Кіріспе

Ирланд сөздік жазушысы және тарихшысы, крикетші Патрик Стивен Диннин (Pádraig Ua Duinnín; 25 желтоқсан 1860 – 29 қыркүйек 1934) – ирланд сөздік жазушысы және тарихшысы, ирланд тілін жаңғырту қозғалысының жетекші тұлғасы.

Өмір

Динин Керри округіне қарасты Ратмор маңында дүниеге келген. Ол Шрон және Миентогс ұлттық мектептерінде, содан кейін Килларнидегі Сент-Брендан колледжінде білім алған. Ирландия Корольдік университетінде екінші сыныпты бакалавр және магистр дәрежелерін алды. Бакалавр (1885) классика және математикалық ғылымдар, ал магистр (1889) математикалық ғылымдар бойынша болды. 1880 жылы Иса қоғамына қосылып, 1894 жылы дін қызметкері болып тағайындалды. Бірақ 1900 жылы дін қызметкері қызметін жалғастыра отырып, өмірін ирланд тілін зерттеуге арнады. Дінге қабылданғаннан кейін үш түрлі иезуит колледжінде – оның ішінде Кланге, Кильдар графтығының жанындағы иезуит мектеп-интернатында ирланд, ағылшын, классика және математика пәндерін оқытты. Ол Ирландия мәтіндер қоғамының белгілі бір тұлғасы болды және Джеффри Китингтің «Форас Феаса ар Эйрин» еңбегін, Аоган О Ратайлдың, Пиарас Фейртиардың, Тадхг Гаелах О Суиллеабхайнның және басқа ақындардың өлеңдерін жариялады. Ол ирланд тілінде роман мен пьеса жазды, сондай-ақ Чарльз Диккенстің «Рождество әні» шығармасын ирланд тіліне аударды. Дегенмен, оның ең танымал еңбегі – 1904 жылы тұңғыш рет жарық көрген «Foclóir Gaedhilge agus Béarla» ағылшын-ирланд сөздігі. 1916 жылғы Пасха көтерілісі кезінде сөздіктің қоры мен басылымдық тақталары жойылғандықтан, Динин сөздікті кеңейту мүмкіндігін пайдаланды. Лиам С. Гоганның көмегімен дайындалған, әлдеқайда үлкен екінші басылымы 1927 жылы жарық көрді. Дининнің Ирландия мәтіндер қоғамынан Гоганның есімін сөздіктің титулдық бетіне қою туралы өтініші қабылданбады. Гоган 1979 жылы қайтыс болғанға дейін сөздерді жинаумен айналысып тұрды. Бұл толықтырылған сөздік 2011 жылы интернетте жарияланды. Әке Динин 73 жасында Дублинде қайтыс болды және Дублиндегі Гласневин зиратында жерленді.