Кіріспе

Honeywell Project) – 1960 жылдардың соңынан 1990 жылға дейін АҚШ-тың Миннеаполис қаласында құрылған бейбітшілік тобы. Өмір сүрген кезеңінде бұл ұйым Honeywell Corporation басқармасы мен басшыларын қару-жарақ өндірісінен бейбіт мақсаттағы өндіріске көшуге көндіру мақсатында үгіт жүргізді.

Мақсаты мен бастамасы

Ұйымның негізін қалаушы Марв Давидов 1968 жылы Стаутон Линд Вьетнам соғысына қарсы күресушілерді соғыстан пайда көріп отырған корпорацияларға қарсы күреске шақыратын мақала жазғанын айтады. Оған жауап ретінде Давидов пен Миннесота штатындағы басқа да белсенділер жергілікті корпорацияларды және олардың әскери саламен байланыстарын зерттеуге кірісті. Сол кезде «Хониуэлл» корпорациясы Миннесота штатындағы ең ірі әскери мердігер болып саналды. Екі он жылдық бойы «Хониуэлл» корпорациясының әскери келісімшарттарына каскадтық бомбалар, ядролық қару және әскери ұшақтарға арналған басқару жүйелері сияқты дәстүрлі қару-жарақтардың өндірісі кірді. Бұл топ бастапқыда «Хониуэллдің» Вьетнам соғысына қатысуына қарсы шығу үшін құрылды, бірақ сонымен қатар корпорацияның әскери келісімшарттарына да қарсылық білдірді.

Іс-шаралар

Жобаның алғашқы кезеңдерінде мәдени және білім беру шараларына демеушілік көрсетілді, сонымен қатар Хониуэллдің Оңтүстік Миннеаполистегі бас кеңсесінің алдында ірі демонстрациялар ұйымдастырылды. 1980 жылдары топтың басты тактикасы зорлық-зомбылықсыз азаматтық наразылық акцияларына ауысты. Бұған қоса, ұйым Хониуэллдің түрлі зауыттарындағы жұмыскерлерге үнқағаздар таратты және зорлық-зомбылықсыздық бойынша оқу топтары мен оқу курстарын өткізді. Азаматтық наразылық акцияларының масштабы кеңейген сайын, Жоба адамдарды жақындық топтарға біріктіре бастады.

Мүшелік

Honeywell жобасының ресми мүшелері болған жоқ, бірақ ұйымның негізін зайырлы және діни пацифистер, социалистер, анархистер және соғысқа қарсы, еңбек, ынтымақтастық қозғалыстарынан белсенділердің коалициясы құрады. Қатысушылардың кәсіптері мен жасы әртүрлі болды және кез келген адам қатыса алатын. Көптеген сол кездегі ұқсас ұйымдар сияқты, қатысушылардың басым бөлігі ақ нәсілді болса да, арасында американдық индейстер, афроамерикандықтар және испандар да болды.

Вьетнам дәуірі мен COINTELPRO, 1968-1970 жылдар

Жобаның қызметі үш кезеңде жүзеге асты, оның ішінде 1970-жылдардың ортасында тоқтап тұру кезеңі болды. 1968 және 1972 жылдар аралығында топ Вьетнам соғысына баса назар аударды. Соғыс аяқталғаннан кейін Жобаның қызметі тоқтаған сияқты көрінді. Ұйымға ФБР агенттерінің COINTELPRO бағдарламасы барысында кіргені белгілі болған соң, топ қайта жанданып, Америка Азаматтық Бостандықтар Одағымен бірлесіп ФБР-ге қарсы сотқа шағымданып, талап қойды. Бұл сот ісі 1980-жылдардың ортасына дейін, соттан тыс келісімге келгенге дейін, қызмет белсенділігінің төмен деңгейін қамтамасыз етті.

