Кіріспе

Иранның Гилан провинциясындағы қала, Тегеран провинциясындағы ауыл.

Манжил (منجيل) – Иранның Гилан провинциясы Рудбар ауданының Орталық ауданында орналасқан қала. 2006 жылғы халық санауы бойынша, қала халқы 4,447 шаңырақта 16,028 адамды құрады. 2011 жылғы келесі халық санауы 5,030 шаңырақта 17,396 адамды тіркеді. 2016 жылғы соңғы халық санауы бойынша 4,950 шаңырақта 15,630 адам тұрады.

Тарих

Тарих бойы Манжил Каспий теңізінің оңтүстік аймағына қақпа болған. Манжил ауданындағы бай мәдени тарихына байланысты көптеген археологиялық қазбалар (көбінесе заңсыз) жүргізілуде. Осы қазбалардың кейбіреулері Исмаили дәуірімен, яғни Аламут бекінісіндегі Хасан Сабба қозғалысымен байланысты (кейбір үйлерде б.з.д. 3-2 мыңжылдықтарға жататын артефакттар табылуы мүмкін).

Қазіргі тарих

Қазіргі заманда Манжил 1918 жылғы 12 маусымда Жангалдың ұлтшыл-азаттық күштері (Мирза Көшік хан басқарған) мен британдық және ақ гвардиялық әскерлердің біріккен күштері арасындағы тарихи шайқасқа куә болды. Бұл күштер (генерал Данстервилл мен полковник Бичерахов басқарған) Бакуға жетіп, жаңадан құрылған Баку коммунасын (Степан Шахумиан басқарған) құлату мақсатымен Каспий теңізі арқылы Манжилден өтуге ниеттенді. Генерал Данстервиллдің жеке күнделіктері мен жазбалары, соның ішінде 1918 жылы Солтүстік Персия және Бакуға жасаған Данстерфорс миссиясы кезіндегілері, генерал Данстервиллдің шөбересімен түпнұсқадан көшіріліп, Ұлы соғыс негізгі құжаттарының архивінде сақталуда. 1990 жылғы 7.3 балдық Манжил-Рудбар жер сілкінісінен қирап батса да, соңғы ондаған жылдарда Манжил өнеркәсіптік және экономикалық дамуға қол жеткізді.

География

Манжыл Иранның желді қаласы ретінде танымал, бұл атақ Альборз тауларындағы географиялық орналасуымен байланысты – Альборздың тар шағылысы арқылы жел Манжылдан Казвин үстіртіне қарай соғып тұрады. Иранның ең ірі жел электр станциясы – Манжил және Рудбар жел электр станциясы Манжил қаласының жанында орналасқан. Манжыл Сефид Руд (немесе "Сепид Руд", "Сефид Руд", "ақ өзен") өзенімен әйгілі. Өзен қаланың ішінде ағып өтеді және Манжилда екі өзеннің бірігуінен пайда болады. 1960 жылдан бері қалада Манжил су тоғаны орналасқан, ол электр энергиясын өндірумен қатар, Гилан облысының, соның ішінде зәйтүн ағаштарының өсуіне зор үлес қосады. Манжил су тоғанымен құрылған су қоймасы аймақтың сұлулығын арттырады. (Жауын-шашын)(Ылғалдылық)