Тасманиядағы Оң Эск өзені және оның табиғаты мен тарихы
South Esk River
Тасман, Австралиядағы Оң Эск өзені: бастауы, бағыты, салалары (Meander), Launceston қаласындағы қосылуы, Tamar өзеніне құятыны, сонымен қатар Trevallyn су электр стансасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тасманиядағы өзен, Австралия, осы атқа ұқсас өзендер.
River in Tasmania, Australia
similarly named rivers
Орналасуы және ерекшеліктері
Оңтүстік Эск Матиннаның жанындағы Бен Ломонд платосының шығыс етегінен басталады, ал өзеннің бағыты таудың бүкіл оңтүстік бөлігін қамтитын доға тәрізді. Фигал, Авока және Эвандейл қалаларынан өтіп, Перт, Лонгфорд және Хадспен арқылы солтүстік-батысқа қарай ағып түседі. Өзен Меандр өзенімен бірігіп, содан кейін Катаракта шатқалының тарлығы арқылы ағып, Лаунсестонда Солтүстік Эск өзенімен қосылады. Осы қосылған жерден Басс бұғазына дейін ағатын канамалука/Тамар өзені пайда болады. Треваллин су электр станциясының гидроэлектрлік жобасының бөлігі ретінде салынған Треваллин тоғаны, Лаунсестонның жанында, өзеннің табиғи ағысын тоқтатады. Өзен су тасқынына ұшырайды, ол Треваллин көліне ағылып, шатқалдың тарлығы арқылы құйылатын биік көпірлі ағыстардың әдемі көрінісін тудырады. Өзеннің ең ірі екі саласы – Маккуарри және Меандр өзендері, ал кіші салалары – Ніл өзені, Тайн өзені, Сторис-Крик және Брейк-О’Дэй өзені – Маккуарримен қосылғаннан кейін. Меандрдың негізгі салалары – Лиффи өзені және Куэмби бұлағы, ал Маккуарридің негізгі салалары – көл, Изис, Элизабет, Блэкман және Тумс өзендері. Бұл салалардың барлығы солтүстік Мидлендс аңғарының, Батыс Тиерлердің, Бен Ломонд платосының және Бен Ломондтан оңтүстікке қарай созылған Шығыс қатарларының су жинау алаптарын құрайды.
The South Esk springs from the eastern foothills of the Ben Lomond plateau near Mathinna and the river's course describes an arc around the entire southern promontory of the mountain – running through Fingal, Avoca and Evandale before winding its way northwest through Perth, Longford and Hadspen. The river merges with the tributary Meander River, then flows through the narrows of the Cataract Gorge to finally meet the North Esk River at Launceston. From this confluence arises kanamaluka/Tamar River, which runs to the Bass Strait. The natural river flow is interrupted by the Trevallyn Dam, near Launceston, constructed as part of the Trevallyn Power Station hydroelectric power scheme. The river is subject to flooding which overflows at Lake Trevallyn to create the spectacle of high rapids coursing through the narrows of the Gorge. The river's two largest tributaries are the Macquarie and Meander Rivers, with lesser tributaries being the Nile River, River Tyne, Storys Creek and the Break O'Day River – upstream of the junction with the Macquarie. The Meander's main tributaries are the Liffey River and Quamby Brook and the Macquarie's main tributaries are the Lake, Isis, Elizabeth, Blackman, and Tooms rivers. These tributary watercourses drain the entire north Midlands valley, the watersheds of the Western Tiers, Ben Lomond plateau and Eastern Ranges south of Ben Lomond.
Жергілікті тарих
Тасманияның түпкі тұрғындары өзенді палау кани тілінде плипатумила деп атайды. Тасманияның түпкі тұрғындарының өзенге берген басқа атаулары – манган лиента (мененьер сөзінен туындаған, "үлкен ағын" деген мағынаны білдіреді, ал лиена – тұщы су немесе Фингал аңғарымен байланысты сөз) және мооронно. Солтүстік Мидлендс тайпаларының Паннинхер, Тиернотепаннер және Летерремайрренер рулары өзеннің батысындағы жерлерді мекендеген. Түпкі тұрғындар өзен бойындағы аң ауру орындарын пайдаланып, сондай-ақ жергілікті тұщы сулы моллюскаларды тамақ ретінде қолданған. Өзен түпкі тұрғындардың арасында танымал болған, олардың лагерьлерінің және құрал жасау орындарының іздері өзен бойында табылды. Этнографиялық мәліметтерде өзендегі белгілі бір кездесу орындары немесе "жайлар" сипатталған; мысалы, Ллевеллинге жақын Стони Крик; Глен Эск (Нилге жақын); Пертке жақын Натив Пойнт; және Хадспенде.
The river is known in palawa kani, the language of Tasmanian Aboriginal people, as plipatumila. Other recorded Tasmanian Aboriginal names for the river are mangana lienta (from the word menanyer meaning 'large stream' and liena – either fresh water or related to a word for the Fingal Valley) and mooronnoe The Panninher, Tyrernotepanner and Leterremairrener clans of the North Midlands Nation occupied the territories to the west of the river. The Aboriginal clans exploited the hunting grounds alongside the river and took the native freshwater mussel for food. The river was frequented by Aboriginal people and remnants of their campsites and toolmaking have been found along the river. The ethnographic record describes particular meeting areas, or 'resorts', on the river; such as Stony Creek, near Llewellyn; Glen Esk (near Nile); Native Point, near Perth; and at Hadspen.
Еуропа тарихы
Өзен 1804 жылғы желтоқсанда полковник Уильям Патерсон осы атпен белгілі Шотландия өзенінің құрметіне қайта аталды.
The river was renamed by Colonel William Paterson in December 1804 after the eponymous Scottish river.