Боливиядағы жабайы табиғатты қорғау және құтқару ұйымы
Comunidad Inti Wara Yassi
Боливиядағы CIWY ұйымы – жабайы табиғатты қорғаумен айналысатын үлкен құрылтай. 500-ге жуық жануарды құтқарып, оларға көмек көрсетеді, білім беру жұмыстарын жүргізеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Боливиялық жабайы табиғат құқықтары мен құтқаруға бағытталған үкіметтік емес ұйым Comunidad Inti Wara Yassi (CIWY) – Боливияның қоршаған ортаны қорғау жөнінде білім беру және ауру, зәрезартталған және тастап кетілген жабайы жануарларға күтім көрсетуге арналған үкіметтік емес ұйымы. Бұл елдегі тартылып алынған жануарлардың ең ірі орталығы. Қазіргі уақытта шамамен 500 жануарға қамқорлық жасалып жатыр, олардың көпшілігі заңсыз жануар саудасынан құтқарылған. Ұйым сондай-ақ жануарлар құқықтарын қорғау және табиғатты сақтау туралы экологиялық белсенділік пен білім беру жұмыстарын жүргізеді. Атау үш түпкілікті тілден алынған сөздерден тұрады, кечуа, аймара және чиригуано гуарани тілдерінде күн, жұлдыз және ай деген мағынаны білдіреді. CIWY халықаралық еріктілердің көмегімен жұмыс істейді, олар кемінде екі аптаға келеді.
Bolivian NGO focused on wildlife rights and rescue
Comunidad Inti Wara Yassi (CIWY) is a Bolivian non governmental organization dedicated to environmental education and the care of sick, mistreated and abandoned wildlife. It is the country's largest destination for confiscated wildlife and currently cares for around 500 animals, most of them rescued from the illegal wildlife trade. The organization also carries out environmental activism and education about animal rights and conservation. The name comprises words from three indigenous languages meaning sun, star and moon in the Quechua, Aymara and Chiriguano Guaraní languages. CIWY is supported by international volunteers that stay for a minimum of two weeks.
Тарих
1986 жылы Хуан Карлос Антезана мен Тания "Нена" Балтазар Ла-Пастың Эль-Альто ауданында мұқтаж жастармен жұмыс істеуді бастады. Олар аймаққа көшіп келген шахтерлер балаларының қажеттіліктерін қолдауға, альтернативті білім беруге, ағаш өңдеу, тігін, жылыжайларда бау-бақша шаруашылығы және басқа да іс-шараларды ұйымдастыруға көмектесті. Білім беру бағдарламасы аясында балалар Ла-Пастың Юнга аймағына саяхаттар жасады. Мұндай бір саяхат барысында олар адамның қоршаған ортаға тигізетін зиянын және жануарлар дүниесіне егіс алқаптарын өртеудің әсерін көрді. Бұл балаларға терең әсер етті, олар орманды және табиғатқа зиян келтіретін басқа да іс-әрекеттерді жоюдың зиянын жұртшылыққа көрсету мақсатымен экологиялық қозғалыс құруға келісті. Ла-Пас, Оруро, Санта-Круз, Сукре және Кочабамба қалаларында митингілер өтті. Бұл жастар CIWY ұйымының қоршаған ортаның қырылуы туралы хабардарлықты арттырудағы алғашқы күш-жігерінің маңызды бөлігі болды. Тағы бір саяхат кезінде балалар жабайы жануарларға жасалған ашкөздікке куә болды: олар Рурренабаке қаласындағы бір барда ұсталған жәндік маймылды тапты. Антезана мен Балтазар маймылды құтқарып, емдеп, табиғатқа қайтарды. Бірақ маймыл Рурренабакеге қайта оралып, қайтадан тұтқынға алынды. Антезана мен Балтазар мұндай жануарларды қорғау үшін жабайы табиғат қорығының қажеттігін түсінді. CIWY 1992 жылы ресми түрде құрылды. 1996 жылға дейін ұйым Ла-Пастағы жапон бағында құтқарылған жануарлармен жұмыс істеді және оларға күтім жасады. Inti Wara Yassi (FIWY) достары 2008 жылы Ұлыбританияда тіркелген қайырымдылық қорына айналды, ал оның басқарушысы – әйгілі приматолог Джейн Гудолл. 2009 жылы доктор Гудолл CIWY ұйымына келді. Ол CIWY-ның жануарлар мен қоршаған ортамен жұмысын қолдау үшін Machía және Ambue Ari парктеріне барды. CIWY COVID-19 пандемиясы кезінде халықаралық еріктілердің саяхаттау мүмкіндігі болмағандықтан қиын жағдайға түсті. 