Кіріспе

Испан жазушысы (1918–1990)

Мануэль де Педроло и Молина (1918 – 1990) – роман, әңгіме, өлең және пьесалардың каталондық авторы. Ол ең көп танымал шығармасы – «Екінші бастаудың қолжазбасы» (Mecanoscrit del segon origen) ғылыми-фантастикалық романымен белгілі.

Кіші өмірбаяны

Мануэль де Педроло 1918 жылы Каталониядағы Сегарра аймағындағы Л'Араньо қаласында дүниеге келген. Испания Азамат соғысынан кейін Барселонаға қоныстанды, онда жазумен қатар көптеген жұмыстар істеді. 1974 жылдан бастап ол өзін толығымен әдебиетке арнап, шығармалар жазып, аударма жасап, редакциялық шағын жұмыстармен айналысты. Ұзаққа созылған аурудан кейін 1990 жылы Барселонада қайтыс болды.

Жұмыс

Каталон тіліндегі ең амбициялық жазушылардың бірі саналатын және барлық әдеби жанрды дамытқан Мануэль де Педроло, әсіресе, 1949 мен 1985 жылдар аралығында жарық көрген 72-ден астам романымен, олардың көпшілігі детектив жанрындағы туындыларымен, прозадағы мол өндірісімен танымал. Оның көптеген шығармалары келесі негіздер бойынша қатаң цензураланды: "каталондық ұлттық идеясы, саяси көзқарастар, дін, сексуалдық мораль және қоғамға жараспайтын тіл". Ол сонымен қатар Джон Дос Пассос, Уильям Фолкнер және Жан-Поль Сартрдың туындыларын каталон тіліне аударған. Өмірі бойы ол цензура мәселесіне байланысты испан фашистерімен бірнеше рет қақтығысқа түсті. Ол көптеген сыйлықтарға ие болды және каталон әдебиетіндегі ең жоғары наградалармен марапатталды.

Екінші шығу тегі

Педролоның есімі оның ең танымал туындысының атауымен мәңгі байланысты болады, ғылыми фантастика жанрындағы оның алғашқы тәжірибесі – Mecanoscrit del segon origen ("Екінші бастаудың қолжазбасы"). Алғаш рет 1974 жылы жарық көрген бұл кітап, 1986 жылы 26 басылымда 270 000 данадан астам сатылып, келесі онжылдықта ең көп таралған каталондық көркем әдебиетке айналды. Роман Испанияның Каталониядағы Бенаура деген шағын ауылдың екі баласының оқиғасын баяндайды. Он төрт жасар Альба және тоғыз жасар қара нәсілді Дидак, планетадағы барлық сүтқоректілерді жойған шетелдік құрылыстардың салдарынан аман қалған жалғыз адамдар болып табылады. Альба мен Дидак апаттан кейін батыл түрде қалпына келгенде, олар тек қана мириадтар мен ақылдан адасқан, психоздықтармен толы пост-апокалиптикалық әлемде өмір сүруге бейімделу ғана емес, сонымен қатар адамзат мәдениетін сақтау және Жерді қайта жандандыру миссиясын қолына алады. Роман жастарға арналмағанмен, басты кейіпкерлердің трагикалық, бірақ романтикалық тартымды бейнесі Mecanoscrit-ті жасөспірімдер арасында өте танымал етті. Бүгінгі күні көптеген каталондық мектептерде міндетті оқу материалы болса да, көптеген жастар оны одан бұрын оқыған болар. Ересектердің пікірінше, Альба мен Дидак өмірге деген құштарлығы осы романды өмір мен үміт жөніндегі керемет жырға айналдырады. Мұқият зерттелген ғылыми деректер және мәдениетті, бірақ оңай түсінілетін тілдің қолданылуы – осы кітаптың табысқа жетуінің екі себебі ғана, ол каталон мәдениетіне терең әсер етті.