Кіріспе

Раввин-академик Джейкоб Милгром (1 ақпан 1923 – 5 маусым 2010) – көрнекті американдық еврей библиографы және консервативті раввин. Милгромның библиялық зерттеулерге қосқан ең маңызды үлесі – культ және құлшылық саласы. Ол құжаттық гипотезаны қабылдағанымен, классикалық библия сыншыларынан өзгеше, діни кодекстен (P), қасиеттілік кодексіне (H), Езекиелдің культтік жаңалықтарына, Өлі теңіз сектасының культтік жазбаларына және, ақырында, еврей заңына (халаха) – Мишна мен Талмудқа дейінгі тікелей даму жолын көрсетті. Тораға жасаған жан-жақты түсіндірмелерімен және Өлі теңіздің кітаптарын зерттеудегі еңбектерімен танымал, сонымен қатар Езекиел кітабына арналған көптеген еңбектер жариялады.

Өмірбаян

Джейкоб Милгром 1923 жылы Нью-Йорк штатының Бруклин қаласында дүниеге келген. Ол Бруклин колледжінде және Нью-Йорк қаласындағы Америка еврей теологиялық семинариясында оқыды. 1948 жылы ол Джо Берманға, ол да Киелі кітапты зерттеуші ғалым, үйленді. Олардың төрт баласы болды.

Академиялық мансап

Джейкоб Милгром өзінің мансабының көп бөлігін Калифорния университетінде, Берклиде өткізді, онда Жақын Шығыс зерттеулері кафедрасын басқарды. Ол Киелі кітаптағы тазалық заңдары және Леуілік кітабы бойынша зерттеулерімен белгілі болды. 1994 жылы зейнетке шыққаннан кейін Милгром әйелі Джомен бірге Израильге көшті. 2010 жылдың маусым айында Иерусалимде дүние салды.