2021 жылы Лаура Коулменнің Ambue Ari паркіндегі CIWY ұйымымен өткен уақыты туралы "Пума жылдары" атты мемуары жарық көрді. Ол жарық көргеннен кейін Amazon-да ең көп сатылатын кітаптардың біріне айналды. Кітаптан түскен табыс CIWY ұйымына беріледі. Халықаралық науқанға қарамастан, жол құрылысы 2010 жылы басталды. Жолдың құрылысы топыраққа нұқсан келтіріп, ауыр жаңбыр кезінде көшкіндерге себеп болды, бұл жылдың көп бөлігінде жолды өтпейтін етіп қана қоймай, CIWY ұйымының күш-жігеріне қатысты мекендеу ортасының одан әрі жоғалуына да әкелді. 2009 жылы Джейн Гудолл Вилла Тунариге жолдың бұзылуына қарсы сөйлеу үшін келді. 2010 жылы жол құрылысының салдарынан жерді жоғалту нәтижесінде төрт пума Jacj Cuisi паркіне көшірілді.
In 1986, Juan Carlos Antezana and Tania "Nena" Baltazar began working with impoverished youth in a small neighborhood in El Alto, La Paz. They worked to support the needs of miners' children who had relocated to the area, providing alternative education including carpentry workshops, tailoring, horticulture in greenhouses and other activities. As part of the education program, the children were taken on field trips to the Yungas region of La Paz. During one such trip, the children witnessed the effect of man's impact on the environment and the effect that slash and burn agriculture has on wildlife. This deeply affected the children, and they agreed to create an environmental movement with the aim of showing the public the negative effect of destroying the rainforest and other activities that cause damage to nature. Marches were held in La Paz, Oruro, Santa Cruz, Sucre and Cochabamba. These youth formed an integral part of CIWY's early attempts to raise awareness of environmental destruction. During another field trip, the children witnessed blatant abuse of wildlife: they found a spider monkey in the city of Rurrenabaque kept in a local bar. Antezana and Baltazar rescued, treated, and released the monkey. However, the monkey returned to Rurrenabaque and was again captured. Antezana and Baltazar realized a wildlife sanctuary would be necessary to protect these animals. CIWY was formally organized in 1992. The organization worked with and cared for rescued animals in a Japanese garden in La Paz until 1996, when the mayor of Villa Tunari granted conditional use of Parque Machía for the organization's rescue efforts. Friends of Inti Wara Yassi (FIWY) became a registered UK charity in 2008, with the famous primatologist Jane Goodall as its Patron. CIWY enjoyed the privilege of being visited by Dr. Goodall in 2009. She visited Parque Machía and Parque Ambue Ari to support CIWY’s work with animals and the environment. CIWY was devastated during the COVID 19 pandemic as international volunteers were unable to travel. In 2021, The Puma Years, a memoir by Laura Coleman was published about Coleman's time with CIWY at Parque Ambue Ari. It became a number one bestseller on Amazon upon release. Proceeds from the book are being donated to CIWY. Despite an international campaign against the road, construction began in 2010. The road has loosened ground soil, causing landslides during the heavy rainy seasons, not only making the road impassable for much of the year, but also contributing to further loss of habitat for CIWY's efforts. In 2009, Jane Goodall visited Villa Tunari to speak against the destruction of the road. In 2010, four pumas were relocated to Parque Jacj Cuisi as a result of land loss due to the road's construction.
