Кіріспе

Америка Құрама Штаттары Үкіметінің тәуелсіз агенттігі

Ұлттық Еңбек Кеңесі (NLB) – 1933 жылдың 5 тамызында Ұлттық Өнеркәсіптік Қалпына К елтіру Заңы (NIRA) бойынша туындаған еңбек дауларын қарау үшін құрылған Америка Құрама Штаттары Үкіметінің тәуелсіз агенттігі.

Құрылтай, құрылым және рәсімдер

Америкалық еңбек қозғалысы, Ұлттық өнеркәсіптік қалпына келтіру заңының (NIRA) 7(a) бабында кепілдендірілген қорғауға ынталанып, шамамен екі онжылдықтан бері көрінбеген ұйымдастыру толқынына қадам басты. 1933 жылдың жазында елде бірқатар ереуілдер өтті. NIRA Ұлттық қалпына келтіру басқармасын (NRA) құрды, ал генерал Хью С. Джонсон агенттіктің әкімшісі болып тағайындалды. Генерал Джонсон бастапқыда NIRA өзін-өзі басқару жүйесі болады деген үмітін білдірді. NLB жеті мүшеден тұрды. Үш мүше еңбек ұйымдарын өкілдік етті: Американың еңбек федерациясының (AFL) президенті Уильям Грин, Американың Біріккен кеншілер одағының президенті Джон Л. Льюис және Американың біріккен киім тігушілерінің бұрынғы зерттеу директоры және NRA еңбек кеңесші кеңесінің төрағасы Лео Вулман. Өнеркәсіпті үш мүше өкілдік етті: «General Electric» компаниясының президенті Жерард Суоп, «Filene's» дүкенінің Бостон қаласындағы (әмбебап дүкен) вице-президенті Луис Кирштейн және «Standard Oil of New Jersey» компаниясының президенті Уолтер К. Тигл. NLB төрағасы – АҚШ сенаторы Роберт Ф. Вагнер болды. NLB-ның өкілеттігі бұрыс болғанымен, процедуралары белгіленбеген және күшін жоюға қабілеті болмағанына қарамастан, NIRA-ның негізгі авторларының бірі болған сенатор Вагнер, генерал Джонсон бұрын жариялаған өзін-өзі басқару қағидалары бойынша кеңестің жұмыс істеуіне бекінді. Бастапқыда NLB еңбек дауларында тек делдал рөлін атқаруға тырысты. NIRA жұмысшылардың өздері таңдаған кәсіподақтар құру құқығын қорғады және кәсіподақ танылуы мен келіссөздер жүргізу туралы талап қойған жағдайда жұмыс берушілердің адал келіссөздерге түсуін талап етті. Көбінесе мәселе жұмыс берушінің келіссөздерге түсуден бас тартуы болды. Кеңес өкілдік сайлауларын өткізуді, тіпті келіссөз жүргізу бөлімшелерін құруды немесе көпшілік дауыс беруді қарастырмады. Алайда жұмыс берушілер жылдамдатып, өздерінің кәсіподақтарын құрып, олардың жұмысшылардың жалғыз заңды өкілдері екенін жариялады. Кәсіподақтар жұмысшылардың таңдауы ретінде танылуын және дереу келіссөздер жүргізуді талап етіп, ереуілдер ұйымдастырды. Көптеген жұмысшылар ереуілге қатысқандары үшін жұмыстан босатылды. NLB көпшілік дауыс беруді анықтау және ұжымдық келіссөздердегі дауды шешу тәсілі ретінде сайлау ұсыну стратегиясын тез қабылдады.

