Кіріспе

Испаниядағы университет

Сантьяго-де-Компостела университеті (ағылш. University of Santiago de Compostela, USC) – Испанияның Галисия аймағындағы Сантьяго-де-Компостела қаласында орналасқан мемлекеттік университет. Екінші кампус Галисияның Луго қаласында орналасқан. Бұл үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан әлемдегі ең көне университеттердің бірі. Университеттің тарихы 1495 жылға дейін жетеді, осы жылы Сантьягода мектеп ашылды. 1504 жылы папа Юлий II Сантьягода университет құруға келісім берді, бірақ "оның құрылуына қатысты бұйрық 1526 жылға дейін папа Климент VII-ден алынбады". 1555 жылы институт кардинал Хуан Альварес де Толедоның көмегімен діни білім беруден толығымен бөлініп, ғылымның жаңа салаларын қоса, басқа да академиялық бағыттарды дамытуға кірісті. Бүгінде университетте 2000-нан астам оқытушы мен зерттеуші, 42000-нан астам студент және 1000-нан астам әкімшілік және қызметкерлер жұмыс істейді. Сонымен қатар, 2009 жылы университет Білім министрлігінен Халықаралық үздік кампус аккредитациясын алып, USC Испаниядағы ең беделді университеттердің бірі ретінде мойынға алды. Мадрид Комплутенсе университеті мен IAIF жүргізген Испанияның үздік университеттері рейтингінде университет 5-орында, ал мемлекеттік университеттер арасында 4-орында тұр.

Тарих

Университеттің тамыры 1495 жылға дейін жетеді, осы жылы Сантьяго-де-Компостела заңгері Лопес Гомес де Мазоа, Сан-Мартиньо Пинарио аббатының көмегімен, Сан-Паио-де-Антеальтарес монастырында кедейлер үшін "Грамматикалық академия" деп аталған мектеп құрды. Бастапқыда мектептің сәттілігі экономикалық ресурстардың жетіспеуіне байланысты күмәнді болды. Бірақ 1504 жылы папа Юлий II бұл оқу орнын мойындап, "Грамматикалық академияда" жоғары білім беруді ашуға рұқсат берді. Университеттің толыққанды қалыптасуы 1507 жылы Сантьяго-де-Компостела архиепископы болып тағайындалған Алонсо III де Фонсекамен байланысты. Фонсека – өте білімді адам, Ренессанс қайраткері және сол заманғы көптеген суретшілердің меценаты, ол Роттердамдық Эразм сияқты маңызды ойшылдармен байланыста болды. Осы кезде ескі Паломниктер ауруханасы университет колледжіне айналдыру мақсатымен сатып алынды. Қазіргі уақытта Фонсека колледжі деп аталатын Сантьяго Альфео колледжі де салынды, ол 18-ғасырдың екінші жартысына дейін университет өмірінің орталығы болды және бүгінгі университеттің символы болып табылады. 16-ғасырдың соңы мен 17-ғасырдың басында Сан-Патрисио колледжі, немесе Ирландия колледжі құрылды, ал Сан-Ксером колледжі қазіргі орнына көшірілді. Қазіргідей емес, бұл колледждер барлық оқу орындарын бір ғимаратта біріктірді, онда студенттер интернатта тұрды. Сол кездегі негізгі пәндер: теология, грамматика және философия, олар жақын арада заң (әсіресе канондық құқыққа ерекше назар аударылатын) және медицинамен толықтырылды, соңғысы адам жанының денсаулығына, дене күтіміне қарағанда көбірек мән берді. 18-ғасырда Сантьяго университетінде терең өзгерістер болды. Бұл университет католик шіркеуінің діни ордендерінің бақылауынан толық құтылған және Испания монархиясының орталықтандыру күштерінен автономиясының бір бөлігін жоғалтқан дәуір болды. Осы кезеңде Карл III университетке "Корольдік" (Regia) атағын берді. Университет мөрі Кастилия, Леон және Галисияның гербіндегі Корольдік тәжбен және ең маңызды негіздеушілердің эмблемаларымен безендірілді. Иезуиттерді қуғаннан кейін Карл III олардың Сантьягодағы жерлерін және ғимараттарын университетке берді, осылайша жаңа университеттің ядросын құрды. Университет бірден бұрынғыда діни қауымдарға берілген пәндерді, соның ішінде академиялық дәрежелерді және эксперименталды физика немесе химия мектептерін оқу жоспарына қайта енгізді. 20-ғасырдың басында Галисияның мәдени өмірінің жаңаруына үлкен үлес қосып, университетпен тығыз байланысты зиялылардың жаңа буыны пайда болды. Сонымен қатар, қазіргі заманғы ой-пікірлер кеңінен қабылданып, қолдау тапты, бұл біздің институттарымызға түрлі ғылыми салалардың көрнекті өкілдерін әкелді. Осы кезеңде USC студенттер саны мен мамандықтардың өсуін бастан кешірді, бұл инфрақұрылымның да айтарлықтай дамуын білдірді. Осылайша, ол жаңа ғимараттармен, Университет ғимаратын кеңейтумен, География және тарих факультетімен, сондай-ақ студенттер жатақтарымен, Ветеринария колледжімен (Галисия Парламенті), Саңырау және соқырлар колледжімен (Галисияның Xunta-сы) және Медицина факультетімен дамуын жалғастырды. 1930 жылы жатақтар салу да маңызды жоба болды. Қорытындылай айтқанда, бұл кезең инфрақұрылымның маңызды өсуімен және Галисияның нақты жағдайына бейімделуді көздеген зерттеулердің аймақтық сипатқа ие болуымен қатар, үлкен сандық және сапалық өзгерістерге толы болды. 20-ғасырдың тағы бір ерекшелігі – шетелдік жоғары оқу орындарымен, ең алдымен португал университеттерімен келісімдер жасасу болды. Сол кезде әйелдер үшін академиялық залдар құрылды, олар 1913-1914 оқу жылында университет мүшелеріне айналды. Сонымен қатар, мекеменің кітап қоры Америка кітапханасы сияқты жаңа қосымшалармен толықтырылды. Республикаға қарсы әскери көтеріліс және Испания Азамат соғысының басталуы Сантьяго университеті үшін өзгеру кезеңін білдірді. Әскери төңкерісшілер қалалық кеңесті басып алып, университетте жаңа ректорды тағайындады және әр сабақтан бұрын және кейін дұға оқу сияқты жаңа ережелер енгізді. Сантьяго-де-Компостеладағы Франкоға қарсы оппозиция "орта тап зиялылары" мен университет студенттерінен шықты, Корунья, Виго немесе Ферролдағыдай жұмысшы табының қозғалыстарынан емес.

Кітапхана

Университет кітапханасы қазіргі уақытта (2012) 1,000,000-нан астам том және есепке келмейтін құнды қолжазбаларды сақтайды. Кітапхана веб-сайтындағы (busc.usc.es) жаңа деректер.

Құндылық

2006 жылы университет Сантьяго-де-Компостела консорциумымен бірлесіп ConCiencia бағдарламасын іске қосты. Бағдарлама әлемнің алдың қатарлы ғалымдарының Сантьягоға келуін ұйымдастырды. 2008 жылдан бері ол ғылымды насихаттау саласындағы Фонсека сыйлығын табыстап келеді.

Қатысушылар мен серіктес мекемелер

Университет Вроцлавтағы құқық колледжінің әріптесі.

Белгілі түлектер мен профессорлар

Сантьяго-де-Компостела университеті премьер-министрді, көптеген испан министрлерін, судьяларды, қала әкімдерін және Галисияның барлық президенттерін тәрбиеледі.