Мақалалар

Киелі кітаптағы диеталық заңдар этикалық жүйе ретінде. Түсіндірме. (1963 жылдың шілдесі). Израильде және Ежелгі Таяу Шығыстағы «Толқынды құрбандық». Израильдік зерттеу журналы. 22 (1972): 33–38. «Ескі өсиетте кешірім», «Кешірім күні», «Басқыншылық», «Ескі өсиетте алғашқы жемістер», «Алғаш туған», «Толқынды құрбандық», «Леуіліктер», «Ескі өсиетте тәубе», «Ескі өсиетте құрбандықтар мен шаруашылық», «Қасиеттендіру» және «Толқынды құрбандық». Киелі кітап сөздігінде. Қосымша том, 78–83, 264–65, 336–38, 391–92, 541–45, 736–38, 763–71, 782–84, 944–46 беттер. Нэшвилл, Теннеси штаты: Abingdon, 1976. «Ғибадатхананың шиыршығы». Киелі кітап археологы. 41 (3) (қыркүйек 1978): 105–120. «Зина жасады деп күдікті әйелдің ісі, Сандар 5:11–31: Редакция және мағынасы». «Киелі әдебиеттің жаратылуында». Ричард Э. Фридман редакциялаған, 69–75 беттер. Беркли: Калифорния университеті баспасы, 1981. «Леуілік қала: Реалистік жоспарлаудағы жаттығу». «Игаэль Ядиннің құрметіне арналған очерктерде». Геза Вермес пен Якоб Нойснер редакциялаған. Тотова, Н. Дж.: Allanheld, Osmun and Co., 1983. «Сиқыр, монотеизм және Мұсаның күнәсі». «Құдай Патшалығын іздеу: Джордж Э. Менденхолдың құрметіне арналған зерттеулерде». Х. Б. Хаффмон, Ф. А. Спина, А. Р. В. Грин редакциялаған, 251–265 беттер. Уинона-Лейк, Индиана: Eisenbrauns, 1983. «Киім шеттері және тоқымалар: Ежелгі заманда дәреже, билік және қасиеттілік киімге таңбалар қою арқылы білдірілген». Киелі кітап археологиясын шолу. 9 (3) (мамыр/маусым 1983). «Ғибадатхана шиыршығының алтын баспалдағына Күнге табыну түсіндірмесіне қарсы шақыру». Киелі кітап археологиясын шолу. 11 (1) (қаңтар/ақпан 1985). «Басшының сыйлықтары: Сандар, 7-тарау». Еврей тіліндегі жылдық шолу. 9 (1985): 221–225. ««Анасының сүтінде будақтап пісірмеңдер»: Археологиялық аңыз жоққа шығарылды». Киелі кітапқа шолу. 1 (3) (1985 жылдың күзі): 48–55. «Этика және ритуал: Киелі кітаптағы диеталық заңдардың негізі». «Дін және заң: Киелі кітап, яһуди және исламдық көзқарастар», 159–91 беттер. Э. Б. Фирмадж редакциялаған. Уинона-Лейк, Индиана: Eisenbrauns, 1989. «Ритуалдың ішіндегі этиканы көру: Израильдің діни қызметкерлері сөздермен емес, ритуалдармен сөйледі. Олардың негізгі құндылықтары этикалық және Пентатеухтың діни мәтіндерінде жазылған ритуалдарда сақталған». Киелі кітапқа шолу. 8 (4) (тамыз 1992). «Тамақ және сенім: Киелі кітаптағы диеталық заңдардың этикалық негіздері: Киелі кітап адамдардың жануар етіне деген құмарлығын қанағаттандыруға және оларды адамгершіліксіздіктен сақтауға мүмкіндік беретін шектеулер жүйесін жасады. Бұл заңдар өмірге құрметпен қарауға үйретеді». Киелі кітапқа шолу. 8 (6) (желтоқсан 1992). «Діни Дориан Грейдің суреті: Ежелгі Израильдің діни қызметкерлері жердің моральдық ластануына қатты таңғалар еді: мыңдаған адамдардың қырғыны, миллиондаған адам аштықтан өліп жатыр, ал еркін әлем үнсіз каналды өзгертеді». Киелі кітапқа шолу. 9 (2) (сәуір 1993). «Тілсіз жер және бостандық: Шындық немесе утопиялық болсын, Леуіліктердегі заңдар біз ойлап тапқаннан гөрі кедейленуге қарсы әлдеқайда сезімтал қорғаныш болып көрінеді». Киелі кітапқа шолу. 9 (4) (тамыз 1993). «Киелі кітап гомосексуализмге тыйым салады ма? Киелі кітаптағы тыйым Израиль халқына ғана қатысты айтылған. Оны жалпыға бірдей қолдану дұрыс емес». Киелі кітапқа шолу. 9 (6) (желтоқсан 1993). «Киелі кітапты қалай дұрыс оқымауға болады: Мен гомосексуализмді қолдамаймын, бірақ гомосексуалдарды қолдаймын. Құдайды дұшпаны қылу үшін Киелі кітап бұрмаланса, мен оны түзетуге үн қатуым керек». Киелі кітапқа шолу. 10 (2) (сәуір 1994). «Кездейсоқ ампутацияланған Киелі кітап па? Саймон мен Шустер баспасы Киелі кітаптағы «жалықтыратын» тармақтардың мәселесіне түбегейлі шешім тапты: оларды жою». Киелі кітапқа шолу. 10 (4) (тамыз 1994). «Жыныс және даналық: Едем бағындағы оқиғаның мәні: Оқиғаның қарапайым, анық мағынасы бар: ол жыныстық сана және оның бір бөлігі болып табылатын шығармашылық туралы». Киелі кітапқа шолу. 10 (6) (желтоқсан 1994). «Киелі кітап және Бабыл: Неге Құдай Ыбырайымға сол кездегі ең дамыған мәдениетті Месопотамияны тастап, Қанаханның оңаша аймағына көшіп кетуге бұйырды?». Киелі кітапқа шолу. 11 (2) (сәуір 1995). «Киелі кітаптағы ең негізгі заң: Соғыс салдарынан қираған Босниялықтарды, СПИД-тен зардап шеккен Заирліктерді немесе Оклахома-Ситидегі қайғыға ұшырағандарды «сүйю» оңай. Ал біздің арамыздағы жат жұрттықтар, көшедегі қаңғыбастар ше?» Киелі кітапқа шолу. 11 (4) (тамыз 1994). «Сендердің араларыңдағы шетелдік»: Әр ұлттың өз гері бар: тұрақты тұрғыны. Тора бізге бірінші кезекте, герді жәбірлемеуді, содан кейін онымен достық қарым-қатынас жасап, жақсы көруді бұйырады». Киелі кітапқа шолу. 11 (6) (желтоқсан 1995). «Лекс Талионис және раввиндер: Талмудта ежелгі заңға қатысты раввиндердің ар-ұжданы алаңдаушылық танытады». Киелі кітапқа шолу. 12 (2) (сәуір 1996). «Ердің мақтанышы, топтың алалаушылығы: Сандар 5-те отау бұзушы деп күдікті әйелдің ұлттық сотталуы оны ұяттау үшін емес, оны қорғау үшін жасалған». Киелі кітапқа шолу. 12 (4) (тамыз 1996). «Ауысатын шекаралар: Израильдің барлық жері». Moment. (тамыз 1996): 52. «Альберт Швейцер: Дәрігер, музыкант, теолог». Киелі кітапқа шолу. 12 (5) (қазан 1996). «Шатыр мерекесіндегі су құю рәсімі: Киелі кітапта жазылмаған рәсімдер, халықтық құлшыныста туып, сиқырмен байланысты болғанымен, ақырында Израильдің ресми монотеизміне сіңірілді». Киелі кітапқа шолу. 12 (6) (желтоқсан 1996). «Жубилей: Бүгінгі күні қудаланғандарға шақыру: Жубилей жылының заңдары байлар мен кедейлер арасындағы алшақтықты қысқарту жоспары ұсынады». Киелі кітапқа шолу. 13 (2) (сәуір 1997). «Қанға тиым салу: Қанда өмір бар болғандықтан оны ішуге болмайды. Оны ішкен адам өлтіруші болып есептеледі». Киелі кітапқа шолу. 13 (4) (тамыз 1997). «Серті және Ежелгі Израильдің «халықтық діни топтары»: Филологиялық және әлеуметтанулық зерттеу». Американдық Шығыстану журналы. 118 (4) (1 қазан 1998): 592. «Мозайкалық бастаудың шындығы». «Минха: Рольф Рендторфтың 75 жылдығына арналған сыйлық». Э. Блум редакциялаған. Нойкирхен Влуин: Нойкирхенер Верлаг, 2000.