Оқу формуласы және өкілдік сайлау

NLB-ның мүмкіндігі 1933 жылдың жазында Пенсильвания штатының Рединг қаласы маңындағы жібек шұлық фабрикаларында толық пішінді шұлық тігушілер одағы ұйымдастыру жұмысын бастаған кезде туды. Жұмыс берушілер одақты мойындаудан бас тартты, нәтижесінде 10 000 жұмысшы ереуілге шықты. 1933 жылдың 10 тамызында NLB келісімге келтіруге араласты. "Рединг формуласы" деп аталған келісім төрт бөліктен тұрды: (1) Одақ ереуілді тоқтатуға тиіс; (2) Барлық қызметкерлер жазалаусыз, дереу жұмысқа қайта қабылдануға тиіс; (3) NLB сайлау өткізеді, онда жұмысшылар өз өкілдерін жасырын дауыс беру арқылы сайлайды, және екі тарап та жалақы, жұмыс уақыты және еңбек жағдайларын қамтитын ұжымдық шартқа келіседі; (4) Кез келген мәселе бойынша келіспеушілік туындаған жағдайда, тараптар дауды NLB-ға міндетті арбитражға жіберуге тиіс. Рединг формуласы көптеген еңбек дауларын шешуде пайдалы болды, соның ішінде Нью-Джерси штатының Патерсон қаласындағы жібек фабрикаларындағы, Пенсильвания штатының Аллентаун қаласындағы жібек фабрикаларындағы, Мичиган штатының Детройт қаласындағы құрал-жабдық және қалыптар фабрикаларындағы, сондай-ақ Иллинойс штатындағы көмір шахталарындағы ереуілдерді. Көп жағдайда одақ сайлауда жеңіске жетті. Бірақ бірнеше ай ішінде көптеген жұмыс берушілер NLB-мен ынтымақтастыққа бармауға шешім қабылдады. NLB өзінің шешімдерін орындау үшін NRA-ға (ол өндірушіден тек "Көк Жылан" индустриялық кодекс мақұлдауын алу құқығына ие болды) немесе АҚШ Әділет министрлігі арқылы сот ісін қозғауға сенеді. Бұл әлсіз мәжбүрлеу шаралары жұмыс берушілердің қарсылығын күшейтті. 1933 жылдың шілдесінде Вейртон Болат компаниясы NLB бақылауымен өткізілетін сайлауға бармай, жеке сайлау өткізді. Budd Manufacturing Company компаниялық одақ құрды, содан кейін зауыттағы AFL филиалымен келісімдер жасаудан бас тартты.

E.O. 6580 және өкілдік ерекшелік

NLB-нің жұмыс берушілерге қатысты өкілеттіктерін нығайту үшін президент Рузвельт 1933 жылғы 16 желтоқсанда 6511-ші атқарушы бұйрыққа қол қойды. Бұйрық Басқарманың бұрынғы қызметін, оның ішінде қабылдаған шешімдерін және өкілдік сайлауларын бекітті. Бұйрық сондай-ақ Басқармаға "Ұлттық өнеркәсіптік жаңғырту заңының мақсатына кедеріс келтіретін жұмыс берушілер мен қызметкерлер арасындағы барлық дауларды жарастыру, келіссөздер жүргізу немесе төрелік арқылы шешуге" өкілеттік берді. Бірақ 6511-ші атқарушы бұйрықта сайлау туралы ештеңе айтылмады және Басқарманың күшін қолдану өкілеттіктері де қарастырылмады. Рузвельт 1934 жылғы 1 ақпанда 6580-ші жаңа бұйрыққа қол қойды. Бұйрық Басқармаға қызметкерлердің көп бөлігінің өтініші бойынша, көпшілік дауыс беру арқылы өкілдік сайлау өткізуге рұқсат беруге қатысты толық құқық берді. Бұйрық жеңімпаз ұйымға келіссөздер жүргізу бөліміндегі қызметкерлерді өкілдік етуге эксклюзивті құқық бергендей болды, бірақ бұл түсіндірмеге көптеген адамдар қарсы шықты. Жағдайды ушықтырғандай, Рузвельт үкімет компаниялық кәсіподақтардың өсуін тежеуге тырысып жатқаны туралы ресми түрде мәлімдеді. Бұл бизнес иелерінің арасында наразылық тудырып, Вагнерге қарсы науқанға себеп болды. Джонсон NRA және әкімшілік компаниялық кәсіподақтарды жоюға тырысқан жоқ екенін мәлімдеуге мәжбүр болды. Оның мәлімдемесінде сондай-ақ эксклюзивті өкілдік беру тұжырымы да жоққа шығарылды.

Денвер трамвай туралы шешім

NLB-нің 7-тармақты түсіндіруі, керісінше, ҰРА-ның түсіндіруінен көбірек алшақтады. 1934 жылдың 1 наурызында Басқарма Денвер трамвай корпорациясы ісі бойынша шешім шығарды. Басқарманың пікірінше, егер кәсіподақ мемлекеттік қолдаумен өткен сайлауда дауыстардың көпшілігін алса, кез келген ұжымдық шартта келіссөздер жүргізілетін бөлімдегі барлық қызметкерлерді қамтуға тиіс. Денвер трамвайына дейін кәсіподақтар тек өз мүшелері үшін келісімдер жасады. Мысалы, компаниядағы автобус жүргізушілерінің жартысын ғана білдіретін кәсіподақ тек өз мүшелері үшін ғана шарт жасасады. Басқа кәсіподақтар қалған автобус жүргізушілерін өкілдік ете алатын. Көп жағдайда бір компаниядағы бірнеше кәсіподақтар бірдей жұмысшыларды өкілдік етті, әр кәсіподақ өзінің мүшелерінің санына қарай әртүрлі шарттар жасасты. Денвер трамвайы американдық еңбек құқығындағы маңызды өзгеріс болды, себебі ол ерекше өкілдік ету қағидасын орнатты. Бұл қағидаға сәйкес, сайлауда көпшілік дауыс алған кәсіподақ барлық жұмысшыларды өкілдік ету құқығына ие болады. Тіпті бірнеше кәсіподақ бәсекелесіп, ешқайсысы көпшілік дауыс алмаған жағдайда да, ең көп дауыс алған кәсіподақ барлық жұмысшыларды өкілдік ету құқығын алды.

