Кіріспе

Хунань провинциясының қаласы, Қытай

Чжанцзяцзи (; Tujia: Zanxjiaxgaif /tsán tɕá kǎi/) – Қытайдың Хунань провинциясының солтүстік-батыс бөлігінде орналасқан префектуралық деңгейдегі қала. Оған Юндин ауданы, Улиньюань және Чили, Санчжи округтері кіреді. Бұл қалада 1992 жылы ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұралар тізіміне енген Улиньюань табиғи аймағының бір бөлігі – Чжанцзяцзи ұлттық орман паркі орналасқан.

Тарих

Қаланың өзі бұрын Дайонг (大庸) деп аталатын және тарихқа дейін 221 ж.б.д. дейін жатқан жазбалары бар. Адамдар Лишуй өзенінің (Жанцзяцзидегі ана өзен) екі жағалауында, қазір Чжанцзяцзи қаласының шекарасында, Тас дәуірінің басында өмір сүрді. Бұл аймақтағы адам қоныстары 100 000 жылға дейін соқтады, бұл Сиань, Пекин және басқа да танымал орындармен шайқасады. 1986 жылы Қытай әлеуметтік ғылым академиясы Чили округінде Тас дәуірінің жәдігерлерін тапты, 108 тас құралдарды қазды; көбінесе конус пішіндес, тігіс пішіндес және табақ пішіндес бұйымдар. Одан кейін, 1988 жылы Хунань провинциясының археологиялық институты Санчжи округінде басқа да жәдігерлерді тапты, соның ішінде шамамен сол кезеңде жасалған үш тас құрал. Он мың жыл бұрын қазіргі Чжанцзяцзи қаласының шекарасында өмір сүргендер қыш ыдыстарды пісіру үшін отты пайдаланған.

Атаудың шығу тегі

Жаңа атауы 1994 жылы қабылданды, ол Улингюань көрікті аймағындағы ұлттық орман паркіне байланысты, және 1992 жылы ЮНЕСКО-ның дүниежүзілік мұра тізіміне енгеннен кейін берілді. Ұлттық орман паркіне оның шегінде орналасқан шағын ауылдың аты берілді – Жаң-Жия-Жие, қазір ол парктегі танымал туристік орын. Үш таңбадан тұратын атауды былай түсіндіруге болады: «Жан» (lang=zh Ханс) – Қытайда жиі кездесетін тегі; «жиа» (lang=zh) – «отбасы» деп аударылады, ал «жи» (lang=zh) – «отан» деп аударылады, осылайша «Жан отбасының отаны» деген толық мағына беріледі. Кем дегенде бір туристік гид бұл атаудың «әлемді қарсы алу үшін отбасы есігін ашу» идеясын білдіру үшін таңдалған болуы мүмкін екенін айтқан, бірақ бұл атаудың жергілікті қабылданған және тікелей аудармасы емес. Атауының ресми түсіндірмесі Хан әулетінің негізін қалаушы Лю Бан өзінің император болуына үлес қосқан генералдары мен қолбасшыларын қуғындағаннан кейін осы аймаққа көшіп келген Хан генералы және кеңесшісі Чжан Лянға байланысты. Бұл атау Чжан отбасының осы жерде қоныс тапқанын көрсетеді. Қала атауындағы «жи» сөзінің екі мағынасы бар: бірі – меншік шекарасы, екіншісі – биік таулар. Цин әулетінің «Юндин округінің жылнамалары» Даогуан басылымында: «Вудун өзені Чжанцзяцзиден бастау алады» делінген. «Cili округінің жазбалары» Қытай Республикасы басылымында: «Suoxi – Чжанцзяцзиден» деп жазылған. Мұнда Чжанцзяцзи – Чжанцзяцзи ұлттық орман паркінің аймағын білдіреді. Чжанцзяцзи атауының ең ерте кездесуі Мин Чончжэньнің төртінші жылында (1631) жазылған «Чжан әулетінің шежіресі» кітабының алғы сөзінде кездеседі. Алғы сөзді Юндин Вэй Даён кеңсесінің қолбасшысы Чжан Ванконгтың алтыншы немересі Чжан Цайчан жазған. Мин әулетінің Хунчжи тұсында (1488–1506) императорлық сарай Чжан Ваньконгтың қаланы қорғаудағы еңбегін бағалап, оған Чжанцзяцзи ұлттық орман паркінің маңындағы «таулы жерді» иелік етіп, феодалдық титул берген. Ол содан кейін отбасымен бірге тауға көшіп, бизнесін жалғастырған. Мин Чончжэньнің үшінші жылында (1630) Чжан Ваньконгтың алтыншы ұрпағы Чжан Цайхонгқа полк офицері шені берілді және осы жерде үкімет кеңсесі құрылды. Бұл аймақ Чжан әулетінің мұрагерлік иелігіне айналды, оны «Чжанцзяцзи» деп атады.

Үкімет

Zhangjiajie қаласының қазіргі ККП партия комитетінің хатшысы (басшысы) – Гуо Чжэнгуи, ал қазіргі әкімі – Лю Гэань.

Көлік

Zhangjiajie Hehua халықаралық әуежайы Қытайдың ірі әуежайларына жоспарлы рейстерді жүзеге асырады. Ол қала орталығынан шамамен алғанда алыс, ал Улингюань көрікті аймағынан да алыс орналасқан. Жанцзяцзи мен Чанша, Бейжің, Шанхай, Гуанчжоу сияқты басқа қалалар арасында ішкі рейстер бар. Сонымен қатар, Жанцзяцзи мен Сеул және Пусан қалалары арасында да рейстер ұйымдастырылған.

Темір жол

Чжанжайцзиге екі теміржол станциясы қызмет етеді. Чжанцзяцзи теміржол станциясы Цзяозуо–Лиучжоу теміржолында орналасқан. Чжанцзяцзи Батыс теміржол станциясы 2019 жылы Цианьцзян–Чандэ теміржолында ашылды.

Жолдар

Туризмнің арқасында G5513 Чанша – Чжанцзяцзие тас жолы провинциялық астана Чанша мен Чжанцзяцзие қалаларын қосып тұрады.