Кіріспе

Кристина Стидтің романы. «Балаларды жақсы көрген адам» – 1940 жылы австралиялық жазушы Кристина Стидтің романы. 1965 жылы қайта басылған нұсқасында, ақын Рэндалл Джарреллдің кіріспесімен, бұл роман кеңінен сыншылардың жоғары бағасын алып, танымал болды. Time журналы осы романды 1923 жылдан 2005 жылға дейінгі ең үздік 100 ағылшын тіліндегі роман тізіміне қосты. Романды жазушылар Роберт Стоун, Джонатан Франзен және Анжела Картер қолдады. Картер Стидтің «Коттерс Англия», «Біраз шай, аз сөз» және «Тек махаббат үшін» атты басқа романдары да «Балаларды жақсы көрген адамнан» кем емес, тіпті жақсы деп есептеді.

Сюжетке кіріспе

Роман өте дисфункционалды Политтер отбасының тарихын айтады. Атақты Сэм Поллиттің қарапайым өзімшілдігі оның отбасын, әсіресе әйелі Хенни мен үлкен қызы Луиді басып тастайды. Отбасы бай емес, бұл жағдай Сэмнің идеализмімен, Хеннидің жинаған қарыздарымен және олардың арасындағы үлкен жарыспен күшейеді. Стейд ата-аналардың некедегі тартыстарын және осы аралас отбасының махаббаттары мен одақтарының әртүрлі нұсқаларын егжей-тегжейлі көрсетеді. Сэм кейіпі негізінен Стейдтің өзінің әкесі, теңіз биологы Дэвид Стейдке негізделген. "Балаларды сүйетін адам" алғашқыда Сиднейде өрнектелген, бірақ американдық көрермендерге бейімделу үшін Вашингтонға, Колумбия округіне ауыстырылды, бірақ тілдік ерекшеліктеріне байланысты бұл өте сенімді болмады. Стейд аяусыз және терең оймен қарым-қатынастардағы және саяси ой-пікірдегі шексіз сезімталдықтың қауіптілігін, соның ішінде басқа да көп нәрсені ашады.

Сыни жауап

1965 жылы "Оқылмаған кітап" атты романға жазған кіріспесінде ақын, романист және сыншы Рэндалл Джаррелл былай деп жазады: "басқа ешбір роман отбасын осылай мұқият, құштарлықпен және сенімді түрде зерттемейді, сондай-ақ оны отбасы деңгейіне дейін жалпылайтын күшке ие". 2010 жылы New York Times Book Review басылымында осы туынды туралы жазған эссесінде жазушы Джонатан Франзен оны "егер сізге арналған болса, шынымен сізге арналған кітап" деп атайды. Оның пікірінше, "егер осы кітапты оқып білу мүмкіндігі болса, елде ондаған мың адам кітап жарық көрген күнді құттықтаған болар еді". Франзен романның ішкі стилі туралы: "Оның прозасы жақсыдан кереметке дейін, шынайы лирикалық – әрбір байқау мен сипаттама сезімге, мағынаға, субъективтілікке толы. Сюжеті шеберлікпен құрылғанмен, кітаптың әсері психологиялық зорлық-зомбылық деңгейінде, тіпті "Революциялық жол" романы да "Әркім Раймондты жақсы көреді" сериалына қарағанда ауыррақ. Сонымен қатар, ол осы зорлық-зомбылыққа тоқтамай күліп қоя береді! Кітап жақсы реттелген әлемімізге, ата-бабаларымыздың жаман түсі сияқты еніп келеді. Оның бақытты соңының идеясы ешбір романға ұқсамайды, және сіздікінен де мүлдем өзгеше болуы мүмкін". 2021 жылы Vulture журналына берген сұхбатында Франзен: "Мен осы кітап туралы жаздым, бірақ оның барлық елде канондық туынды ретінде танылмауына таңғалам. Бұл ХХ ғасырдың ортасындағы Кристина Стидтің ұлы романы. Онда үш әлемдік деңгейдегі кейіпкер бар. Көптеген романистер мұндай кейіпкерлерді жасай алмайды. Олардың үшеуі осы бір кітапта кездеседі. Менің ойымша, бұл күдіретті феминистік мәтін, сондықтан оның әйелдер зерттеу бағдарламаларында канондық еместігін түсінбеймін". 2013 жылғы сұхбатында романист Роберт Стоун: "Мен әрқашан Кристина Стидтің "Балаларды жақсы көрген адам" романының американдық кітаптардың ең жақсыларының бірі деп ойладым. Қызығы, сіз оның белгілі бір американдық мінезді, белгілі бір американдық отбасыны дұрыс бейнелегенін ойлайсыз. Бірақ шынында, бұл роман бастапқыда толығымен Австралияда өрілген, барлық кейіпкерлер австралиялықтар болған. Ал баспагер оларды АҚШ басылымы үшін американдықтарға айналдыруға көндірген. Олар ешқашан американдықтар болуы тиіс емес еді. Бұл мен жиі қайта оқитын кітап".