Кіріспе

Ilkka Heilä жазған фин комиксі. 2009 жылы комикс шамамен 50 газетте жарияланды. Комикс – Б. Виртанен атты әдеттегі фин еркегінің отбасы және жұмыс өмірі туралы. Оның толық аты ешқашан ашылмайды, және фин тілінде «Б» әрпімен басталатын есімдер өте сирек кездеседі, тіпті мүлдем жоққа шығарылуы мүмкін, себебі бұл әріп фин тілінде тек қана қарыз сөздерде ғана қолданылады. Ол үйленген және тұрақты жұмысы бар, бірақ екеуі де оған үнемі қиындық туғызады, өйткені үйде әйелі оны жалықтырады, ал жұмыста басшылары оған қысым көрсетеді. Комикстің негізгі оқиғасы Б. Виртанен жұмыс істейтін кеңседе өтеді. Оның жұмыс берушісі Oy Firma Ab, яғни сөзбе-сөз «Компания ЖШС» деп аталады; компанияның қандай саламен айналысатыны нақты айтылмайды, бірақ зауыт туралы айтылғандықтан, компанияда қандай да бір өндіріс бар екені белгілі. Heilä B әрпін сұхбатында былай түсіндірді: Heilä 1989 жылы газет комиксі байқауы үшін бұл кейіпкерді жасаған, және ол есімді ойлағанда, бірінші нәрсе осы болды. Сол кезде адамдар «А» және «В» класты азаматтар туралы әңгімелесетін. Б., әрине, екінші класты емес, бірақ оның өмірі де «А» класты емес. Серияның идеясы қарапайым – барлығы оны басып кетеді. Ол осы идея бойынша шамамен 20 комикс жасады және байқауда ортақ екінші орынды иеленді. Виртаненнің атының әлдебір әрпімен белгіленуінің өзі ерекше жайт емес. Комиксте Виртаненнің өзінің аты ұятты болғандықтан осылай істегені айтылады. Бір комиксте оның аты әріптестеріне (бірақ оқырман үшін цензураланған) ашылады, және жұрт күліп кетеді. Виртанен – Финляндиядағы ең көп таралған тегінің бірі. Комиксте бірнеше қайта-қайта келетін әзілдер бар. Мысалы, Б. Виртанен компания сауалнамасын толтырады. Шыншыл сын айту мүмкін емес, себебі тек оң немесе одан да жақсы жауаптар ұсынылады. Егер жағымсыз жауаптар болса, басшылар Виртаненді «бұрыс» жауап бермеу үшін қорқытады. Тағы бір мысал – үнемі істен шығып тұратын көшіру машинасы.

Кейіпкерлер

Б. Виртанен – басты кейіпкер. Орта жастағы, кеңседе шаршап, қорланған жұмыскер. Ол кем дегенде он жеті жылдан бері жұмыс істейді. Үйде әйелі оны басып-жатады, ал ұлы оны аяқ астынан тепкілейді. Кейде жоғары лауазымдағыларға, отбасына, тіпті мысығына қарсы тұруға тырысады, бірақ көбінесе сәтсіздікке ұшырайды. Арми – Б. Виртаненнің үстемдік танытатын әйелі. Ол күндерін "Me Siskot" ("Біз, қарындастар") журналын оқып, теледидар көрумен өткізеді. Әдетте ас үйде тамаша сәтсіздіктерге ұшырайды және отбасының жейтін тағамын дайындауға шамасы келмейді. Ол артық салмақты және кейде диета жасау туралы ой жасайды, бұл одан да нашар тамаққа және күйеуіне жаттығуларды міндеттеуге әкеледі. Марко – Б. Виртаненнің ұлы. Мектеп оқушысы, ата-анасына қарсы келеді, мектепте нашар оқиды, темекі шегеді және түрлі заңсыз әрекеттермен айналысады. Кейде ата-анасының заттарын, мысалы, көлігін сату арқылы қосымша ақша табуға тырысады. Паси – Б. Виртаненнің мысығы. Виртанен Пасиді ең жақсы досы деп есептейді, бірақ мысық мейірімді және жайлы отбасылық жануар болғанымен, отбасылық иерархияда жоғары тұрғандай көрінеді. Виртанен тіпті Пасиді креслодан да түсіре алмайды. Рейно Мурикка – кеңседегі жоба жетекшісі және Б. Виртаненнің тікелей бастығы. Ол семіз, тоқшыма және орта жастағы. Б. Виртаненге қатал қарайды және оны жиі кешкі ауысымда жұмыс істеуге мәжбүрлейді. Виртаненнің жақсы жұмысын өзіне таңсық етеді. Ол қарапайым адам ретінде бейнеленген, көшірме машинасын немесе компьютерді пайдалана алмайды. Мурикка әлі анасы Сельма Муриккамен бірге тұрады және танысу немесе қарым-қатынас тәжірибесі аз, бірақ мисс Жантуненге ғашық. Оның Антеро есімді егіз інісі бар. Сельма Мурикка – Рейно Мурикканың қамқор, бірақ тым қорғаншы анасы. Ұлының мисс Жантуненмен қарым-қатынасына сын көзбен қарайды. Мисс Жантунен – компанияның хатшысы. Компанияда гендерлік дискриминация бар екенін қатты сезінеді және оны жиі айтады. Мурикканың өзіне деген сезімін біледі, бірақ оған қызығушылық танытпайды. Леннарт Нилькен – орта буын менеджері. Ол сәнді және өзінен басқа ештеңеге көңіл бөлмейді. Ол кеңсеге және директор Хиналаға түсініксіз реформалар енгізуді және жалақы мен қызмет баспалдағында жоғарылауға үміттенеді. Көп жұмыс істемейді, көбінесе теннис немесе гольф ойнауға шығады. Оның Лизет есімді ерке қызы бар. Директор Хинала – компанияның бас директоры. Өзін "ескі күндердегідей" кемелді директор деп санайды, бірақ компанияның пайдасын ғана ойлайды және кеңседегі күнделікті өмірден мүлдем алшақ. Оның қол астындағылары оны диктатор деп есептейді. Ол көбінесе сигара тартады. Бір эпизодта оның әкесі компанияның негізін қалаушы екені және осылайша ол кеңседен тікелей басқару кеңесіне көтерілгені белгілі болды. Топи – компаниядағы ең кіші қызметкер және Б. Виртаненнен төмен лауазымдағы жалғыз адам. Алайда, бұл оның жұмыс істеген уақытының қысқалығына байланысты және ол жоғарылауды күтеді. 2014 жылы Топи Финляндия қорғаныс күштерінде міндетті әскери қызметке шақырылды және осы уақыт ішінде компаниядан демалыс алады. Сэде – Леннарт Нилькеннің қызы, Топи әскери қызметте болған кезде уақытша жұмысшы ретінде оның орнына жұмыс істейді. Сэде өте дауыс көтеріп сөйлейді, Б. Виртанен мен Рейно Муриккаға қатыгез және жұмысына қызығушылық танытпайды. Алайда, Виртанен мен Мурикка шағымдануға батыл болмайды, өйткені оның ағасы олардың жоғары лауазымды басшысы болып табылады. Дәрігер – компанияның дәрігері, ол қызметкерлерді емдеуде сәтсіздікке ұшырайды.