Кіріспе

Релианс ғимараты – Чикаго қаласының Loop ауданындағы 1 W. Washington көшесінде орналасқан көкжиегі. Бірінші қабаты мен жертөлесі 1890 жылы Burnham and Root архитектуралық фирмасының Джон Рут жобалаған, ал ғимараттың қалған бөлігі 1895 жылы Чарльз Б. Атвудпен аяқталған. Бұл ғимарат 20 ғасырда кең таралған дизайндық ерекшелік – ғимарат бетінің көп бөлігін құрайтын үлкен шыны терезелері бар алғашқы көкжиегі. 1970 жылы Релианс ғимараты Тарихи орындардың Ұлттық тізіліміне енгізілді, ал 1976 жылдың 7 қаңтарында Ұлттық тарихи ескерткіш мәртебесі берілді. Хейл – гидравликалық лифттерді жаппай өндіре бастаған, көкжиегі құрылысында қажет болған Хейл лифті компаниясының негізін қалаушы. Хейл осы жерде жаңа мұнара салуды жоспарлаған, бірақ ескі ғимаратты бұзу қажет болды. Бірақ, жалға алушылар келісімдерін бұзуға келіспеді. Сондықтан Хейл екінші, үшінші және төртінші қабаттарды домкраттармен көтеріп, бірінші қабатты бұзды. 1890 жылы Burnham & Root фирмасының Джон Велборн Рут жобалаған жаңа жертөле мен бірінші қабат салынды. Хейл Рукери ғимараты сияқты басқа да жылжымайтын мүлік жобалары арқылы Burnham & Root фирмасымен танысқан. Осы кезде Бурнем мен Рут Чикагода жиырмадан астам ғимаратты жобалағандықтан танымал болды. Рут "суда жүзетін платформа" жүйесін жасады, ол Чикагоның ылғалды топырағында темірбетон негізде үлкен болаттан жасалған ғимараттар салуға мүмкіндік берді. Рут пен Хейл жаңа ғимараттың бірінші қабатында үлкен ашық кеңістіктермен үлкен шыны терезелер болуы керек екеніне келісті. Жоғарғы қабаттарда Хейл кішігірім жалға алушыларға арналған бірнеше қабаттарды, ал ең жоғарғы қабаттарда дәрігерлер мен басқа да мамандарға кеңселерді қарастырды. Ол сондай-ақ барлық қабаттарда табиғи жарық болуын қалады. Релианс ғимаратының жоспары Чикаго архитектура мектебінің қалыптасып келе жатқан тұжырымына сәйкес келді, ол форма функцияны қалайтындығын көрсетеді. Рут 1891 жылдың 15 қаңтарында пневмониядан қайтыс болды, Релианс ғимаратының құрылысы аяқталмай тұрып. Оның ғимараттың қалған бөлігіне арналған жобасы әлі табылған жоқ. Карсон Пири Скотт және компаниясы Релианс ғимаратының алғашқы жалға алушысы болды және аяқталғаннан кейін бірінші қабатта құрғақ тауарлар дүкенін ашты. Дэниел Бернхэм Бостондық сәулетші Чарльз Б. Атвудты ғимаратты аяқтау үшін, ал Е. С. Шанклендті бас инженер ретінде тартты. Бастапқы ғимараттың қалған үш қабатын көтергеннен кейін Атвуд ақ шынылы архитектуралық терракотты қолданды, ол 1893 жылғы Дүниежүзілік Колумбия көрмесіндегі жұмыстарынан кейін оның ең танымал ерекшелігіне айналды. Сол кезде, жаңадан дамытылған эмальды терракотты тазалаудың қажеті жоқ деп саналды, өйткені оның тегіс беті кез келген лас затты жаңбырмен шайып кетеді. Жоғарғы он қабаттың темір қаңқасы 1895 жылдың 16 шілдесінен 1 тамызына дейін он бес күн ішінде аяқталды. Өзінің функционалдығымен аталған Релианс ғимараты 1895 жылдың наурыз айында ашылды. Бұл барлық кеңселерде электр қуаты мен телефон қызметі ұсынылған алғашқы көкжиектердің бірі болды. Алғашқы онжылдықтарда ол саудагерлер мен денсаулық сақтау мамандарына, соның ішінде Аль Капоненің тіс дәрігеріне кеңсе кеңістігін ұсынды. Ұлы депрессия кезінде ғимарат қиындықтарға тап болды және бірте-бірте құлдырады. 1948 жылдың қазан айында Karoll's Men's Shop төменгі екі қабатта дүкен ашты, оның заманауи қасбеті бастапқы дүкеннің сыртқы көрінісін жойды. Бірақ жоғарғы қабаттарды толтыру қиын болды. 2001 жылы Чикаго қаласының мэрі Ричард М. Дейли ғимаратты сақтаудағы қаланың рөлі үшін Ұлттық тарихи сақтау қорының құрмет сыйлығымен марапатталды. Кейін Staypineapple, An Iconic Hotel, The Loop аталған қонақ үй пайда болды.

Сәулет

1894-1895 жылдары қалған қабаттардың салынуы ғимаратты аяқтады және Чикаго құрылыс әдісінің "алғашқы толыққанды жетістігін" білдірді. Ғимараттың үлкен шыны терезелері терракота плиткасымен қапталған қасбетке орналасқан. Оның болаттан жасалған жоғарғы құрылысы 125 футқа дейін тереңдікке қазылған бетон қасиеттерінің үстіне орнатылған. Релианс ғимараты классикалық қасбеттерге тән иерархияның болмауы себепті "протомодернист" деп аталады. Оның ілгері шығып тұрған терезелері мен терракота қаптамасы ерекше жеңілдік сезімін тудырады. Болаттан жасалған құрылымы физикалық тұрғыдан да жеңіл, тас құрылысымен салыстырғанда үш есе жеңіл. Бұл 1921 жылы Мис ван дер Роэ ұсынған толығымен шыныдан тұратын Фридрихштрассе бұрқашығының тікелей алғы құрылысы болды. Ричардсонның Маршалл Филд қоймасы, одан сегіз жыл бұрын салынған, салыстырғанда ауыр, салмақты және басқа бір дәуірдің нысаны сияқты көрінеді.