Кіріспе

Нандед ауданы (маратхи тілінде: [naːn̪d̪eɖ]) – Үндістанның орталық бөлігінде орналасқан Махараштра штатының ауданы. Нандед қаласы – аудан орталығы.

Тарих

Нандед туралы деректер 1 ғасырдан бері тарихи жазбаларда кездеседі. 1956 жылы штаттарды қайта ұйымдастыру кезінде Нандед ауданы Кандхар, Хадгаон, Билоли, Деглор, Мудхол сияқты алты талукадан құралды, ал Мухед және Бокар махалдар (кіріс бас кеңселері) деп аталды. Штаттарды қайта ұйымдастыру нәтижесінде Деглор талукасының Бичкунда және Жуккал ауылдары, сондай-ақ Мудхол талукасының барлығы (Дхармабадты қоспағанда) Телангана штатының Низамабад ауданымен біріктірілді. Олардың орнына Кинват және Ислапур ауылдары Адилабад ауданынан бөлініп, қайта Нандед ауданының құрамына енді. Ислапур ауылы Кинват талукасымен біріктірілді, ал Дхармабад Билоли талукасымен біріктірілді.

География

Нандед ауданы 18°15' мен 19°55' солтүстік ендіктері және 77°00' мен 78°25' шығыс бойлықтары аралығында орналасқан. Оның аумағы 10 332 шаршы километрді құрайды. Нандед ауданы Махараштра штатының шығыс бөлігінде және Маратвада аймағының шығыс бөлігінде, Аурогабад бөлігіне сәйкес келеді. Нандедтің солтүстігінде Видарбха аймағының Яватмал ауданы, оңтүстік-батысында Латур, батысында Парбхани және Хинголи аудандары жатыр. Шығыс жағында Телангана штатының Адилабад, Нирмал, Низамабад және Камаредди аудандары, ал оңтүстігінде Карнатака штатының Бидар ауданы орналасқан. Аймақ төбелейтін, тегіс емес төбелермен, үстірттермен, көлбеу беткейлермен және аңғарлық жазықтықтармен сипатталады. Аудан арқылы Годавари өзені ағып өтеді. Физиографиялық тұрғыдан ауданды 2 негізгі бөлікке бөлуге болады: солтүстік және солтүстік-шығыстағы төбелі аймақ және Годавари, Манжра, Маниад, Пенганга өзендерінің жағалауындағы төмен жатқан аймақ.

Демография

2011 жылғы халық санағы бойынша ауданның аумағы 10 502 км² және халқы 3 361 292 адамды құрайды, оның 27,19%-ы қалалық жерде тұрады. Бұл шамамен Уругвай мемлекетімен немесе АҚШ-тың Коннектикут штатымен салыстырылады. Бұл Үндістандағы 640 ауданның ішінде 99-шы орынға ие екенін көрсетеді.

Экономика

2006 жылы Панчаяти Радж министрлігі Нандедті елдегі 640 ауданның ішіндегі ең артта қалған 250 ауданның бірі деп атады. Нандед, Дхармабад, Лоха, Деглор, Кинват, Крушнур (Экономикалық артықшылық аймағы) қалаларында өнеркәсіптік аймақтар орналасқан.

Мәдениет

Рамаянада Нандед Бараттың анасының туған жері ретінде еске алынады. Маһур бекінісі ежелгі заманда маңызды бекініс болған. Маһурдағы Ренука қасиетті орны паломниктер үшін басты тартымды орын. Ол Сааде Тин Шактипиеттің (құдайдың үш жарым күшті орны) бір бөлігі. Маһурда Датта және Лорд Парашурам қасиетті орындары бар. Хадгаон ауданындағы Кедаргуда қасиетті орны Деврай (Құдайға арналған ормандар) деп белгілі Кедарнатқа арналған. Нандед ауданының Хадгаон талукасындағы Гайтондтағы (сиырдың аузы) тағы бір ежелгі қасиетті орын Лорд Шиваға арналған және қастерлі саяхат орны болып табылады. Кинваттың Ислапур ауылында орналасқан Сахасракунд сарқырамасы жаңбыр маусымында туристердің сүйікті орны. Күкірт және фосфаттарды қамтитын ыстық су бұлақтарының емдік қасиеттері бар деп есептеледі. Кинват талукасындағы Ункешвар ауылында Шива қасиетті орны бар. Малегаон талукасындағы Лорд Хандобаға арналған Малегаон Ятра Үндістандағы ең ірілерінің бірі саналады. Сикхтердің 10-шы және соңғы гуруы Гуру Гобинд Сингх өмірінің соңғы күндерін өткізген және осы жерде гуру атағын "Аад Гранттан" "Гуру Грант Сахибке" ауыстырған. Гуру Гобинд Сингхтің кремациясы орнында гурдвара салынған. Гурдвара Хазур Сахибтің бір бөлігі болып табылады.