Ерекше өкілдік етуді уақытша тоқтату

Президент Рузвельт Басқарманың эксклюзивті өкілдік ету ережесін тез арада жоққа шығарды. 1933 жылы Біріккен авто жұмысшылары ұйымы автомобиль өнеркәсібінде 50 мыңнан астам жұмысшыны ұйымдастырды. Бірақ автокөлік компаниялары кәсіподақтың танылу талабын қабылдамады, өздерінің кәсіподақтарын құрды және NLB-ге делдалдық жасауға рұқсат бермеді. Рузвельт бұл дауға жеке араласты. 1934 жылдың 25 наурызында Рузвельт пропорционалды, эксклюзивті емес, келісімді жариялады – осылайша компания кәсіподақтарына Авто жұмысшыларымен тең құқық берді. Келісім сондай-ақ NLB-ді автомобиль өнеркәсібі саласындағы құзыретінен айырды. Жағдайды нашарлататыны, келісім сайлау өткізуге құқық бермейді, демек жұмысшыларды қай ұйымдардың шынайы өкілдігін жасайтынын анықтауға мүмкіндік болмады.

NLB-нің жойылуы

Сенатор Вагнер 1933 жылдың күзінде NLB-ні ауыстыру қажет деп сенді және АҚШ-та еңбек қатынастарының жаңа заңдық режимін орнататын заң жобасын әзірлеуді бастады. Вагнер негізгі көмекшісі Леон Кейзерлингпен кеңесіп, еңбек дауларын қарауға және орындалатын шешімдерді қабылдауға арналған «еңбек сотын» құруды ұсынды. Рузвельт мұндай заң жобасына қызығушылық танытпады, сондықтан Вагнер онысыз жұмысын жалғастырды. 1934 жылдың қаңтар айында еңбек лидерлерімен кеңес өткізіліп, ақпан айында заң жобасы жасалды. 1934 жылдың 1 наурызында Сенатқа «Еңбек даулары туралы заң» енгізілді. Бұл заң жобасы NLB-нің құрылуын заңмен бекітіп, NIRA-ның 7(а) бабына қатысты айрықша өкілеттік берді. NLB сайлау өткізуге өкілеттік алды, сонымен қатар жұмыс берушілердің қызметкерлерге қатысты қысым көрсетуіне тыйым салуға және жұмысшылардың сайланған өкілдерімен адал келіссөздер жүргізуді жұмыс берушілерге міндеттеді. Заң жобасында айрықша өкілдік принципі нақты бекітілді. Алайда, NLB-ге осы қағиданы қолдану туралы шешімді әрбір нақты жағдай бойынша қабылдау құқығы берілді. Вагнердің заң жобасы Конгресте қарсылық тудырды. Бизнес қауымдастығы бұл заң жобасына қарсы күресіп, оның Рузвельттің автомобиль ісіндегі саясатына қайшы келетінін мәлімдеді. Баспасөз де заңға қатысты өте теріс пікір білдірді. Әкімшілік өкілдері заң жобасы туралы айтқанда, оның қабылдануына күмәнді қарады. Дегенмен, Рузвельт және Конгресстегі демократтардың жетекшілері шара қабылдау қажеттігін түсінді. Сәуір және мамыр айларында елде ірі ереуілдер толқыны болды, олардың көпшілігі тану мәселесіне байланысты туды. Массачусетс штатынан демократ және Сенаттың Білім және Еңбек комитетінің төрағасы Дэвид И. Уолш, «Ұлттық өнеркәсіптік бейімделу туралы заң жобасын» жедел түрде жазды. Уолш заң жобасы Вагнер заң жобасының көптеген ережелерін өзгертіп, компаниялық кәсіподақтарға рұқсат берді, келіссөздерден бас тартуға тыйым салуды алып тастады және Кеңестің келіссөздер бөлімінің шектерін анықтау жөніндегі міндетін ерікті міндетке айналдырды. Уолш заң жобасы президенттен, кабинеттен, Сенаттан және тіпті Вагнерден де бірауыздан қолдау тапты. Вагнер көптеген түзетулерге наразы болды, бірақ ең болмағанда бір заңның қабылдануы әрекетсіздіктен жақсы деп есептеді. Ол сондай-ақ күзгі сайлаулардан кейін күштірек заң жобасын әзірлеуді көздеді. Дегенмен, Уолш заң жобасы Сенатта белгісіз болашаққа тап болды. Конгресске қысқы сайлауға үгіт жүргізу үшін үйге қайту қажет болды және заң жобасы ұзақ пікірталасқа ұшырау мүмкін еді. Рузвельт еңбек бейбітшілігін қамтамасыз ету үшін тағы бір рет тікелей араласты. Болат өндірушілердің кәсіподақтары бүкіл ел бойынша ереуіл жариялаумен қорқытты. 