстың ауданы 2710 шаршы мильді (7,019 км2) құрайды. Орталығында Аджмер қаласы орналасқан плато Солтүстік Үндістанның жазықтарындағы ең жоғары нүкте саналады; оны қоршаған төбелер шеңберінен ел барлық жағынан – шығысқа, оңтүстікке, батысқа қарай өзен аңғарларына, ал солтүстікке Тар шөлі аймағына қарай еңістеп төмендейді. Аравалли тау тізбегі – аймақтың ерекше белгісі. Аджмер мен Насирабад арасында созылған таулар Үндістан құрлығының суайырымын көрсетеді. Оңтүстік-шығыс беткейлеріне жауған жаңбыр Чамбалға, одан әрі Бенгал шығанағына ағып түседі, ал солтүстік-батыс беткейлерінен жауған жаңбыр Луни өзеніне құяды, ол Кютчтің Раннасына жетіп аяқталады. Облыс құрғақ аймақтардың шекарасында орналасқан; ол солтүстік-шығыс және оңтүстік-батыс муссондарының арасындағы даулы жер және олардың ешқайсысының да ықпалына ілеспейді. Оңтүстік-батыс муссоны Бомбейден Нармада аңғарына дейін соғып, Немучтың үстіртін кесіп өтіп, Малва, Жалавар және Котаға, сондай-ақ Чамбал өзенінің бойындағы аймақтарға мол жауын-жаңбыр сыйлайды.

Тәуелсіздік алғаннан кейінгі кезең

1947 жылы бөлінісіп, тәуелсіздік алғаннан бастап 1950 жылға дейін Аджмер Мервара жаңа Үндістан Доминионының провинциясы болып қалып келді. 1950 жылы ол Аджмер штатына айналды, ал 1956 жылдың 1 қарашасында Раджастан штатына қосылды. 1952 жылғы «Раджастан жер реформалары және жер иеліктерін қайтару туралы» заң Раджастандағы жер реформаларының құқықтық тарихындағы маңызды кезең болды, одан кейін 1955 жылғы «Раджастан жерді жалға алу туралы» заң қабылданды, ол Раджастанның барлық аймағына қолданылды. Осы заңның басымдылығы қолданыстағы жалға алушыларға көмектесті және олардың құқықтары тиісінше сақталды. Қазір аймақтағы негізгі жер иелері – жаттар.