Кіріспе

Британдық баритон

Бенджамин Мэтью Луксон (24 наурыз 1937 жылы Редрут, Корнуолл қаласында туған) – зейнеткерлік демалыстағы британдық баритон.

Өмірбаян

Ол Уолтер Грунермен Гильдхолл музыка және драма мектебінде оқыды (Ист-Эндте дене шынықтыру мұғалімі болып жартылай жұмыс істеген кезде) және 21 жасында Мюнхендегі 1961 жылғы ARD халықаралық музыкалық байқауында үшінші орынды жеңіп, әнші ретінде халықаралық беделге ие болды. Ұзақ өтпей ол композитор Бенджамин Бриттеннің ағылшын опера тобына қосылды. 1963 жылы Кеңес Одағындағы гастрольде ол Бриттеннің «Альберт Херринг» және «Лукрецияның зорлануы» операларында Сид пен Тарквиний рөлдерін орындады. 1971 жылы Бриттен «Оуэн Уингрейв» телеоперасының атау рөлін Лаксонның дауысы үшін жазды; Лаксон сол жылы ағылшын опера тобымен бірге рөлді жасады. Келесі жылы, 1972 жылы, Лаксон Корольдік опера театрында, Ковент-Гарденде Петер Максвелл Дэвистің «Тавернер» операсындағы Жұбаны сомдап дебют жасады, сондай-ақ Глиндеборн опера фестивалінде Реймонд Леппардтың Монтевердидің «Улиссаның отанына оралуы» операсындағы атау рөлін орындады. Осыдан кейін ол екі сахнада да, сондай-ақ АҚШ-тың Массачусетс штатындағы Танглвудта жиі қонақ болды. 1974 жылы Лаксон ағылшын ұлттық операсымен ұзақ қарым-қатынас жасады, ол 1992 жылы Вердидің «Фальстаф» операсындағы атау рөлінде шекесін көрсетумен аяқталды. Ол 1980 жылы Метрополитен операсында (Евгений Онегин рөлінде) дебют жасады, 1986 жылы Ла Скалада, ал 1988 жылы Лос-Анджелесте (Воззек рөлінде) дебют жасады. Ол Еуропаның көптеген ірі опера үйлерінде ән шырқады және Мюнхенде (Bayerische Staatsoper) және Венада (Wiener Staatsoper) жиі өнер көрсетті. Опералық жұмысынан басқа, Лаксон концерттік орындаушы және репетитор ретінде де танымал болды, оның репертуары ерекше кең: ерте музыкадан бастап Лидерге, заманауи әндерге, музыкалық залдарға және халық музыкасына дейін. Сонымен қатар, ол 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басындағы салондық әндерді жаңғыртудағы еңбегі үшін де танылды, әсіресе Роберт Тирмен бірлесіп жұмыс істегенде. Ол Роберт Тирмен бірге және жеке өзі BBC телеарнасының ұзақ жылдар бойы көрсетіліп келген «Жақсы ескі күндер» музыкалық-вариетелік шоуында бірнеше рет пайда болды. Оның «Give Me a ticket to Heaven» әнін орындауы үлкен ықыласқа ие болды. Бұл әнге байланысты BBC бағдарламаға түскен барлық хаттардың ішінде ең көп пікір келді. Лаксон жүзден астам жазба жасады, олардың көпшілігі Бриттен, Джордж Баттерворт, Перси Грейнджер, Айвор Гурни, Роджер Куилтер, Ральф Воган Уильямс, Джеральд Финци және Питер Уорлок сияқты композиторлардың 20 ғасырдың басындағы және ортасындағы британдық әндері мен халық әндерінің аранжировкаларын қамтиды. 1961 жылдан 1999 жылға дейін олмен бірге жұмыс істеген пианист Дэвид Уиллисон оның тұрақты серігі болды. BBC-дің «Desert Island Discs» бағдарламасына қонақ ретінде ол өзінің сүйікті музыкалық шығармасы Томас Таллистің «Spem in alium» екенін айтты. 1980 жылдары ол Channel 4 телеарнасының «Top C's and Tiaras» сериалында ойнады. Лаксон 1986 жылы Королеваның туған күні құрметіне Британ империясы орденінің командирі (CBE) болып тағайындалды. 1990 жылдардың басынан бастап Лаксон есту қабілетінің нашарлауына байланысты қиындықтарды бастан кешірді. Ол дәстүрлі және «балама» емдеулерді сынап көргенімен, есту қабілетінің үнемі өзгеруі және нашарлауы оны онжылдықтың соңында әншілік мансабын аяқтауға мәжбүр етті. Бірақ содан бері Лаксон баяншы және поэзия оқушысы ретінде мансап құрды, сонымен қатар шеберлік сыныптарын өткізіп, операны қоюмен айналысады. Ол АҚШ-тың Массачусетс штатының батысындағы Беркширде тұрады.