Кіріспе

USS Somers – 1812 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштері сатып алған, бұрын «Кэтрин» деп аталған шкуна. Ол Нью-Йорк штатының Льюистон қаласының алғашқы қоныс аударушыларының бірі және Ұлы көлдерде тауармен айналысқан Якоб Таунсендтен 5500 долларға сатып алынған. Ол 1812 жылғы соғыста коммодор Оливер Хазард Перридің басшылығымен Эри және Хьюрон көлдерінде шайқасты және 1813 жылдың 10 қыркүйегінде британдық эскадрильяны басып алуға қатысты. 1814 жылы британдықтар оны қолға түсіріп, HMS Huron ретінде қолдануға кірістірді.

Қызмет тарихы

Сатып алынғаннан кейін, оны 1813 жылдың көктемінде Ниагара өзеніндегі күшті британдық батареялар қоршап алды. Бұл батареялар Канада жағынан, Форт-Эриден өзенді бақылап тұрды. Мамыр айының соңында америкалық әскери-теңіз күштерінің бірлескен операциясы Форт-Джорджді басып алды. Осы жеңіс Перриге Сомерс, "Каледония" бригі және тағы үш шхунаны Ниагарадан Эри көлінің ашық суларына шығаруға мүмкіндік берді. Америка кемелері көлдің оңтүстік жағалауымен Преск аралына дейін жүрді, онда Перри "Лоуренс" және "Ниагара" бригтері сияқты күшті соғыс кемелерін салған болатын. Бірақ, жаңа американдық кемелердің суға батып кету тереңдігі Преск аралынан Эри көліне оңай өтуге мүмкіндік бермеді. Перридің қиын жағдайы британдық флоттың, коммодор Роберт Хериот Барклей басқаруымен, американдық базаның жанында жүріп, Америка Құрама Штаттарының кез келген кемесіне шабуыл жасауға дайын тұруымен күрделенді. Әрине, американдықтардың шығуына кедергі келтірген қайың тас, Барклейдің флотын да Перридің эскадрильясын жою үшін портына кіргізбеді. Барклей 2 тамызда Преск аралынан кетіп, осы тұрақсыз жағдайды тоқтатты. Перри мүмкіндікті пайдаланып, "Лоуренс" қаруларын түсіріп, екі үлкен қайықты понтон ретінде пайдаланып бригті көтерді. 5 тамыз таңында, "Лоуренс" қайың тасты өткеннен кейін, қарулары ауыстырылмастан бұрын, британдық флот қайта пайда болды. Сомерс және оның бауыр шхуналары қарсыласқа оқ атып, шайқас бастады. Бірақ Барклей "Лоуренс" әлсіз екенін түсінбегендіктен, шхуналарға бірнеше оқ атып, қайта шегінді. Перри екі бригті де қайта қаруландырып, көлдегі шайқасқа дайын болғаннан кейін, соғысқа дайындық басталды. Перри эскадрильясын Пут-ин-Бэйге жөнелтті, онда ол британдық генерал Проктердің жабдықтау және байланыс жолдарына қауіп төндіре алады, сонымен қатар Барклейдің кемелерін Форт-Мейденде (Амхерстбург, Онтарио) бақылай алады. Бұл Барклейді Мауми және Сандуски өзендеріндегі британдық құрлық операцияларын қолдауға мәжбүр етті. Британдық флот, жаңа ғана құрастырылған кемемен күшейтіліп, 10 қыркүйекте Форт-Малденнен шықты, ал Перри оны қарсы алуға асықты. Барклей, ұзын қашықтыққа арналған қаруларының артықшылығын пайдаланып, өзінің флагманы "Детройт" Перридің "Лоуренс" бригін атып жіберген кезде шайқасты бастады. Шайқастың көп бөлігінде Сомерс кішкентай британдық кемелермен алыстан соғысып, Перридің шешуші жеңісіне үлкен үлес қосты. "Шарлотта" мен "Леди Превост" кемелері шайқастың басында оның назарын аударды, ал соңғы кезеңдерде "Леди Превост" оның басты нысанасы болды. Нәтижесінде, бүкіл британдық флот басылып берді, бұл америкалық флотқа соғыстың соңына дейін Эри көлінде даусыз үстемдік берді. Бірақ 1814 жылдың 12 тамызы күні түнде британдық қайықтар, азық-түлік тасымалдаушылар болып көрініп, Сомерс пен "Огайоға" жақындасып, американдық кемелерді басып алды. Сомерс кейіннен Корольдік теңіз күштерінде сол атпен, HMS "Хурон" ретінде қызмет етті; жаңа атау 1812 жылғы соғыста британдық жақта көптеген саук тайпаларымен соғысқан саук халқын құрметтеді.