Азаматтық мойынсұнбаушылық науқаны, 19821990

1982 жылы ядролық қаруға қарсы күрес және "Егіс сегіздігі" тобының белсенділігі осы топты тағы да көшеде әрекет етуге түрткі берді. Дәудов пен Католик жұмысшы қозғалысының бірнеше мүшелері сол жылдың қараша айында кездесіп, зорлықсыз азаматтық наразылық акциясын жоспарлай бастады. Бұл акция баспасөзде аз жарияланды. Корпоративтік штаб-пәтердің кіреберісін жапқандары үшін отыз алты адам тұтқындалды. Бұл әрекет сотқа жеткізілді, ал Honeywell жобасының ұйымдастырушылары 1983 жылдың көктемінде Honeywell акционерлерінің жылдық мәжілісімен бірге тағы бір ірі акцияға белсенділерді тартты. Бұл келесі бірнеше жылға дейін қайталанатын үлгіге айналды. Жыл сайын көктемде және күзде екі ірі азаматтық наразылық акциясы өтетін болды. Әр акциядан бұрын үлкен митинг өтіп, онда білім беру лекторы мен музыканттар қатысып, халыққа жетіп, белсенділерді оқыту мақсатында ұйымдастырылды. Осындай митингтерде Даниель Берриган, Филипп Берриган, Даниель Эллсберг және Ноам Чомский сөз сөйледі. Бұл шаралардың мәдени бөлігіне Юта Филлипс, Меридель Ле Сьер, Дин Рид және Роберт Блай сияқты музыканттар мен жазушылар кірді. Келесі күні топ Honeywell корпоративтік штаб-пәтерінде тұтқындалуға дайын тұрғандар мен қолдау білдірушілер үшін орындармен жаппай акция өткізді. Осы демонстрациялардың ең ірісі 1983 жылдың 24 қазанында болды, онда мыңдаған наразылық білдірушілер Honeywell корпоративтік кеңселерінің кіреберісін он екі сағаттан астам уақытқа тосып, 577 адам тұтқындалды. 1983 жылы баспасөз құралдарындағы демонстрациялар туралы хабарлар Миннеаполис полициясының бастығы Тони Бузаның әйелі Эрика Бузаның тұтқындалуынан кейін одан да айқын болды. Ірі акциялардың арасында бірнеше шағын акциялар өтті. Олардың кейбіреулерін тікелей Honeywell жобасы, ал қалғандарын ұйыммен байланысты affinity топтары ұйымдастырды. Жеті жылдық науқан барысында мыңдаған адам тұтқындалып, жүздеген сот процесі өтті. Сотталғандар көбінесе екі-төрт күнге түрмеге жабылып, орташа айыппұл төледі немесе міндетті түрде қоғамдық жұмыс істеді. Кейбір істер ақталып жабылды. Бір кезде Хеннепин округінде осы демонстрациялардың нәтижесінде мыңнан астам сот процесі жоспарланған болатын.

Сынақ орындарына қарсы науқан, 1987-1988

1980 жылдардың соңында Миннесота штатының Арден Хиллс қаласындағы Honeywell сынақ алаңы ескіріп, жаңа қаруларын сынау үшін басқа орын іздеуді бастады. Миннесотаның басқа жерлерінде қолайлы алаң табуға жасаған екі әрекеті жергілікті тұрғындардың ұйымдасқан қарсылығына ұшырады, олардың кейбіреулері бұрын Миннеаполистегі наразылық акцияларына қатысқан. 1987 жылы Honeywell Оңтүстік Дакота штатының Black Hills аймағында жер сатып алып, онда сынақ алаңын құруды жоспарлады. Honeywell жобасының мүшелері Миннеаполисте ақ фермерлер мен өзін "Ковбойлар мен үндістер одағы" немесе "ҚИА" деп атаған американдықтар тобын қолдады. Honeywell жобасы, егер компания қаруларын сынап бағалауға сенімді орын таба алмаса, әскерилерге сатуға лайықты сапалы қару өндіре алмайды деп есептеді. Нәтижесінде Honeywell ешбір жерде сынақ алаңын орната алмады және сатып алған жерін жабайы жылқылардың қасиетті қорығына айналдырды. Аталған жобаның басты назары сол кезде де үлкен азаматтық наразылық шараларына аударған еді, ал үш сынақ алаңына да қарсылық көрсетудің күші жергілікті белсенділерден шықты.

Құлдырау

Демонстрациялардың үнемілігі мен болжамдылығы арта түскенде, олардың жаңалық құндылығы өзгерді. Мақалалар жергілікті газетте жариялана берді, бірақ көбінесе олар жаңалықтар бөлімінде емес, қоғамдық беттерде жариялана бастады. Honeywell корпорациясы оқиғалардың үнемілігіне бейімделіп, олардың тудырған бұзылыстарын азайтуға бағытталған шаралар қолданды. Ұйым ішіндегі топтық және жеке дау-дамайлар көптеген қатысушылардың кетуіне себеп болды. Соңында Honeywell жобасының негізгі белсенділерінің көпшілігі басқа күрестерге көшті немесе тактикаларын өзгертті. Кейбір жақын топтар кездесулерін жалғастырды, бірақ жобамен ұйым ретінде байланысы азайды. 1990 жылға қарай жоба ресми түрде кездесуін тоқтатты.

Соңғы нәтижелер

1990 жылдың қыркүйегінде Honeywell компаниясы әскери келісімшарттар бизнесінің басым бөлігін бөліп шығып, Alliant Techsystems деген жаңа компания құрды. Сол кезде компания өкілдері Honeywell жобасының қызметі олардың бұл шешіміне ешқандай қатысы жоқ екенін айтты. Бірақ Honeywell жобасының белсенділері оған келіспеді. Honeywell компаниясына қарсы науқанға қатысқан белсенділердің бір бөлігі мен басқалары 1996 жылдан 2011 жылға дейін Alliant Techsystems компаниясының Миннесота штатындағы Хопкинс, Эдина және Эден Прери қалаларындағы кеңселерінің алдында апта сайынғы қарауылдарын өткізген AlliantACTION деген ұқсас топқа қосылды. AlliantACTION 2011 жылдың 5 қазанында Alliant Techsystems компаниясы корпоративтік кеңсесін Вирджиния штатының Арлингтон қаласына көшіргеннен кейін соңғы қарауылдарын аяқтады. 2012 жылдың қаңтар айында Honeywell жобасын құрған Марв Давидов қайтыс болды.