Кіріспе

Православ яһудилердің Бас раввині Иссахар Дов Рокеах (19 қаңтар 1948 жылы туған) – Бельц хасидтік әулетінің бесінші және қазіргі Ребесі. Ол Билгорай раввині Мордехайдың (1902 – 1949) ұлы, үшінші Белзер Ребесі, раввин Иссахар Дов Рокеахтың немересі және төртінші Белзер Ребесі, раввин Ахарон Рокеахтың інісі, оны тәрбиелеген. 1966 жылдан бері Бельцке жетекшілік етеді.

Отбасылық негіздер

Билгорей раввині Мордехай және оның әкесінен туған жартылай ағасы, ребе Ахарон, қауіпті қашқындау арқылы Еуропадан шығып, 1944 жылы Палестинаға келді. Екеуі де әйелдері мен отбасыларын нацистерге жоғалтты. Екеуі де Израильде қайта үйленді; раввин Мордехайдың екінші әйелі – Сатмар раввині Гершель Гликтің қызы Мириам болды. Тек раввин Мордехайдың ғана Иссахар Дов есімді баласы болды. 1949 жылдың қараша айында раввин Мордехай күрт қайтыс болды, ал оның ұлын оның ағасы, ребе Ахарон тәрбиеледі, оны династияның келесі ребесі болуға дайындады. Ол ешиваға оралғаннан кейін, көп сағат бойы жеке шаврусиммен (оқу серіктестерімен) оқыды және раввиндік санға ие болуға дайындалды. 15 жасында ол ешиваның жанында Бельзер хасидтері жалға алған пәтерге көшіп, басқа студенттерді Шаббат тағамына шақыра бастады, онда ол Тора мен хасидуттан насихаттар айтты. Той 1965 жылдың ақпанында Кирьят-Визницте өтті, және олар үйленгеннен кейін сол жерге қоныстанды. 2013 жылдың 21 мамырында олардың үлкен ұлы Шолом Рокеах Ханна Батия Пенетке үйленді, бұл тойға ондаған мың қонақ пен ізгі тілек білдірушілер қатысты. 2014 жылдың 4 мамырында жас жұптың қызы дүниеге келгеннен кейін, ребе елтер заида (үлкен әже) атанды.

Белцтің қайта құрылуы

Белзер хасидтерінің басым көпшілігі Холокост кезінде қаза тапты. Бірқатар адамдар АҚШ пен Израильге көшіп кетсе де, соғыстан кейінгі жылдары Бельц ағымының құрамы түбегейлі өзгерді, олар негізінен басқа қауымдардың бұрынғы мүшелерінен немесе бұрын ешқандай хасидтік топқа ресми түрде жатпаған харедилерден құралды. Жаңа ребеге жүктелген маңызды міндеттердің бірі – осы алуан түрлі ізбасарларды біріктіріп, біртұтас қауымға айналдыру болды. Ол бұрынғы ребе қайтыс болған кезде көбінесе жоқ болған Белц институттарын дамытуға күш салды. Белц экономикалық базаны біртіндеп құрғаннан кейін, Батыс Еуропа, Солтүстік Америка және Израильдегі мектептер желісін, сондай-ақ өз ешиваларын және Иерусалимдегі өзінің анклавы Кирият Белцті кеңейте бастады. Ол сонымен қатар өзінің «ХаМаханех ХаЧарэди» газетін құрды, оның бұрынғы редакторы – депутат Исраэль Эйхлер. Ребе басшылығымен Белц хасидуттары 1966 жылы бірнеше жүз отбасыдан 2022 жылға қарай 12 мыңнан астам отбасыға дейін өсті. Ребе сонымен қатар оқу залдарының, білім беру мекемелерінің және шед ұйымдарының жаһандық желісіне де басшылық етеді.

Әркім біледі, Ерец Исраэльде (Израиль жерінде) тұратын арабтар – Исмаил ұрпақтары – тек бір ғана мақсаты бар: еврей халқын Ерец Исраэльден қуып шығу және оларды жою. Егер еврей халқы дұрыс жолмен өмір сүрсе, арабтар оларға зиян келтіруге мүлдем шамасы келмейді. Керісінше, арабтар өзінен-өзі жоғалып кетеді. Бірақ егер еврейлер тиістідей мінез танытпаса, онда Құдай Өзінің халқын әлем халықтарымен салыстырады. Оларды бірге қарастырғанда, еврей халқының кемелділіктің шыңы екенін көреді. Өйткені еврей халқы, әлем халықтарымен салыстырғанда, толыққанды мінсіз. Осы арқасында еврей халқы өз жауларын жеңіп, оларды талқандайды. (1990)