1934 жылдың 12 маусымында Ақ үйде өткен конференцияда Рузвельт Вагнер, Уолш, АҚШ Еңбек департаментінің хатшысы Фрэнсис Перкинс, Сенаттағы көпшілік көшбасшысы Джозеф Т. Робинсон және өкіл Джозеф В. Байрнс сияқты бірнеше көмекшілерді шақырды. Талқылаудан кейін Рузвельт өзі №44 мемлекеттік қаулыны диктанттады. Бұл қаулы президентке 7(а) бабын орындау үшін тергеу жүргізуге, куәлерді шақыруға, сайлау өткізуге және бұйрықтар беруге құқық беретін бір немесе бірнеше жаңа еңбек кеңестерін құруға рұқсат берді. №44 мемлекеттік қаулы келесі күні Сенатта ұсынылды. Ереуіл құқығын қорғауға түзетулер енгізіліп, Конгрестің екі палатасы да дауыспен бірауыздан қабылдады. Рузвельт 1934 жылдың 19 маусымында қаулыға қол қойды. Рузвельт 1934 жылдың 29 маусымында 6763-ші жарлыққа қол қойды. Бұл жарлық NLB-ні таратып жіберді. Оның орнына Ұлттық еңбек қатынастары кеңесі құрылды. Жаңа NLRB-де үш мүше болды: Висконсин университетінің құқық мектебінің деканы Ллойд К. Гаррисон кеңестің төрағасы болды, Чикаго университетінің экономика профессоры Гарри А. Миллис және Массачусетс штатының еңбек және өнеркәсіп комиссары Эдвин Смит кеңестің мүшелері болды. Жаңа заң өндірістің әртүрлі салаларын қамтитын еңбек кеңестерінің көбеюіне ынталандырды. Рузвельт осы кеңестерге қатысты бизнес талаптарын орындады. Әр кеңес заңды өз түсінігінде бейнеледі, нәтижесінде американдық еңбек құқығы фрагменттелді. Алайда Вагнер 1935 жылы Ұлттық еңбек қатынастары туралы заң жобасын (NLRA) әзірлеп, енгізді. NLRA қабылданды және бүгінгі күнге дейін АҚШ-тағы жеке сектордағы еңбек қатынастарының негізі болып табылады.

NLB-нің әсері

Ұлттық еңбек кеңесі құрған көптеген заңдық доктриналар американдық еңбек қатынастарына терең ықпал етті. Кеңестің өкілдік құқығы туралы доктринасы "американдық еңбек тарихындағы маңызды кезең" деп танылды. Бұл доктрина кейін NLRA-ның бір бөлігі ретінде заңға енгізілді және NLRB оны бүгінге дейін қолданып келеді. Кеңестің Денвердегі трамвай ісі бойынша шешімі NLRB-нің пісіп-жетілген ұжымдық келісімдер қатынастары туралы түсінігіне негіз салды. Осы доктрина бойынша NLRB уақыт өте келе NLRA-ның әртүрлі аспектілерін маңыздырақ немесе нашаррақ көрсетіп, жұмыс беруші мен кәсіподақ арасындағы ұжымдық келісімдер қатынасының ұзақтығына қарай заңның әртүрлі бөліктеріне әртүрлі салмақ берді. Басқа да кеңес шешімдері, мысалы, Bee Bus Line Company (1934 жылдың 10 мамырында қабылданған) және Eagle Rubber Company (1934 жылдың 17 мамырында қабылданған) дұрыс жүргізілген, үкімет бақылауындағы өкілдік сайлауының адал келісімдерді талап ететінін және ұжымдық келісімдердің ереуіл туралы шешім қабылдаудан бұрын жүзеге асырылуы керектігін айқындады. Екі шешім де ұжымдық келісімдер қатынастарына тұрақтандырушы әсер етті. NLB-нің құрған доктриналары 2006 жылы да әлі де маңызды, себебі NLRB карта арқылы тексеру және ерікті танудың салдарымен күресіп жатыр.