Амбуэри саябағы
Parque Ambue Ari – Санта-Круз және Тринидад қалалары арасында, Санта-Круз департаментінде орналасқан 800 гектарлық жабайы табиғат қорығы. Parque Machia жерінен өзгешелігі, Parque Ambue Ari жері CIWY-ге тиесілі. Ол 2002 жылы жергілікті какао фермерінен сатып алынған. Қорық өздігінен жұмыс істеу үшін және құтқарылған жануарлардың саны артуына байланысты оларды орналастыру мақсатында ашылды. "Амбуэ Ари" деген сөз жергілікті гуарайо тілінде "жаңа күн" деген мағынаны білдіреді. Parque Ambue Ari-дегі табиғи орта ягуарлар, пумалар, оцелоттар, экзотикалық құстар, тапирлер, коатилер және қызыл ұрандайтын маймылдарды күтуге өте қолайлы; алайда, жергілікті шаруалар қорық жеріне еніп, аумағында аңшылар табылған. Ұйым барлық жануарлардың медициналық қамтамасымен айналысады, ал еріктілер клеткаларды тазалауға, жануарларды тамақтандыруға, оларға қосымша жағдай жасауға және құрылыс немесе жөндеу жұмыстарына көмектеседі.
Parque Ambue Ari is an 800 hectare wildlife sanctuary located in the department of Santa Cruz between the cities of Santa Cruz and Trinidad. Unlike the land used in Parque Machia, Parque Ambue Ari's is owned by CIWY. It was purchased in 2002 from a local cacao farmer. The sanctuary was opened in order to work more independently and to house an increasing number of rescued wildlife. 'Ambue Ari' means "new day" in the native language Guarayo. The natural habitat within Parque Ambue Ari is an ideal location to care for jaguars, pumas, ocelots, exotic birds, tapirs, coati and red howler monkeys; however, local farmers have encroached on the sanctuary's land and hunters have been found within its territory. The organization is in charge of the medical aspects of all animals while volunteers help by cleaning cages, feeding the animals, providing enrichment, and assisting in construction or maintenance.
Жақсылық паркі
2008 жылы Рурренабакеден тыс жерде үшінші пана: Parque Jacj Cuisi құру үшін қосымша жер сатып алынды. Jacj Cuisi 300 гектар жерді қамтиды, ол Сан-Буэнавентура ауылынан шамамен 35 км қашықтықта орналасқан. Оның орналасуы CIWY жұмысының дамуы үшін маңызды, себебі ол 1,8 миллион гектарлық Мадиди ұлттық паркімен байланысты, және қайта оңалту бағдарламалары үшін өте қолайлы жер. "Jacj Cuisi" дегені жергілікті мосетан такана тілінде "арман жері" деген мағынаны білдіреді. CIWY-ді сондай-ақ француздық жануарларды қорғау ұйымы One Voice және құтқарылған маймылдарға күтім көрсететін британдық ұйым The Monkey Sanctuary қолдайды. 2011 жылы Луис Моралес The Monkey Sanctuary-ге барып, көмек көрсетті. 2010 жылы Балтазар мен CIWY тағы да мойындалды, бұл жолы француздық жануарларды қорғау ұйымы. One Voice ұйымымен бірге Эйфель мұнарасының астында жануарлар құқығы үшін үнсіз наразылыққа қатысқаннан кейін, One Voice Балтазарға көлік сатып алуға арналған қаржылай көмек ұсынды. 2011 жылы бұл қаражат CIWY-нің алғашқы көлігін сатып алуға жұмсалды.
In 2008, additional land was purchased outside Rurrenabaque to found a third sanctuary: Parque Jacj Cuisi. Jacj Cuisi encompasses 300 hectares located approximately 35 km from the village of San Buenaventura. Its location is important for the development of CIWY's work, as it is linked to the Madidi National Park, a 1.8 million hectare reserve and an ideal land for reintroduction programs. 'Jacj Cuisi' means "land of dreams" in the native language Mosetan Tacana. CIWY is also supported by One Voice, a French animal rights organization; and The Monkey Sanctuary, a British organization that cares for rescued monkeys. In 2011, Luis Morales visited and assisted The Monkey Sanctuary. In 2010, Baltazar and CIWY were again recognized, this time by , a French animal rights organization. After participating with One Voice in a silent protest for animal rights below the Eiffel Tower, One Voice offered Baltazar a donation to be used for the purchase of a vehicle. In 2011, the funds were used to purchase CIWY's first vehicle.